13. AHV Maaşı İçin KDV Artışı Tehlikede
İlk kamuoyu araştırmaları, seçmenlerin bu konuda ikiye bölündüğünü ve vergi artışına yönelik ciddi bir muhalefet bulunduğunu gösteriyor.
13. AHV maaşı Aralık ayında ödenecek
İsviçre halkı, Mart 2024'te yapılan referandumda emeklilere yılda bir kez ilave AHV maaşı ödenmesini kabul etmişti.
Bu karar doğrultusunda yaklaşık 2,6 milyon emekli, 2026 yılından itibaren 13. AHV ödemesinden yararlanacak.
İlk ilave ödeme Aralık 2026'da yapılacak.
Önemli bir ayrıntı var: 29 Kasım'daki oylamada 13. AHV maaşının kaldırılıp kaldırılmayacağı değil, bu ilave ödemenin nasıl finanse edileceği kararlaştırılacak.
KDV yüzde 8,5'e çıkabilir
Federal Konsey ve Parlamento, 13. AHV'nin finansmanı için katma değer vergisinin standart oranını yüzde 8,1'den yüzde 8,5'e yükseltmeyi öneriyor.
Bu, 0,4 yüzde puanlık bir artış anlamına geliyor.
Örneğin KDV hariç fiyatı 1.000 frank olan bir ürünün vergisi mevcut sistemde 81 frank. Yeni oran uygulanırsa vergi 85 franka çıkacak.
Böylece aynı ürünün vergili fiyatında, başka değişiklik olmadığı varsayımıyla 4 franklık fark oluşacak.
Gıda ürünleri ve ilaçlar gibi indirimli KDV oranına tabi temel ihtiyaç ürünlerinin bu artıştan etkilenmemesi öngörülüyor.
Siyasi partiler arasında görüş ayrılığı
SP, Mitte, Yeşiller, EVP ve sendikalar, AHV sisteminin uzun vadede güvence altına alınması için ek finansmanın gerekli olduğunu savunuyor.
Destekleyenlere göre yeni kaynak sağlanmazsa AHV rezervleri zaman içinde azalabilir.
FDP ve SVP ise KDV artışına karşı çıkıyor.
Muhalifler, özellikle çalışanların ve ailelerin zaten artan yaşam maliyetleriyle karşı karşıya olduğunu, yeni bir vergi yükünün tüketicilerin satın alma gücünü zayıflatacağını belirtiyor.
İlk anketlerde hayır eğilimi
23 Ekim'de açıklanan SRG araştırmasında vergi artışına destek yüzde 46, karşı çıkanların oranı ise yüzde 49 olarak ölçüldü.
Daha önce 20 Minuten ve Tamedia için yapılan farklı bir araştırmada ise katılımcıların yüzde 60'ı artışa karşı çıkmıştı.
İki anket arasındaki fark, araştırmaların farklı örneklem ve yöntemlerle yapılmasından kaynaklanabilir. Bu nedenle sonuçlar kesin referandum tahmini olarak değerlendirilmemeli.
Emekliler için ne anlama geliyor?
13. AHV ödemesinin yapılması kararlaştırılmış durumda.
Ancak finansman konusunda halkın vereceği karar, AHV sisteminin gelecekteki gelirleri açısından önemli olacak.
KDV artışı kabul edilirse tüketicilerin bazı mal ve hizmetler için ödediği vergi artacak. Reddedilirse siyasi makamların uzun vadeli finansman için başka çözümler üzerinde çalışması gerekecek.
