Turgut

ABD Yüksek Mahkemesi’nin son kararı, Donald Trump’ın yıllardır siyasetinin merkezine yerleştirdiği ekonomik silahı — gümrük vergilerini — ilk kez bu kadar net bir şekilde sınırladı.

Mahkeme yürütmeye “dur” dedi

Trump’ın öfkesi boşuna değil. Çünkü bu karar, yalnızca bir hukuki yenilgi değil; aynı zamanda onun yönetim tarzına, güç anlayışına ve ekonomi politikasına doğrudan bir fren niteliği taşıyor.Trump, karar öncesinde davayı “tarihi” olarak nitelendirmişti. Belki de haklıydı. Ancak tarih bazen liderlerin istediği yönde yazılmıyor. Mahkeme, başkanın tek taraflı olarak küresel ölçekte gümrük vergileri koyamayacağını açıkça belirterek, yürütmenin sınırlarını hatırlattı. Üstelik bunu, çoğunluğu muhafazakâr yargıçlardan oluşan bir mahkeme yaptı. Bu da kararın siyasi değil, kurumsal bir refleks olduğunu gösteriyor.Trump’ın gümrük politikası, yalnızca ekonomik bir araç değil; aynı zamanda bir güç gösterisiydi. Ticaret açığını kapatmak, yerli üretimi canlandırmak, hatta zaman zaman dış politikada baskı unsuru yaratmak için kullandığı bir kaldıraç. Ancak Yüksek Mahkeme, bu kaldıraçla artık istediği kadar yük kaldıramayacağını söylüyor. Başkanın “tek imzayla” dünya ekonomisine yön verme dönemi, en azından hukuki açıdan, daralmış durumda.Trump’ın tepkisi bu yüzden sert. “Korkunç, gülünç, utanç verici” sözleri, yalnızca bir kararın eleştirisi değil; gücünün sınırlandırılmasına duyduğu öfkenin dışavurumu. Fakat ABD’nin siyasi mimarisi tam da bunun için var: Bir başkanın, kim olursa olsun, sınırsız yetki kullanmasını engellemek.Bu kararın bir diğer önemli boyutu Kongre’nin yeniden sahneye çıkması. Anayasa gereği vergiler ve gümrük düzenlemeleri Kongre’nin yetki alanında. Yıllardır bu yetkiyi geri almaya çalışan parlamentonun eline şimdi güçlü bir hukuki dayanak geçmiş oldu. Üstelik Cumhuriyetçi Parti içinde bile Trump’ın gümrük politikalarına mesafeli isimler bulunuyor. Kanada’dan yapılan ithalata yönelik vergilere karşı çıkan son oylama bunun göstergesi.Trump’ın elinde hâlâ bazı yasal yollar var. Trade Expansion Act veya Trade Act gibi yasalar, belirli koşullar altında gümrük vergilerine izin veriyor. Ancak bu yasalar, Trump’ın sevmediği bir şeyi zorunlu kılıyor: prosedür. Kongre’nin belirlediği süreçler, raporlar, gerekçeler… Kısacası, tek tuşla karar alma devri kapanıyor.Bu karar, ABD’de “denge ve denetleme” mekanizmasının hâlâ çalıştığını gösteren güçlü bir işaret. Siyasetin giderek kişiselleştiği, kurumların zaman zaman gölgede kaldığı bir dönemde, Yüksek Mahkeme’nin yürütmeye “dur” demesi, Amerikan demokrasisinin reflekslerinin hâlâ canlı olduğunu kanıtlıyor.Trump için bu karar bir yenilgi olabilir. Ama kurumlar açısından bakıldığında, bu karar bir hatırlatma: Hiçbir başkan, ne kadar güçlü olursa olsun, hukukun üzerinde değil.

Trump’ın gümrük duvarları Yüksek Mahkeme’ye çarptı

Teknoloji alanında çalışan biriyseniz, tükenmişlik çoğu zaman adını koyamadığınız ama her gün hissettiğiniz bir durumdur. Çünkü bu alan yalnızca yoğun değil, aynı zamanda kesintisizdir. Gün bitse bile zihnin çalışmaya devam ettiği, bildirimlerin susturulamadığı, “bir bakıp çıkacağım” diye açılan ekranların saatler aldığı bir dünyadayız. 

Sorun fazla çalışmak kadar, biraz da hiç duramamak.Teknoloji üretirken aynı anda birçok şeye maruz kalırız: sürekli değişen araçlar, hızla güncellenen bilgiler, öğrenilmesi gereken yeni diller, sistemler, platformlar. Bugün bildiğiniz şey yarın “eski” olabilir. Bu durum, özellikle teknoloji profesyonellerinde kronik bir geri kalma kaygısı yaratır. Fiziksel yorgunluk çoğu zaman ikinci plandadır; asıl tükenme zihinseldir.Tükenmişlik teknoloji alanında genellikle performans düşüşüyle değil, duygusal uzaklaşmayla başlar. İşini seven, meraklı ve üretken kişiler zamanla otomatik pilota geçer. Yaratıcılık azalır, dikkat dağılır, yapılan iş anlamını yitirir. Ancak dışarıdan bakıldığında her şey yolunda görünür. Çünkü işler hâlâ teslim ediliyordur, sistem çalışıyordur.Dijital çalışma ortamları bu durumu daha da görünmez kılar. Slack mesajları, e-postalar, task listeleri ve toplantılar arasında zihnin gerçekten dinlenebileceği bir boşluk kalmaz. Sürekli bölünen dikkat, beynin derin odaklanma kapasitesini aşındırır. Bu da uzun vadede hem üretkenliği hem de iş tatminini düşürür.Uzaktan ve hibrit çalışma modelleri ise sınırları daha da belirsizleştirmiştir. Ofis eve taşınmış, mesai saatleri esnemiştir. Çoğu teknoloji çalışanı için “çevrimdışı olmak” neredeyse suçluluk duygusu yaratır. Oysa insan beyni 7/24 açık kalacak şekilde tasarlanmamıştır.Bir diğer önemli konu da sürekli ölçülme hissidir. Veriler, raporlar, metrikler… Her şey sayılara dökülürken, insanın içsel motivasyonu ve ruh hali gözden kaçar. Sürekli izlenen ve değerlendirilen birey, zamanla risk almaktan ve yaratıcı düşünmekten kaçınır. Bu da tükenmişliği derinleştirir.Teknoloji, hayatı kolaylaştırmak için vardır; insanı tüketmek için değil. Ancak hız, belirsizlik ve sürekli değişim bir araya geldiğinde, tükenmişlik kaçınılmaz hale gelir. Bu nedenle teknoloji dünyasında asıl mesele daha hızlı olmak değil, daha sürdürülebilir kalabilmektir. Aksi halde en parlak zihinler bile sessizce devre dışı kalır.

Teknoloji ve Tükenmişlik Çağı

Özgür

Tükenmişlik (burnout), artık bireysel bir sorun ya da zayıflık olarak görülemez. Günümüzün belirsiz, hızlı ve sürekli değişen çalışma ortamında tükenmişlik neredeyse yeni normal haline gelmiş durumda. Teknoloji baş döndürücü bir hızla ilerlerken, beklentiler artıyor; sınırlar ise giderek belirsizleşiyor. 

Bu noktada kritik bir gerçeği kabul etmemiz gerekiyor: Tükenmişlik kişisel bir başarısızlık değil, doğrudan bir liderlik meselesidir.Bir ekibi motive etmek, bağlı tutmak ve psikolojik olarak güvenli bir alan yaratmak liderliğin temel sorumluluklarındandır. İster kurumsal bir yönetici olun ister bir girişimci, sorumluluk aynıdır. Çünkü tükenmişlik çoğu zaman sessiz ilerler; özellikle işine tutkuyla bağlı, yüksek performans gösteren çalışanlarda fark edilmeden derinleşir. Kimse “yetişemiyorum” demek istemez. Daha çok çalıştıkça, hamster çarkında koşar gibi bir döngünün içine girilir ve hiçbir şey yeterli gelmez.Tükenmişliğin belirtileri her zaman dramatik değildir: Dinlenmeye rağmen geçmeyen yorgunluk, motivasyon kaybı, sinirlilik, duygusal uzaklaşma, dikkat dağınıklığı ve sürekli geride kalma hissi bunlardan sadece birkaçıdır. Liderin görevi her şeyi çözmek değil; fark etmek, kabul etmek, dinlemek ve harekete geçmektir.Öncelikle, dinlenmenin saygı gördüğü bir kültür yaratmak şarttır. Fazla çalışmayı yücelten kurumlar kısa vadede kazanç sağlıyor gibi görünse de uzun vadede sürdürülebilirliği kaybeder. Çalışma saatlerine ve tatillere saygı duymak, gerçek molaları teşvik etmek ve lider olarak bunu bizzat uygulamak güçlü bir mesaj verir: Dinlenmek tembellik değil, bilinçli bir liderlik davranışıdır.İkinci olarak, tükenmişlik hakkında konuşulmalıdır. Sessizlik, tükenmişliğin en büyük müttefikidir. “Nasılsın?” sorusunu sadece bir nezaket cümlesi olarak değil, gerçek bir ilgiyle sormak; yargısız bir alan sunmak çalışanlara nefes aldırır.Bir diğer önemli konu önceliklendirmedir. Bazen sorun iş yükünün fazlalığı değil, anlamsız ve dağınık işlerin çokluğudur. Net öncelikler, görevleri sadeleştirir ve zihinsel yükü azaltır. Lider, baskı noktası değil, tampon olmalıdır.Ayrıca yalnızca sonuçları değil, gösterilen emeği de takdir etmek gerekir. Görülmeyen çaba, zamanla duygusal tükenmişliğe dönüşür. Samimi bir “teşekkür ederim” çoğu zaman sanılandan çok daha etkilidir.Son olarak, ekipleri donatmak ve güçlendirmek gerekir. Yeterli bilgi ve destek olmadan verilen sorumluluklar, stresin kapısını aralar. Eğitim, mentorluk ve sağlıklı bir özerklik dengesi tükenmişliğin en güçlü panzehirlerindendir.İnsan odaklı liderlik, yalnızca daha sağlıklı ekipler değil, daha sürdürülebilir başarı da yaratır.

Tükenmişlik ve Liderlik

Hülya

6 Şubat 2023 sabahı saat 04.17’de insanlar uykudaydı. Çoğu ertesi gün işe ya da okula gidecekti. Birkaç saniye içinde her şey tamamen değişti. Kahramanmaraş Pazarcık merkezli 7,7 büyüklüğündeki deprem ve saatler sonra gelen 7,6’lık ikinci büyük sarsıntı 11 ili vurdu. Resmi verilere göre 53 bini aşkın insan hayatını kaybetti, yüz binden fazla kişi yaralandı.

O sabah telefonuna “İyi misin?” mesajı düşen, sonra cevap alamayan binlerce insan vardı. Enkaz başında bekleyenler vardı. Günlerce yakınından bir haber almayı bekleyenler. Bir apartman çöktüğünde sadece beton yıkılmıyor; bir aile tarihi, bir çocukluk, bir gelecek de yok oluyor.Resmi kayıtlara göre 230 binden fazla bina yıkıldı ya da ağır hasar aldı. Milyonlarca insan evsiz kaldı. Hatay’da, Adıyaman’da, Kahramanmaraş’ta bazı mahalleler haritadan silindi. Antakya’nın yıllardır ayakta duran tarihi sokakları birkaç saniye içinde yok oldu. Bu, sadece bir deprem değildi; şehirlerin hafızası da çöktü.Ekonomik kaybın 100 milyar doların üzerinde olduğu açıklandı. Ama bu rakamların gündelik hayattaki karşılığı daha basit: İşini kaybeden esnaf, okulunu kaybeden öğrenci, tarlasını kaybeden çiftçi. Konteynerde geçen yıllar.İlk günlerde büyük bir dayanışma vardı. Türkiye’nin hatta dünyanın dört bir yanından insanlar yardıma koştu. Arama kurtarma ekipleri günlerce uyumadan çalıştı. Enkazdan sağ çıkarılan her insan için herkes aynı sevinci yaşadı. Ama zaman geçtikçe gündem değişti. Hayat başka konulara kaydı. Deprem bölgesinde ise hayat hâlâ 6 Şubat 2023 saat 04.17’de donmuş gibi.Türkiye bir deprem ülkesi. Bunu artık tartışmıyoruz. Bilim insanları fay hatlarını, riskli bölgeleri yıllardır anlatıyor. O yüzden mesele deprem olup olmayacağı değil. Mesele şu: Aynı acıyı tekrar yaşamamak için gerçekten ne değişti?Daha sağlam binalar yapılıyor mu? Denetimler gerçekten sıkı mı? Riskli yapı stoğu ne kadar dönüştürüldü? Afet anında koordinasyon daha güçlü mü olacak? Bunları konuşmadan sadece anma mesajları paylaşmak, eksik bir yüzleşme olur.6 Şubat’ta hayatını kaybedenleri geri getiremeyiz. Ama onların ardından yapılması gerekenleri yapmazsak, o kayıplar sadece bir istatistik olarak kalır. Asıl tehlike burada.Unutmak rahatlatır. İnsan zihni kendini korumak ister. Ama toplumlar unutursa bedel ağır olur. Çünkü deprem bir doğa olayıdır; felakete dönüşmesi ise insanın tercihleriyle ilgilidir.Bir daha aynı cümleleri yazmamak için hatırlamak zorundayız.

Unutmak bir felaket daha yaratır

Ferah

Cihan

3 Mart 2026’da gökyüzü, Başak burcunda gerçekleşecek yılın ilk Ay Tutulmasına sahne olacak. Üstelik bu tutulma bir “Kanlı Ay”… Kızıl bir Dolunay yükselirken, görmezden gelinen detaylar ve ertelenen sorumluluklar görünür hale gelebilir. 

Rutinler, sağlık ve günlük düzen yeniden masaya yatırılıyor. Peki bu tutulma hayatımızda neyi netleştirecek, neyi geride bırakmamızı isteyecek?3 Mart 2026 saat 12:36’da Başak burcunun 12 derecesinde gerçekleşecek Ay Tutulması, yılın ilk tutulması olarak dikkat çekiyor. “Kanlı Ay” olarak adlandırılmasının nedeni, Dünya’nın Güneş ile Ay arasına girerek Ay’a kızıl bir gölge düşürmesidir. Bu gökyüzü olayı yalnızca görsel bir şölen değil; aynı zamanda güçlü bir farkındalık çağrısıdır.Ay Başak’ta; Güneş ise karşısında Balık burcunda. Bir tarafta düzen, analiz ve sorumluluk; diğer tarafta sezgi, teslimiyet ve akış. Bu karşıtlık, hayatımızdaki dengeyi yeniden kurmamızı isteyecek.Başak burcu düzen kurar, toparlar ve işe yaramayanı ayıklar. Bu tutulma da tam olarak bunu yapacak. Günlük hayatın işleyişi, çalışma düzeni, sağlık, beden, alışkanlıklar ve sorumluluklar masaya yatırılıyor. “Böyle gelmiş böyle gider” dediğimiz konular artık sürdürülebilir mi sorusu sorulacak.Başak’taki Ay, görmezden gelinen detayları görünür kılar. Dağınık kalan alanlar toparlanmak ister. Ancak burada dikkat edilmesi gereken bir nokta var: Ay, Zosma sabit yıldızı ile kavuşumda. Bu da bir şeyleri kurtarma çabasını artırabilir. Herkesi düzeltmeye, her şeyi toparlamaya çalışırken kendini yıpratma riski oluşabilir. Kurtarayım derken kurban olmamak önemli. Karşı tarafta Balık burcundaki Güneş ise teslimiyeti ve sezgiyi hatırlatıyor. Kontrol etmek ile akışa bırakmak arasındaki denge bu tutulmanın ana teması.Bu süreçte Jüpiter’in Yengeç burcunda Sirius sabit yıldızı ile kavuşumu ve tutulmaya yaptığı destekleyici açı, küçük adımların büyük sonuçlar doğurabileceğini gösteriyor. Bazen hayatı değiştiren şey, dev kararlar değil; küçük ama istikrarlı düzenlemelerdir.Başak burcundaki Kanlı Ay Tutulması bize şunu söylüyor: Hayatını sürdürülebilir kılmak istiyorsan, temeli sağlamlaştır. İşe yaramayan alışkanlıklar, sana ait olmayan yükler ve tükenen sorumluluklar geride kalabilir. Bu bir kayıp değil; bir sadeleşme süreci. Düzen kurmak zor olabilir. Ama düzensizliğin bedeli daha ağırdır.Bu tutulma, hayatın akışını yeniden gözden geçirme ve “Gerçekten bana hizmet eden ne?” sorusunu dürüstçe sorma zamanıdır.Başak Burcunda Kanlı Ay Tutulması – Yükselen Burçlara EtkisiYükselen Koç 6. Evde Ay Tutulması Bu tutulma günlük düzenini, çalışma hayatını ve sağlık alışkanlıklarını doğrudan etkiliyor. Uzun süredir ertelediğin bir rutin değişikliği artık kaçınılmaz olabilir. İş ortamında bir görev tamamlanabilir ya da sorumluluk dağılımı değişebilir. Sağlık konusunda ihmal edilen bir konu görünür hale gelebilir. “İdare ederim” dediğin alışkanlıklar sürdürülebilir mi sorusu gündemde. Bu tutulma sana disiplinli ama gerçekçi bir düzen kurma çağrısı yapıyor.Yükselen Boğa 5. Evde Ay Tutulması Aşk, çocuklar, hobiler ve yaratıcı alanlarda bir sonuçlanma yaşayabilirsin. Bir ilişki netleşebilir; ya ciddileşir ya da kapanır. Çocuklarla ilgili bir süreç tamamlanabilir. Riskli yatırımlar ya da keyif için yapılan harcamalar gözden geçirilebilir. “Beni mutlu eden ne?” sorusuna daha dürüst bir cevap verme zamanı.Yükselen İkizler 4. Evde Ay Tutulması Ev, aile ve yaşam alanı ön planda. Taşınma, ev düzeni değişikliği ya da aile içi bir konunun netleşmesi gündeme gelebilir. Geçmişten gelen bir mesele kapanabilir. Bu tutulma sana içsel güven alanını yeniden kurma fırsatı veriyor. Duygusal temelin sağlam mı, bunu sorgulatacak.Yükselen Yengeç 3. Evde Ay Tutulması İletişim, kardeşler, yakın çevre ve kısa yolculuklar alanında bir tamamlanma var. Beklenen bir haber gelebilir. Uzun süredir konuşulmayan bir konu gündeme taşınabilir. İletişim dili daha net ve eleştirel olabilir. Bu süreçte söylediğin sözlerin kalıcı etkisi olabilir.Yükselen Aslan 2. Evde Ay Tutulması Maddi konular ve özdeğer algısı ön planda. Gelir-gider dengesi değişebilir. Bir kazanç kapısı kapanırken yenisi doğabilir. Harcamalar daha bilinçli hale gelmek zorunda kalabilir. “Emeğim ne kadar ediyor?” sorusu önemli olacak. Maddi güvenlik duygunu sağlamlaştırman gerekiyor.Yükselen Başak 1. Evde Ay Tutulması Tutulma doğrudan seni etkiliyor. Duruşun, kimliğin, kararların görünür hale geliyor. Hayatında bir dönem kapanıp yeni bir sayfa açılabilir. Fiziksel görünüm, sağlık ya da kişisel kararlar öne çıkabilir. “Ben artık kimim?” sorusu netleşiyor.Yükselen Terazi 12. Evde Ay Tutulması Gizli kalan duygular ve bilinçaltı temalar açığa çıkabilir. Bir iç hesaplaşma yaşayabilirsin. Bitmesi gereken bir süreç sessizce tamamlanabilir. Ruhsal temizlik ve içsel sadeleşme zamanı. Kendini yormuş olduğun bir konu kapanabilir.Yükselen Akrep 11. Evde Ay Tutulması Arkadaşlıklar ve sosyal çevre alanında eleme olabilir. Bir grup içindeki rolün değişebilir. Gelecek planların netleşebilir. “Kim benimle aynı yolda?” sorusu belirginleşiyor. Hedeflerini yeniden düzenleme zamanı.Yükselen Yay 10. Evde Ay Tutulması Kariyer ve toplumsal statü alanında önemli bir gelişme olabilir. Bir proje tamamlanabilir ya da yöneticilerle ilgili bir konu netleşebilir. Görünürlük artar. Sorumlulukların artabilir ama karşılığını da alabilirsin.Yükselen Oğlak 9. Evde Ay Tutulması Eğitim, yurtdışı, hukuk ve inanç sisteminle ilgili konular gündemde. Akademik bir süreç sonuçlanabilir. Hayata bakış açın değişebilir. Uzaklarla bağlantılı bir plan netleşebilir. “Neye inanıyorum?” sorusu önem kazanıyor.Yükselen Kova 8. Evde Ay Tutulması Ortak para, borç, kredi, miras ya da duygusal bağlar alanında bir kapanış var. Maddi bir hesaplaşma yaşanabilir. Güven ve kontrol temaları gündemde. Derin bir farkındalık süreci.Yükselen Balık 7. Evde Ay Tutulması İlişkiler ve ortaklıklar ön planda. Bir ilişki ciddileşebilir ya da sona erebilir. Karşı tarafın duruşu daha net görünür. “Biz” kavramı yeniden tanımlanabilir. Dengeli bir bağ kurmak temel konu.Bu tutulma bir kriz yaratmak için değil; sadeleşmek, netleşmek ve sağlam bir temel atmak için geliyor. Artık işe yaramayanı bırakıp, gerçekten hizmet edenle yola devam etme vakti.

Başak burcunda kanlı ay tutulması: Görmezden geldiklerin artık gizlenmeyecek

Fatma 

Son yıllarda “bağışıklık” kelimesini daha sık duyar olduk. Vitaminler, takviyeler, sağlıklı beslenme planları… Peki ya ruhsal bağışıklığımız? Bedenimizi korumak için gösterdiğimiz özeni, zihnimiz ve kalbimiz için ne kadar gösteriyoruz?

Ruhsal bağışıklık; stres, belirsizlik, kayıp, hayal kırıklığı ve toplumsal baskı karşısında iç dengemizi koruyabilme kapasitemizdir. Tıpkı fiziksel bağışıklık gibi, doğuştan gelen bir potansiyelimiz vardır ama asıl belirleyici olan onu nasıl güçlendirdiğimizdir.Bir nefes ve mindfulness eğitmeni olarak şunu net söyleyebilirim: Ruhsal dayanıklılık bir “lüks” değil, geliştirilebilir bir beceridir.Nefesle sinir sistemini düzenlemekStres anında ilk bozulan şey nefesimizdir. Sığ ve hızlı nefes, beyne “tehlike var” sinyali gönderir. Oysa diyaframdan, yavaş ve ritmik nefes almak sinir sistemini sakinleştirir ve bedene “güvendesin” mesajı verir.Basit bir uygulama: 4 saniye nefes al 4 saniye tut 6 saniye ver Bunu 2-3 dakika boyunca tekrar etBu kadar basit bir pratik bile ruhsal bağışıklığın temel taşını oluşturur: regülasyon.Duygularla savaşmak yerine onları dinlemekToplum olarak güçlü olmayı, duygusuz olmakla karıştırıyoruz. Oysa bastırılan her duygu içeride kronik bir strese dönüşür.Mindfulness pratiği bize şunu öğretir: “Bu duygu da geçici.”Üzüntü, öfke, kaygı… Hepsi birer misafir. Onları fark edip isimlendirmek bile zihni yatıştırır. Duyguyu adlandırmak, yoğunluğunu azaltır. Farkındalık, biyolojik olarak da koruyucudur.Dijital sınırlar koymakSürekli maruz kalma hali ruhsal sistemi yorar. Haberler, bildirimler, karşılaştırmalar… Zihnimiz hiç durmadan uyarılıyor.Kendinize sorun: Gerçekten her şeye anında ulaşmak zorunda mıyım?Günde en az 30 dakikalık ekransız zaman, zihinsel bağışıklık için güçlü bir destektir.Anlam duygusunu beslemekRuhsal bağışıklığın en güçlü kaynağı “anlam”dır. Sabah yataktan kalkma nedeniniz sadece sorumluluklar mı, yoksa değerleriniz mi?Küçük iyilikler yapmak, şükür pratiği tutmak, birine gönülden destek olmak… Anlam üretmek psikolojik esnekliği artırır. İnsan, nedenini bulduğunda zorluklarla daha güçlü baş eder.Bedenle teması artırmakRuh ve beden ayrı değil. Yürüyüş, yoga, nefes çalışması… Bunlar sadece fiziksel aktivite değil; sinir sistemi düzenleme araçlarıdır.Doğada kısa bir yürüyüş, bilinçli bir esneme ya da gün içinde birkaç dakika gözleri kapatıp bedeni hissetmek… Küçük gibi görünen bu adımlar, büyük bir iç denge yaratır.Sözün kısası;Ruhsal bağışıklık kriz anında inşa edilmez. Günlük küçük pratiklerle güçlenir.Belki bugün sadece üç dakika nefes alarak başlayabilirsiniz. Belki telefonunuzu biraz daha erken kapatarak. Belki bir duygunuzu yargılamadan dinleyerek.Kırılgan olmak zayıflık değil, insan olmaktır. Ve her insan, içsel dayanıklılığını geliştirebilir.Bugün ruh sağlığınız için atacağınız küçük adım ne olacak?Sevgiyle kalın…

Ruhsal bağışıklığımız için ne yapabiliriz?

Nur Hayat

Mustafa


İsviçre ile Avrupa Birliği arasında uzun süredir devam eden müzakerelerde önemli bir dönemeç aşıldı. Federal Başkan Guy Parmelin, Brüksel’de AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile birlikte İsviçre–AB anlaşma paketini imzaladı. 

Guy Parmelin'e partisinden sert eleştiriler 

SVP’li bir siyasetçi olarak partisinin sert muhalefetine rağmen imza törenine katılması, Parmelin’in Federal Konsey’in kollektif sorumluluğunu öne çıkaran pragmatik yaklaşımını bir kez daha gösterdi.Parmelin, imza öncesinde kendisine yöneltilen siyasi baskı sorularına, “Kurumsal süreç bunu gerektiriyor. Ben Federal Konsey’in tamamını temsil ediyorum” sözleriyle yanıt verdi. Siyaset bilimci Adrian Vatter’e göre bu tutum, Parmelin’in parti kimliğinden çok devlet adamı rolünü öncelediğini gösteriyor. Vatter, Parmelin’in “konkordans siyasetçisi ile yönetici tipi arasında bir karışım” olduğunu belirtiyor.<h3>Anlaşma Paketinin Arka Planı</h3>İsviçre ile AB, Mart–Aralık 2024 döneminde yeni bir anlaşma paketi üzerinde yoğun müzakereler yürüttü. Paket; elektrik piyasası, gıda güvenliği ve sağlık alanlarında yeni anlaşmalar içeriyor. Ayrıca mevcut ikili anlaşmaların güncellenmesi ve kurumsal unsurların eklenmesi de bu paketin bir parçası. Aralık 2024’te müzakereler tamamlandı.Mayıs 2025’te tarafların müzakere heyetleri, metnin tüm dillerdeki son halini kontrol ederek her sayfayı parafladı. Bu işlem, metnin teknik olarak tamamlandığını ve üzerinde değişiklik yapılamayacağını güvence altına alıyor.Paketin bazı bölümleri ise şimdiden yürürlüğe girdi. İsviçreli araştırmacılar, Horizon programına yeniden tam erişim sağladı. Bu erişim, Kasım 2025’te Parmelin ile AB Komiseri Zaharieva tarafından imzalanan program anlaşmasıyla mümkün oldu ve 2025 yılı başından itibaren geriye dönük olarak geçerli kabul edildi.<h3>İmzanın Anlamı ve Sürecin Devamı</h3>Parmelin ve von der Leyen’in imzasıyla anlaşma metni artık nihai ve bağlayıcı hale geldi. Ancak süreç henüz tamamlanmış değil.<ul><li>AB tarafında: Anlaşma, geçtiğimiz hafta AB Bakanlar Konseyi tarafından onaylandı. Avrupa Parlamentosu’nun da önümüzdeki haftalarda paketi görüşmesi bekleniyor. Parlamento onayının ardından AB tarafındaki süreç tamamlanmış olacak.</li><li>İsviçre tarafında: Federal Konsey, anlaşma paketini Mart 2026 sonuna kadar parlamentoya sunacak. Önce ilgili komisyonlar, ardından Ulusal Konsey ve Ständerat (Eyaletler Meclisi) paketi değerlendirecek. Parlamento, anlaşmaya yalnızca “evet” veya “hayır” diyebilecek; içerikte değişiklik yapamayacak. Ancak iç politikaya ilişkin eşlik eden önlemler, örneğin ücret koruma düzenlemeleri, parlamentonun müdahale alanında olacak.</li><li>Halk oylaması: Parlamento paketi onaylarsa, halk oylaması ya parlamentonun kararıyla ya da 50.000 imza toplanmasıyla kesinleşecek. Anlaşmanın tartışmalı niteliği nedeniyle oylamanın yapılması kesin görülüyor. Oylamanın en erken 2027, muhtemelen 2028’de gerçekleşmesi bekleniyor.</li><li>Yürürlüğe giriş: Halkın onay vermesi halinde anlaşmalar, tüm onay süreçlerinin tamamlanmasından yaklaşık iki ay sonra yürürlüğe girecek.</li></ul><h3>Parmelin’in Siyasi Duruşu</h3>Parmelin, geçmişte Avrupa Ekonomik Alanı’na (EWR) destek vermiş, ancak daha sonra bu kararı “hata” olarak nitelendirmişti. Buna rağmen Federal Konsey içinde SVP’nin göç karşıtı çizgisini zaman zaman savunuyor. Kamuoyu önünde ise Federal Konsey’in ortak kararlarını güçlü biçimde sahiplenmesiyle tanınıyor.Pandemi döneminde partisinin bazı temsilcileri Sağlık Bakanı Alain Berset’i “diktatör” olarak nitelendirirken Parmelin, “Federal Konsey bir bütün olarak karar alır” diyerek kollektif sorumluluğu savunmuştu. Benzer bir tutumu, Maliye Bakanı Karin Keller-Sutter’ın Donald Trump ile yaşadığı diplomatik gerginlikte de göstermişti.Uzmanlara göre Parmelin’in diplomatik ve sakin üslubu, zaman zaman “fazla uyumlu” bulunuyor. Ancak Parmelin bunu “Diplomasi böyle bir şey” sözleriyle açıklıyor.<h3>SVP Bugün Protesto Edecek</h3>SVP, bugün Federal Meydan’da anlaşma paketine karşı bir protesto düzenleyecek. Parmelin’in ise çoktan günlük görevlerine dönmüş olması bekleniyor. Uzmanlara göre bu durum, onun “gösterişsiz ama görev odaklı” çalışma tarzının bir yansıması.

 İsviçre ile Avrupa Birliği arasında anlaşma paketi imzalandı

İsviçre Federal Meclisi’nin 2026 Bahar Oturumu bugün başlıyor. Ulusal Konsey ve Ständerat (Eyaletler Meclisi), ülke siyasetini uzun vadede etkileyecek önemli dosyaları ele alacak.

Enerji politikasında dönüşüm sinyali

Enerji politikası, sosyal güvenlik, bütçe düzenlemeleri ve tarafsızlık tartışmaları bu oturumun öne çıkan başlıkları arasında yer alıyor. İşte parlamentonun önündeki beş kritik konu.<h3>Nükleer Enerjiye Yeniden Kapı Açılıyor</h3>İsviçre’de yeni nükleer santrallerin inşasına yönelik yasak kaldırılabilir. Federal Konsey, mevcut yasağı yürürlükten çıkararak nükleer enerjiyi yeniden bir seçenek olarak değerlendirmek istiyor. Bu düzenleme, “Her zaman herkes için elektrik (Blackout’u durdurun)” adlı halk inisiyatifine dolaylı bir karşı teklif niteliği taşıyor. Enerji Komisyonu, büyük çoğunlukla tasarının kabul edilmesini önerdi. Yeşiller Partisi ise şimdiden referandum tehdidinde bulundu.<h3>Bütçe Açığı İçin Çözüm: Daha Yüksek Gümrük Vergileri</h3>Federal Konsey, federal bütçeyi yılda üç milyar franka kadar rahatlatmayı hedefliyor. Ancak Ständerat, geçen kış oturumunda “27 No’lu Tasarruf Programı”nı önemli ölçüde hafifletti. Şimdi dosya Ulusal Konsey’de. Ulusal Konsey’in Mali Komisyonu, küçük kamaradaki değişiklikleri büyük ölçüde destekliyor ancak ek gelir yaratmak için bazı tarım ürünlerinde gümrük vergilerinin artırılmasını öneriyor. Bu adım, bütçe açığını azaltmak için harcama kesintilerine alternatif bir çözüm olarak görülüyor.<h3>13. AHV Maaşının Finansmanı Hâlâ Belirsiz</h3>Yıl sonunda ilk kez ödenecek olan 13. AHV maaşının finansmanı konusunda parlamentoda uzlaşma sağlanmış değil. Ständerat, hem KDV’nin hem de maaş kesintilerinin artırılmasını öngören bir modelden yana. Federal Konsey ve Ulusal Konsey ise yalnızca KDV artışını savunuyor. Sosyal Güvenlik Komisyonu, Ständerat için bir uzlaşı önerisi hazırladı: Hem maaş kesintileri hem de KDV artırılsın, ancak KDV artışı Ulusal Konsey’in önerdiğinden daha düşük olsun.<h3>Tarafsızlık Üzerine Uzun Bir Siyasi Maraton</h3>“Tarafsızlık İnisiyatifi”, İsviçre’nin “ebedi ve silahlı tarafsızlığını” anayasal güvence altına almayı ve Birleşmiş Milletler tarafından onaylanmayan yaptırımların uygulanmasını yasaklamayı amaçlıyor. Federal Konsey inisiyatife karşı çıkıyor. Ständerat ise geçen yaz, yaptırım yasağını içermeyen bir karşı teklif kabul etmişti. Ancak Ulusal Konsey’in Dış Politika Komisyonu bu karşı teklifi reddetmek istiyor. Bu dosya için dört oturum gününe yayılan uzun bir tartışma planlanıyor.<h3>Crans-Montana Yangını Mağdurlarına Destek</h3>Parlamento, Crans-Montana’daki yangın felaketinin mağdurlarına yönelik acil bir federal yasa görüşecek. Federal Konsey, her mağdura 50.000 frank tutarında dayanışma ödemesi yapılmasını öneriyor. Ayrıca mağdurlar, sigortalar ve yetkililer arasında yürütülen uzlaşma sürecinde, federal hükümetin 20 milyon franka kadar katkı sağlamaya hazır olduğu belirtiliyor. Bu destek, planlanan “Yuvarlak Masa” görüşmelerinin sonucuna bağlı olacak.

Federal Meclis’te bahar oturumu kritik dosyalarla başlıyor

İsviçre’de hastanelerde ve kliniklerde çalışan sağlık personeline yönelik şiddet olayları son yıllarda belirgin şekilde arttı. Özellikle psikiyatri birimleri ile acil servislerde hemşireler ve hekimler, sözlü, cinsel ve fiziksel saldırılara daha sık maruz kaldıklarını bildiriyor.

Hastanelerde güvenlik endişesi

Basel’de görülen güncel bir dava, durumun ciddiyetini bir kez daha ortaya koydu. Bir erkek hastanın, psikiyatri kliniğinde çalışan bir kadın personeli odasına çekerek bileklerinden tuttuğu ve cinsel saldırıda bulunduğu iddia ediliyor. Sanık, tecavüze teşebbüs suçlamasıyla yargılanıyor. Bir başka davada ise bir hastanın bir hemşireyi yumruklayarak yaraladığı öne sürülüyor. Uzmanlara göre bu olaylar, yaşananların yalnızca görünen kısmı.İsviçre Hemşireler Birliği’nin Basel bölümü başkanı Daniel Simon, özellikle uzun süreli bakım alanında çalışan personelin daha fazla risk altında olduğunu belirtiyor. Yaşlanan nüfusla birlikte bu alandaki hasta sayısının arttığını, bilişsel sorunları olan hastaların ise daha kontrolsüz davranabildiğini ifade ediyor. Simon, acil servislerde de sabırsızlığın arttığını vurgulayarak, “İnsanlar, yakınlarının tedavi edilmesini beklerken öfkeleniyor ve kontrolü kaybedebiliyor” diyor.Bern’deki Inselspital’de şiddet vakalarının yüzde 90’ının acil serviste yaşandığı bildiriliyor. Hastane sözcüsü Didier Plaschy, olayların çoğunun sözlü saldırı veya eşyalara zarar verme şeklinde olduğunu, ancak fiziksel şiddetin de görüldüğünü aktarıyor. Inselspital’de güvenlik birimi ağır vakalara müdahale ediyor ve bu nedenle olaylar sistematik olarak kayıt altına alınıyor.Ülke genelinde ise şiddet vakalarına ilişkin resmi bir istatistik bulunmuyor. Buna rağmen hastane birliği H+, üyelerinden gelen bildirimlere dayanarak sorunun büyüdüğünü belirtiyor. Basel Üniversitesi’nin beş yıl önce yaptığı bir araştırma, özellikle psikiyatri alanında çalışanların ciddi risk altında olduğunu göstermişti. Araştırmaya göre, katılımcıların üçte biri meslek hayatları boyunca en az bir kez ağır fiziksel yaralanma yaşamıştı. Son 30 gün içinde sözlü şiddete maruz kalanların oranı yüzde 73, cinsel tacize uğrayanların oranı ise yüzde 14 olarak kaydedilmişti.Buna karşın, artan şiddete rağmen polis şikâyetlerinde bir artış görülmüyor. UPK Basel’in eski başhekimi Marc Graf, bunun iki temel nedeni olduğunu söylüyor: “Terapistler, hastalarını şikâyet ederek onlara daha fazla zarar vermek istemiyor. Ayrıca şikâyet sırasında kişisel adresin verilmesi zorunlu olduğu için birçok çalışan güvenlik endişesi yaşıyor.” Graf, bu nedenle sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin resen soruşturulan suç kapsamına alınmasını talep ediyor.Birçok büyük hastane, personelin güvenliğini sağlamak için 24 saat güvenlik görevlisi bulunduruyor. Basel Üniversite Hastanesi ise çalışanlarını kriz anlarında sakinleştirme ve gerilimi düşürme teknikleri konusunda eğitiyor.

Sağlık personeline yönelik şiddet artıyor: Uzmanlar çözüm çağrısında

İsviçre’de insan bedenlerinin doğal yollarla kompostlanmasını araştıran öncü bir proje resmen başladı. Lausanne Üniversitesi’ne bağlı Swiss Human Institute of Forensic Taphonomy (SHIFT), Romandie bölgesinde gizli tutulan bir açık hava araştırma alanını hizmete açtı.

Bedenler komposta dönüştürülüyor

Tesis, yalnızca insan bedenlerinin doğal ayrışma süreçlerini incelemek ve kompostlama yöntemini test etmek amacıyla kurulmuş durumda.Proje kapsamında bağışlanan bedenler, pamuklu bir bezle sarılarak olgun kompost üzerine yerleştiriliyor ve bitkisel malzemelerle kaplanıyor. Taphonomi uzmanı ve proje direktörü Vincent Varlet, “Doğanın süreci kendiliğinden işlediğini” belirtiyor. Yaklaşık dokuz ay içinde beden tamamen komposta dönüşüyor.SHIFT’in üç temel hedefi bulunuyor: İnsan kompostlamasının klasik defin ve kremasyon yöntemlerine çevreci bir alternatif olup olmadığını değerlendirmek, büyük insani felaketlerde kullanılabilecek yöntemler geliştirmek ve adli tıp için bugüne kadar eksik olan ayrıntılı ayrışma verilerini üretmek. Varlet, adli tıbbın şimdiye kadar çoğunlukla gözleme dayandığını, bu proje sayesinde ayrışma süreçlerinin ilk kez sistematik olarak izlenebileceğini söylüyor. Kanton Waadt, projeye dört yıl boyunca 1 milyon franktan fazla destek sağlıyor.Kompostun güvenliği ise araştırmanın en kritik noktalarından biri. Varlet, elde edilen kompostun toksik açıdan tamamen güvenli olup olmadığının mutlaka bilimsel olarak doğrulanması gerektiğini vurguluyor. Bu nedenle önümüzdeki yıllarda hem biyolojik hem kimyasal analizler yapılacak. Ayrıca kompostun ailelere verilip verilemeyeceği, etik statüsü ve sağlık açısından taşıdığı anlam da araştırılacak.Proje, yalnızca bilimsel değil, duygusal bir ihtiyaca da yanıt veriyor: Ölümden sonra doğaya geri dönme arzusu. Humusation Suisse Derneği’nin bazı üyeleri şimdiden bedenlerini bağışladı. Dernek başkanı Sarah Joliat, klasik defin ve kremasyon seçeneklerinin kendisine uygun gelmediğini, bu yöntemin ise “tam olarak aradığı şey” olduğunu söylüyor.

Doğal defin alternatifi: İnsan kompostlaması bilimsel teste giriyor

ABD ile İsrail’in İran’a karşı başlattığı yeni savaş, bölgede hava sahalarının kapatılmasına yol açtı. Bu durum, Orta Doğu’da bulunan binlerce İsviçrelinin ülkelerine dönememesine neden oldu. İsviçre Dışişleri Bakanlığı (EDA), şu anda 4000’den fazla İsviçreli yolcunun bölgede mahsur kaldığını açıkladı.

ABD-İsrail İran çatışması

EDA Konsolosluk Direktörü Marianne Jenni, düzenlenen basın toplantısında henüz somut bir tahliye planı olmadığını söyledi. Swiss Havayolları ve diğer ülkelerin kriz birimleriyle temas hâlinde olduklarını, ancak hava sahası kapalı olduğu sürece geri dönüş uçuşlarının mümkün olmadığını belirtti. Şu ana kadar yaralı veya hayatını kaybeden İsviçre vatandaşı bulunmadığı da açıklandı.EDA’nın kriz hücresi ocak ayı ortasında oluşturulmuştu ve savaşın başlamasından bu yana yoğun şekilde çalışıyor. Bakanlık, bölgedeki güvenlik durumunun kötüleşmesi nedeniyle seyahat uyarılarını da güncelledi. İran, İsrail, Lübnan, Bahreyn, Ürdün, Katar, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’ne seyahat edilmemesi tavsiye ediliyor.Savaşın etkileri bölge genelinde hissediliyor. ABD’nin müttefik ülkeleri de hedef hâline geldi; Dubai, Doha ve BAE’deki Samha bölgesinde patlamalar duyuldu. Bu durum, hava trafiğinin daha uzun süre normale dönemeyebileceğine işaret ediyor.EDA, İsviçre vatandaşlarının güvenliğini sağlamak için çalışmaların sürdüğünü belirtiyor, ancak şu an için dönüş uçuşlarının ne zaman başlayacağı belirsizliğini koruyor.

Orta Doğu’da 4000 İsviçreli mahsur kaldı: EDA çözüm arıyor

Mart ayı İsviçre’de hem ulusal hem de kantonal düzeyde çeşitli yenilikler getiriyor. Graubünden’de hız kameralarının konumları açıklanacak, Obwalden’de yeni imar ve inşaat kuralları yürürlüğe girecek...

Yeni kurallara dikkat

Mart ayı İsviçre’de hem ulusal hem de kantonal düzeyde çeşitli yenilikler getiriyor. Graubünden’de hız kameralarının konumları açıklanacak, Obwalden’de yeni imar ve inşaat kuralları yürürlüğe girecek, Almanya sınır kontrollerini uzatacak ve Swiss uçuş kurallarında değişiklikler yapılacak. Ayrıca elektronik ürünlerde fiyat artışı bekleniyor.Graubünden Kanton Polisi, mart ayından itibaren beş ay sürecek bir pilot projede tüm sabit radarların yerlerini kamuoyuyla paylaşacak. Amaç, sürücü davranışlarını karşılaştırarak konumların açıklanmasının hız ihlallerini azaltıp azaltmadığını ölçmek. Radarların bir kısmı geçen yılki aynı noktalara yerleştirilecek. Proje sonunda kanton içi, turistik ve transit trafiğin hız ihlallerine etkisi ayrı ayrı değerlendirilecek.Obwalden kantonunda 1 Mart itibarıyla yeni Planlama ve İnşaat Yasası yürürlüğe giriyor. Yeni düzenleme, planlama süreçlerini basitleştiriyor, yapılaşma mesafelerinde daha esnek kurallar getiriyor ve dijital başvuru süreçleri için yasal temel oluşturuyor. Ancak bazı maddeler, belediyelerin kendi imar planlarını yeni kurallara uyarlamasından sonra geçerli olacak.Elektronik ürünlerde fiyat artışı da mart ayının gündeminde. Digitec Galaxus, özellikle dizüstü bilgisayar ve masaüstü bilgisayar fiyatlarının mart ayından itibaren artacağını duyurdu. Nedeni, yapay zekâ şirketlerinin büyük miktarda DRAM bellek satın alması nedeniyle küresel tedarikte yaşanan daralma. Akıllı telefon fiyatlarında da artış bekleniyor.Swiss, mart ayından itibaren uçak kabininde taşınabilecek müzik aletleri için yeni bir ölçü kuralı getiriyor. Paketlenmiş hâlde yüksekliği, genişliği ve derinliği toplamı 125 santimetreyi aşmayan küçük enstrümanlar el bagajı olarak kabul edilecek. Lufthansa da aynı uygulamayı başlatıyor. Swiss ayrıca 29 Mart’tan itibaren haftada üç kez Zürih–Poznan direkt uçuşu başlatacak.A3 üzerindeki Kerenzerberg Tüneli mart ayından itibaren kapsamlı bir yenileme sürecine giriyor. Çalışmalar nedeniyle tünel çoğunlukla gece saatlerinde kapalı olacak. Nisan–Mayıs ve Mayıs–Haziran dönemlerinde ise birkaç kez günlerce sürecek tam kapanmalar planlanıyor. Projenin 2028 sonuna kadar sürmesi öngörülüyor.Almanya, iç sınır kontrollerini en az eylül ayına kadar uzatma kararı aldı. Bu karar, İsviçre sınırını da etkiliyor. Alman hükümeti, kontrollerin göç ve güvenlik gerekçeleriyle gerekli olduğunu belirtiyor. Schengen bölgesinde sınır kontrolleri normalde öngörülmese de Almanya, 2015’ten bu yana Avusturya sınırında benzer uygulamayı sürdürüyor.

Mart ayında İsviçre’de neler değişiyor? Radarlar, sınırlar, uçuşlar

Aargau kantonunun Laufenburg bölgesinde geçen ekim ayında yüksek gerilim tesisleri üzerinde görüldüğü iddia edilen “büyük dronelar” ile ilgili tartışmalar resmen sona erdi. Swissgrid, olayın bir güvenlik ihlali değil, tamamen izinli bir denetim uçuşu olduğunu açıkladı.

“Büyük Drone” alarmı asılsız çıktı

3 Ekim sabahı saat 10.00 civarında görülen drone, Swissgrid’e göre ticari amaçla kullanılan sıradan bir modeldi ve tesisin üzerinde değil, alt istasyonun dışındaki bir bölgede uçuyordu. Şirketin yaptığı iç inceleme, aynı saatlerde Swissgrid adına çalışan bir hizmet sağlayıcının hat güzergâhını drone ile kontrol ettiğini ortaya koydu. Bu nedenle görülen drone’nun bu denetim uçuşuna ait olduğu kesinleşti.Swissgrid, medyada yer alan “2,5 metre çapında büyük dronelar” iddiasını da net bir şekilde reddetti. Böyle bir gözlem yapılmadığını ve kendilerine bu yönde hiçbir resmi bildirim ulaşmadığını belirtti.Söz konusu iddialar, Merkez Parti’den bazı büyük meclis üyelerinin verdiği bir parlamenter soru önergesiyle gündeme gelmiş, ardından medyada “bilinmeyen dronelar”, “olası casusluk faaliyeti” gibi spekülasyonlar yayılmıştı. Laufenburg’daki “Stern von Laufenburg” adlı tesis, İsviçre’yi 41 hat üzerinden Avrupa elektrik ağına bağlayan kritik bir merkez olduğu için iddialar geniş yankı uyandırmıştı.Aargau hükümeti, kritik altyapıların korunmasından öncelikle işletmecilerin sorumlu olduğunu hatırlattı. İsviçre’de kantonların veya özel işletmelerin aktif drone müdahalesi yapmasına izin veren bir yasal temel henüz bulunmuyor. Şu anda yalnızca tespit ve bildirim yapılabiliyor. Aargau Kanton Polisi’nin drone tespit sistemleri kullandığı ve 2026 için bir savunma sistemi sipariş ettiği, ancak bunun devreye alınmasının federal onaya bağlı olduğu belirtildi.

Aargau’daki kritik tesis üzerinde drone alarmı yanlış anlaşılmaydı

Aargau kantonu hükümeti, devlet okullarında genel bir başörtüsü yasağı getirilmesini uygun bulmadığını açıkladı. Hükümete göre böyle bir yasak hem hukuken sorunlu olur hem de büyük olasılıkla Federal Anayasa’ya aykırı kabul edilir. 

Aargau’da dini semboller tartışması

Bu değerlendirme, FDP, EDU, Merkez Parti ve SVP’den bazı milletvekillerinin “kız çocuklarını dini baskıdan koruma” gerekçesiyle sunduğu öneriye verilen resmi yanıtta yer aldı.Öneriyi veren milletvekilleri, başörtüsünün bazı genç kızlar için özgürlük değil, baskı ve zorunluluk anlamına geldiğini savunuyor. Ancak hükümet, başörtüsü yasağının inanç ve vicdan özgürlüğüne ağır bir müdahale olacağını hatırlatıyor. Federal Mahkeme de 2015’teki bir kararında, devletin tarafsızlığı veya toplumsal entegrasyon gibi gerekçelerin böyle bir yasağı haklı çıkarmaya yetmeyeceğini açıkça belirtmişti.Hükümete göre bir başka sorun da ayrımcılık riski. Başörtüsü yasağı yalnızca kız öğrencileri etkilediği için, cinsiyete dayalı ayrımcılık tartışmalarını beraberinde getirebilir. Ayrıca böyle bir yasağın uzun ve maliyetli bir hukuk sürecine yol açacağı, bunun da kanton için ciddi bir belirsizlik yaratacağı ifade ediliyor.Aargau hükümeti, yasağı reddetmesine rağmen dini kıyafetlerin bazı durumlarda baskı veya ayrımcılığın göstergesi olabileceğini kabul ediyor. Bu nedenle, öneri daha bağlayıcı bir “motion” yerine daha esnek bir “postulat” olarak kabul edilirse, okullar için ek tavsiyeler, yönergeler veya talimatlar hazırlanmasını değerlendirmeye hazır olduğunu belirtiyor.Hükümet ayrıca, devlet çalışanları için “belirgin dini sembollerin” yasaklanmasını talep eden başka bir öneriyi de reddetti. Böyle bir düzenlemenin çok geniş bir çalışan grubunu etkileyeceği ve yine inanç özgürlüğüne ciddi bir müdahale anlamına geleceği ifade edildi. Buna rağmen hükümet, konunun hukuki boyutlarını daha ayrıntılı incelemeye açık olduğunu belirtti.Her iki önerinin geleceğine artık Aargau Kantonsparlamentosu karar verecek.

Aargau Kantonu okullarda başörtüsü yasağı talebini reddetti

“Dahay” adlı mevcut bakım evinin bulunduğu alanda planlanan yeni yerleşim, Alzheimer ve diğer demans türleriyle yaşayan insanların güvenli ve özgür bir ortamda günlük yaşamlarını sürdürebilmesini amaçlıyor. 

Hollanda modelinden ilham

Basel-Landschaft kantonundaki Frenkendorf’un üzerindeki Bienenberg bölgesinde, İsviçre’nin en büyük demans köyü kurulacak. “Dahay” adlı mevcut bakım evinin bulunduğu alanda planlanan yeni yerleşim, Alzheimer ve diğer demans türleriyle yaşayan insanların güvenli ve özgür bir ortamda günlük yaşamlarını sürdürebilmesini amaçlıyor. Proje, tamamlandığında Avrupa’nın da en büyük demans köylerinden biri olacak.Bugün kullanılan bakım evinde kapalı demans bölümü bulunuyor. Yönetici Ursula Tschanz, kapıların sık sık kilitlenmek zorunda kaldığını, çünkü bazı sakinlerin kaçma eğilimi gösterdiğini anlatıyor. Yeni demans köyünde bu kapalı kapılara ihtiyaç kalmayacak. Tschanz, “Sakinlerin kendi evlerinden çıkıp köy içinde özgürce dolaşabilmesini istiyoruz” diyor.Yeni köyün maketi şimdiden hazır. Mevcut binanın çevresine, geniş çayırlık alana 13 küçük ev yerleştirilmesi planlanıyor. Köyün merkezinde bir meydan olacak, yürüyüş yolları sakinlerin yönlerini bulmasını kolaylaştıracak. Çitler veya yüksek duvarlar yerine doğal sınırlar kullanılacak: çalılıklar, taş duvarlar ve arazi yapısı. Amaç, güvenliği sağlarken özgürlüğü kısıtlamamak.Demans köyü konsepti ilk kez 2009’da Hollanda’da uygulanmıştı. İsviçre’de şu anda iki örnek bulunuyor: Wiedlisbach’taki Juradorf ve Balsthal’daki Lindenpark. Alzheimer İsviçre’den Karin Meier, bu tür yerleşimlerin demanslı bireylerin stresini azalttığını, yön bulmayı kolaylaştırdığını ve agresif davranışlar ile depresif ruh hâllerini hafiflettiğini söylüyor.Frenkendorf’taki proje, bölgede artan bakım yeri ihtiyacına da çözüm olacak. Bugün 59 yataklı olan mevcut tesis zamanla kapatılacak; yeni köy ilk etapta 120, tam kapasitede 200 kişiye kadar bakım sunacak. Projenin maliyeti yaklaşık 90 milyon frank ve tamamen özel kaynaklarla finanse edilecek. Proje yöneticisi Hartmut Vetter, bu sayede inşaatın daha hızlı ilerleyebileceğini belirtiyor.Her şey planlandığı gibi giderse, itiraz olmaması hâlinde ilk sakinlerin 2032 başında taşınması öngörülüyor. Ursula Tschanz için proje kişisel bir anlam da taşıyor: “Kardeşim dört yıl önce Alzheimer teşhisi aldı. Bir gün evde yaşayamaz hâle gelirse, onu böyle bir yere gönül rahatlığıyla emanet etmek isterim.”

İsviçre’nin en büyük Demans köyü Frenkendorf’ta kuruluyor

İsviçre, 8 Mart’ta nakit paranın anayasal güvence altına alınmasını talep eden “Nakit Para Girişimi” ve Federal Hükümetin doğrudan karşı teklifini oylayacak. 

Abstimmungs-Arena

SRF kanalında yayınlanan “Abstimmungs-Arena” programında Federal Konsey üyesi Karin Keller-Sutter ile girişimin öncüsü Richard Koller karşı karşıya geldi. Tartışmada dikkat çeken nokta: Nakit paranın korunması konusunda herkes hemfikir, ancak bunun nasıl yapılacağı konusunda görüşler ayrılıyor.Girişim, nakit paranın korunması sorumluluğunu Federal Hükümete vermek istiyor. Karşı teklif ise bu görevin bağımsız bir kurum olan İsviçre Merkez Bankası’nda kalmasını öngörüyor. Keller-Sutter, siyasetin Merkez Bankası’nın para politikasına müdahale etmemesi gerektiğini vurguluyor. Koller ise Merkez Bankası’nın yasa yapma yetkisi olmadığını, bu nedenle politikaya ek bir araç verilmesi gerektiğini savunuyor.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/7808b2e186e043e7242d37000.png" width="1024" height="576"></figure>Tartışmanın bir diğer konusu da kullanılan ifadeler. Girişim “madeni para ve banknot” terimlerini kullanırken, karşı teklif yalnızca “nakit para” ifadesine yer veriyor. Koller, bu ifadenin dijital para birimlerini de kapsayabileceğini iddia ediyor. Keller-Sutter ise Merkez Bankası’nın dijital bir frank çıkarmayı düşünmediğini belirterek bu endişeyi reddediyor.Programda nakit paranın toplumsal rolü de gündeme geldi. EDU milletvekili Andreas Gafner, gençlerin paranın değerini anlaması için fiziksel paranın önemli olduğunu söyledi. Yeşiller Partisi milletvekili Gerhard Andrey ise kimsenin nakit kullanmaya zorlanamayacağını, ancak dijital ödemelerde nakit kadar özgürlük ve gizlilik sağlanması gerektiğini vurguladı.SVP milletvekili Roland Rino Büchel, dijital ödemelerde mahremiyetin zayıf olduğunu belirterek nakit paranın kişisel özgürlük açısından önemine dikkat çekti. Ona göre nakit, hem harcama bilinci hem de bireysel sorumluluk açısından vazgeçilmez.İsviçre halkı, 8 Mart’ta hem girişim hem de karşı teklif hakkında karar verecek. Tartışmalar, nakit paranın geleceği konusunda geniş bir toplumsal hassasiyet olduğunu, ancak çözüm yolunda farklı yaklaşımlar bulunduğunu gösteriyor.

Nakit paranın geleceği: Gizlilik, özgürlük ve dijitalleşme çatışıyor

İsviçre’de siber dolandırıcılık ve kimlik avı saldırıları hızla artıyor. Federal İstatistik Dairesi’ne göre 2020’de yaklaşık 17 bin olan şikâyet sayısı, 2024’te 48 bini aştı. 

Mağdurlar isyanda

Dolandırıcılar, özellikle sosyal medya ve sahte telefon aramalarıyla insanların banka bilgilerine erişiyor ve hesapları dakikalar içinde boşaltıyor.Bu mağdurlardan biri de Neuchâtel kantonunda yaşayan öğretmen Chloé. Facebook’ta satışa koyduğu bir mont üzerinden dolandırıcılarla iletişime geçti. Kendini kredi kartı şirketi çalışanı gibi tanıtan bir kişi, işlemi “güvenceye almak” bahanesiyle onu yönlendirdi. Chloé, bankasının uygulamasıyla gönderilen QR kodunu okuttu ve farkında olmadan sözleşme numarasını dolandırıcılara iletti. Kısa süre sonra hesabından art arda binlerce frank çekildi ve toplamda 25 bin frank kaybetti.Chloé bankasını aradığında 20 dakikadan fazla beklemek zorunda kaldı. İşlemler hâlâ beklemede olduğu için geri çekilebileceğini düşündü, ancak banka çalışanı müdahale edemeyeceklerini söyledi. Polis, bu tür durumlarda saniyelerin bile kritik olduğunu belirtiyor. Neuchâtel Kanton Polisi’nin siber suç birimi yöneticisi Steven Bill, bankaların çoğu zaman iş birliği yapmadığını, hesapların hızlıca dondurulması için gerekli desteği vermediğini söylüyor. Özellikle büyük bankalarda iletişim kanallarının yavaş ve karmaşık olduğu eleştiriliyor.Migros Bankası ise Chloé’nin zararını karşılamayı reddetti. Gerekçe olarak “müşterinin hassas bilgileri üçüncü kişilere iletmesi” gösterildi. Chloé ve eşi Frédéric, bankanın dolandırıcılığı tespit eden sistemlerinin devreye girmemesine tepki gösteriyor. Onlara göre bir hesaptan kısa sürede 12 kez yüksek miktarda para çekilmesi açıkça şüpheli bir durumdu.Ekonomik suçlar uzmanı Olivier Beaudet-Labrecque, bazı bankaların müşteri korumasını stratejik öncelik olarak görmediğini söylüyor. Ona göre bankalar, dolandırıcılık önleme sistemlerine daha fazla yatırım yapabilir. Çünkü kaybedilen para bankanın değil, müşterinin parası. Bu nedenle bankalar için doğrudan bir mali kayıp oluşmuyor.Bazı ülkeler bu konuda daha sert adımlar attı. İngiltere’de bankalar, dolandırıcılık mağdurlarını yaklaşık 90 bin franka kadar tazmin etmek zorunda. Bu uygulama sayesinde hem dolandırıcılık vakaları yüzde 20 azaldı hem de bankalar güvenlik sistemlerini güçlendirdi. Banka uygulamaları artık şüpheli işlemlerde müşteriyi uyarıyor, hatta büyük meblağlarda banka görevlileri müşteriyi arıyor.İsviçre Bankacılar Birliği ise sorunun bankalarda değil, müşterilerin manipüle edilmesinde olduğunu savunuyor. Birlik, daha fazla müşteri eğitimi, daha iyi dolandırıcılık tespit sistemleri ve telekom şirketleriyle daha güçlü iş birliği gerektiğini belirtiyor. Ayrıca bankaların 7/24 ulaşılabilir olması yönünde bir eğilim olduğunu da ifade ediyor.Chloé ve eşi için süreç hâlâ ağır bir yük. Polis, kaybedilen 25 bin frankın 10 binini “para katırlarının” hesaplarında tespit ederek geri almayı başardı. Ancak çift, yaşadıkları kaybın ve güvensizlik duygusunun kolay kolay geçmeyeceğini söylüyor.

İsviçre’de siber dolandırıcılık patladı: Bankalar müşterilerini koruyor mu?

İsviçre’nin Illnau-Effretikon kentinde meydana gelen patlayıcı kazasının etkileri giderek daha belirgin hale geliyor. Luckhausen yerleşiminde yaşanan şiddetli patlamanın ardından, olay yerinden 10 kilometreye kadar uzanan geniş bir alanda ciddi hasar oluştu.

Kontrollü imha sırasında patlama

Zürih Kanton Polisi tarafından yapılan açıklamada; kapı, pencere, çatı ve duvarlarda büyük hasar meydana geldiği, hatta bir akvaryumun dahi patlamadan etkilendiği bildirildi. Patlamanın etkisi yalnızca olay alanıyla sınırlı kalmadı, çevredeki birçok bina ve sundurmada da maddi zarar oluştu.Yetkililer, toplam zararın henüz net olarak hesaplanamadığını belirtti. Kazanın nasıl meydana geldiğine ilişkin soruşturma ise devam ediyor. Polis sözcüsü, olayın ayrıntılarının araştırıldığını ve kesin nedenin henüz belirlenmediğini ifade etti.<h2>Yüzlerce kilo patlayıcı madde infilak etti</h2>Çarşamba günü saat 13.00’ten kısa süre sonra özel bir patlatma şirketi, bölgede bulunan deneme ve eğitim sahasında yüzlerce kilogram patlayıcı maddeyi imha etmeye başladı. Söz konusu alanda genellikle patlatma teknikleri ve yangından korunma eğitimleri veriliyor.Yetkililerin verdiği bilgiye göre, kontrollü şekilde yakılarak etkisiz hale getirilmesi planlanan patlayıcı maddeler aniden infilak etti. Patlama sonucunda olay yerinde birkaç metre çapında bir çukur oluştu.Olayda iki şirket çalışanı hafif yaralandı. Yaralılara olay yerinde tıbbi müdahale yapıldı. Patlamanın oluşturduğu basınç dalgası çevrede geniş bir alanda hissedildi ve birçok yapıda hasara yol açtı.<h2>Bölgede kontrollü imha çalışmaları sürüyor</h2>Zürih Adli Bilimler Enstitüsü bünyesindeki patlayıcı imha uzmanlarının, olay yerinde bulunan ve taşınması mümkün olmayan diğer patlayıcı maddeleri kontrollü şekilde etkisiz hale getirmeye devam ettiği bildirildi. Bu nedenle çevrede yeni patlama seslerinin duyulabileceği uyarısı yapıldı.Polis, çalışmaların ne kadar süreceğinin henüz bilinmediğini açıkladı. Güvenlik gerekçesiyle eğitim sahası ve çevresi geçici olarak kapatıldı.Yetkililer, bölge halkından güvenlik önlemlerine uymalarını ve hasar bildirimlerini resmi makamlar aracılığıyla yapmalarını istedi.

Illnau-Effretikon’daki patlayıcı kazası nedeniyle 70’ten fazla hasar ihbarı yapıldı

Federal Hükümet, ev sahiplerinin kiralık konutlardan ne kadar kâr elde edebileceğini daha net belirlemek istiyor. Amaç, hem kiracılar hem de ev sahipleri için daha fazla hukuki güvenlik ve öngörülebilirlik sağlamak. 

Kiracılar için daha fazla güvence

Tartışmanın merkezinde, referans faiz oranına göre hangi net getirinin makul olduğu sorusu yer alıyor.Bugüne kadar geçerli olan uygulamaya göre, kiralık bir mülkten elde edilen getiri referans faiz oranının yüzde 0,5 üzerinde olduğunda kabul edilebilir sayılıyordu. Ancak Federal Mahkeme 2020’de bu uygulamayı değiştirdi ve referans faiz oranı yüzde 2 veya daha düşük olduğunda, ev sahiplerinin referans faizin iki puan üzerinde getiri elde edebileceğine hükmetti. Şu anda referans faiz oranı yüzde 1,25 seviyesinde.Parlamentonun talebi üzerine Federal Hükümet şimdi bu konuyu yeniden düzenlemek istiyor. Öneriye göre, referans faiz oranı yüzde 2’ye kadar olduğunda mevcut iki puanlık ek getiri sınırı korunacak. Ancak faiz oranı yüzde 2,25’i aştığında bu ek getiri kademeli olarak azaltılacak. Referans faiz oranı yüzde 6’ya ulaştığında ise izin verilen ek getiri yüzde 0,5’te sabitlenecek. Bu düzenleme, gelecekte faiz oranları yükseldiğinde hangi getirinin makul kabul edileceği konusunda belirsizliği ortadan kaldırmayı hedefliyor.Federal Hükümet ayrıca “brüt getiri” ve “değer artırıcı yatırımlar” gibi kavramları da daha net tanımlamak istiyor. Bu yatırımların nasıl faizlendirileceği, ne kadar süre içinde amorti edileceği ve bakım masraflarının nasıl hesaba katılacağı da daha açık kurallara bağlanacak. Böylece hem kiracılar hem de ev sahipleri için daha tutarlı ve öngörülebilir bir sistem oluşturulması amaçlanıyor.Önerilen düzenlemeler, mevcut bir boşluğu kapatmayı ve kira hukukunda daha fazla planlama güvenliği sağlamayı hedefliyor. İlgili taraflar, Federal Hükümetin önerilerine haziran ayı başına kadar görüş bildirebilecek.

Federal Hükümet kira getirisi kurallarını yeniliyor

İsviçre’de elektronik kimlik kartı olan E‑Kimlik’in 1 Aralık’tan itibaren kullanılmaya başlanması planlanıyor. Federal Hükümet, uygulamanın kabulünü artırmak için sisteme bazı ek güvenlik ve veri koruma düzenlemeleri getirileceğini açıkladı. 

Veri koruması güçlendirildi

Aslında E‑Kimlik’in bu yaz kullanıma girmesi planlanıyordu, ancak yapılan değişiklikler nedeniyle tarih yıl sonuna ertelendi. E‑Kimlik, 2025 Eylül’ündeki halk oylamasında çok küçük bir farkla kabul edilmişti.Federal Adalet Dairesi, özellikle veri güvenliği konusundaki eleştirileri dikkate alarak sistemi güçlendirmeyi hedefliyor. Buna göre, kullanıcıların sosyal güvenlik numarasına yalnızca yasal olarak yetkilendirilmiş hizmet sağlayıcılar erişebilecek. Yetkisiz erişim talepleri, E‑Kimlik’in kullanılacağı “Swiyu” adlı uygulama tarafından otomatik olarak engellenecek. Uygulama aynı zamanda E‑Kimlik başvurularının yapıldığı resmi platform olacak.Hizmet sağlayıcıların hangi verileri neden talep ettiklerini Federal Hükümet’in kamuya açık bir siciline önceden kaydetmeleri zorunlu olacak. Bir sağlayıcı gereğinden fazla bilgi isterse veya kaydı eksikse, kullanıcılar Swiyu uygulaması üzerinden uyarı alacak ve Adalet Dairesi’ne kötüye kullanım bildirimi yapabilecek. Gerekirse bir hizmet sağlayıcısı sistemden tamamen çıkarılabilecek.Federal Hükümet, halk oylamasının hemen ardından Adalet Dairesi’ne, E‑Kimlik karşıtlarının en önemli eleştirilerini uygulamaya geçirme talimatı vermişti. Hükümet, son toplantısında yapılan bu değişiklikler hakkında bilgilendirildi ve E‑Kimlik’in yıl sonuna kadar kullanıma hazır olacağını duyurdu.

Federal Hükümet E‑Kimlik uygulamasını yıl sonunda kullanıma açıyor

Federal Hükümet, engelli insanların günlük hayatta karşılaştığı engelleri azaltmayı hedefleyen yeni kapsayıcılık yasasını gelen eleştiriler üzerine genişletme kararı aldı.

Eleştiriler sonuç verdi

İlk taslak, yalnızca malullük sigortası (IV) alan kişileri kapsadığı için yoğun eleştiri almıştı. Yapılan değişiklikle yasa artık İsviçre’de yaşayan tüm engelli bireyleri kapsayacak.İsviçre’de yaklaşık 1,7 milyon engelli insan yaşıyor ve birçok dernek, bu kişilerin hâlâ günlük yaşamda ciddi ayrımcılıklara maruz kaldığını vurguluyor. Federal Hükümet, yeni düzenlemede Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’nin uygulanmasına daha fazla ağırlık veriyor. Buna göre ulusal bir strateji ve eylem planı hazırlanacak; bu süreçte engelli bireyler ve onların örgütleri doğrudan yer alacak. Ayrıca malullük sigortası alanında bazı iyileştirmeler yapılması planlanıyor.Buna karşılık hükümet, parlamentonun daha önce kabul ettiği ve engelli bireylere evde bağımsız yaşam için ek destek öngören bir öneriyi bu yasa paketinden çıkardı. Bu talebin başka bir yolla ele alınacağı belirtildi.Geçen yıl engelli örgütlerinin öncülüğünde 108 bin imza toplanarak “Engellilerin Eşit Hakları İçin” halk inisiyatifi gündeme getirilmişti. Bu inisiyatif, engelli bireylerin tüm yaşam alanlarında gerçek anlamda eşit haklara sahip olmasını ve ihtiyaç duydukları desteklere erişebilmesini talep ediyor. Ayrıca engelli bireylerin nerede ve nasıl yaşayacaklarına özgürce karar verebilmeleri gerektiğini savunuyor.Federal Hükümet ise bu inisiyatife karşı çıkıyor. Gerekçe olarak metnin çok geniş yorumlanabileceğini, bunun da hukuki belirsizlik yaratacağını belirtiyor. Ayrıca mevcut anayasanın engelli haklarını zaten yeterince koruduğunu ve uygulamanın büyük ölçüde kantonların sorumluluğunda olduğunu vurguluyor.Yeni kapsayıcılık yasasının genişletilmiş versiyonu ve inisiyatife yönelik dolaylı karşı teklif artık parlamentonun önüne gidiyor. Milletvekilleri ayrıca Engellilerin Eşitliği Yasası’nın kısmi revizyonunu da ele alacak. Bu revizyon, özellikle iş hayatı ve hizmetlere erişim alanlarında somut iyileştirmeler getirmeyi amaçlıyor.

Federal Hükümet engelli hakları yasasını genişletiyor

İsviçre Türk Diyanet Vakfı tarafından Rümlang’daki vakıf merkezinde düzenlenen geleneksel iftar programı, bu yıl da toplumun farklı kesimlerini aynı sofrada buluşturdu.


Ramazan ayının onuncu gününde gerçekleştirilen programa; Türkiye Cumhuriyeti Bern Büyükelçisi Şebnem İncesu, Zürih Başkonsolosu Fazlı Çorman, İTT Başkanı Suat Şahin, Din İşleri Müşavir Vekili Bilal Yıldız, önemli sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, müşavirler ve çok sayıda davetli katıldı.&nbsp;Pusula Swiss ekibinin de iştirak edip, çekimler yaptığı bu önemli etkinliğin videosunu aşağıdaki link üzerinden izleyebilirsiniz.&nbsp;Haber videomuzda;İftar programından görüntüler&nbsp; Protokol konuşmaları&nbsp; İTDV yöneticileri Zafer Terkeşli ve Büşra Cirit ile yapılan röportajları bulabilirsiniz.&nbsp;Videoyu görmek için <a href="https://www.youtube.com/watch?v=TWjl0_CRlRE&amp;t=10s">buraya</a> tıklayınız!<figure class="media"><oembed url="https://www.youtube.com/watch?v=TWjl0_CRlRE&amp;t=10s"></oembed></figure>

İsviçre Türk Diyanet Vakfı’ndan Geniş Katılımlı Ramazan İftarı

Uzmanlar, yılın ilerleyen aylarında El Nino’nun yeniden ortaya çıkabileceğine dikkat çekerken, bunun küresel sıcaklıkların yeni rekor seviyelere ulaşmasına yol açabileceği konusunda uyarıyor.

Küresel ısınma

Sera gazlarının etkisiyle dünya genelinde sıcaklıklar yükselmeye devam ederken, “normal” kabul edilen sıcaklık değerlerinin de değiştiği belirtiliyor.ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) tarafından yapılan değerlendirmelere göre Temmuz ile Eylül ayları arasında ve sonrasında El Nino’nun gelişme ihtimali yüzde 50 ile 60 arasında bulunuyor. Kurum ayrıca Şubat-Nisan döneminde La Nina koşullarından nötr duruma geçiş olasılığının da yaklaşık yüzde 60 olduğunu bildiriyor.Bununla birlikte NOAA, yılın bu kadar erken döneminde yapılan tahminlerde belirsizlik payının yüksek olduğuna dikkat çekiyor. Kullanılan iklim modellerinde önemli ölçüde belirsizlik bulunduğu ve bu nedenle öngörülerin doğruluk oranının sınırlı olabileceği ifade ediliyor.<h3>El Nino ve La Nina nasıl oluşuyor?</h3>El Nino ve La Nina, Pasifik Okyanusu’nda meydana gelen ve dünya genelindeki hava düzenini etkileyen iki zıt iklim olayı olarak biliniyor. Normal koşullarda alize rüzgarları doğudan batıya doğru eserek sıcak yüzey sularını Batı Pasifik’e taşır.El Nino dönemlerinde ise bu rüzgarlar zayıflar veya yön değiştirir. Bunun sonucunda Doğu Pasifik’te deniz yüzeyi sıcaklıkları normal seviyelerin üzerine çıkar. La Nina’da ise rüzgarlar güçlenir; sıcak sular daha fazla Batı Pasifik’e, yani Avustralya ve Güneydoğu Asya kıyılarına doğru itilerek Amerika kıyılarında daha soğuk derin suyun yüzeye çıkmasına neden olur.El Nino genellikle iki ile yedi yıl aralıklarla ortaya çıkar ve çoğu zaman yaklaşık bir yıl sürer. Bazı durumlarda daha uzun devam edebilir ve ardından genellikle La Nina dönemi yaşanır.<h3>Hava olayları üzerinde güçlü etkisi var</h3>El Nino’nun tropikal kara bölgelerinde yağış miktarını azaltma eğilimi bulunuyor. Bu nedenle Asya, Afrika ve Güney Amerika’daki muson yağmurları daha kurak geçebilir. Buna karşılık ABD’nin güneyi, Peru, Arjantin, Güney Avrupa ile Kenya ve Uganda gibi bölgelerde daha fazla yağış ve sel riski görülebilir.Ayrıca El Nino dönemleri tropikal bölgelerde sıcak hava dalgalarını güçlendirebilir. Bu nedenle El Nino’nun yaşandığı yıllar, genellikle kaydedilen en sıcak yıllar arasında yer alır. Meteorologlar, tipik bir El Nino olayının küresel ortalama sıcaklığı geçici olarak yaklaşık 0,1 ila 0,2 derece artırabileceğini belirtiyor.Her ne kadar bu artış, insan faaliyetleri sonucu sanayi öncesi döneme kıyasla küresel sıcaklıkların yaklaşık 1,3 ila 1,5 derece yükselmesine kıyasla daha sınırlı görünse de, zaten ısınmış olan iklim sistemi üzerinde ek baskı oluşturuyor.<h3>“Normal” sıcaklık tanımı değişiyor</h3>Meteorologlar uzun yıllar boyunca El Nino ve La Nina olaylarını, tropikal Pasifik’teki üç farklı bölgedeki deniz yüzeyi sıcaklıklarının 30 yıllık ortalamadan ne kadar saptığına bakarak tanımladı. Buna göre El Nino, ortalamanın 0,5 derece üzerinde; La Nina ise 0,5 derece altında sıcaklıkla tanımlanıyordu.Ancak sera gazlarının etkisiyle gezegenin ısınması, “normal” kabul edilen sıcaklık değerlerinin de değişmesine yol açtı. Bu nedenle NOAA geçen ay yeni bir ölçüm yöntemi kullanmaya başladı. Yeni sistemde Pasifik’teki sıcaklıklar yalnızca geçmiş ortalamalarla değil, dünyanın diğer tropikal bölgeleriyle de karşılaştırılıyor.Eski yöntemle yeni yöntem arasındaki fark son dönemde yaklaşık yarım dereceye kadar çıkabiliyor. Bilim insanlarına göre bu fark, iklim olaylarının sınıflandırılmasını etkileyebilecek kadar önemli. Yeni yaklaşımın geçmişe kıyasla daha fazla La Nina ve daha az El Nino tespit edilmesine neden olabileceği ifade ediliyor.Bununla birlikte bazı uzmanlar, El Nino’nun yeniden oluşması halinde küresel sıcaklık rekorlarının tekrar kırılabileceğini düşünüyor. Bilim insanları, iklim sisteminde biriken yüksek ısı nedeniyle aşırı hava olaylarına karşı hazırlıklı olunması gerektiğini vurguluyor.

El Nino geri dönebilir: Küresel sıcaklık rekorları bekleniyor

İsviçre İstihbarat Servisi’nin (NDB) yeni direktörü Serge Bavaud, göreve başlamasının üzerinden 100 gün geçtikten sonra ilk değerlendirmesini yaptı ve kurumun mevcut kapasitesiyle artan tehditlere karşı koyamayacağı uyarısında bulundu.

Hibrit savaş baskısı büyüyor

Bavaud, özellikle hibrit savaş yöntemlerinin Avrupa’da ve dolayısıyla İsviçre’de artık günlük bir gerçeklik haline geldiğini vurguladı.Bavaud’a göre Rusya’nın siber saldırıları, dezenformasyon kampanyaları ve Avrupa’nın savunma reflekslerini test eden insansız hava aracı uçuşları, İsviçre’nin güvenlik ortamını doğrudan etkiliyor. “Hibrit savaş İsviçre’de bir gerçeklik. Örnekler ortada ve bu daha da yoğunlaşabilir” diyen NDB Direktörü, kurumun yıllar süren yeniden yapılanma sürecinden yorgun çıktığını belirtti.<h3>Yeniden Yapılanmanın Ardından Yorgun Bir Kurum</h3>NDB’nin son yıllarda kapsamlı bir dönüşüm sürecinden geçtiğini hatırlatan Bavaud, çalışanlarda yorgunluk, görev çakışmaları ve belirsiz sorumluluk alanları bulunduğunu söyledi. Selefi Christian Dussey’e yönelik doğrudan eleştiriden kaçınan Bavaud, yapılan reformların gerekli olduğunu ancak “aynı anda çok fazla değişiklik” yapıldığını ifade etti.Kantonlar ve denetim organları çevresinde ise Bavaud’un yaklaşımının olumlu karşılandığı belirtiliyor. Yeni direktörün çalışanları merkeze alan yönetim tarzı, kurum içinde “yeniden başlangıç” havası yarattığı yorumlarına yol açtı.<h3>Personel Artışı Şart, Ancak Finansman Belirsiz</h3>NDB’nin en büyük sorununun kapasite eksikliği olduğunu söyleyen Bavaud, mevcut kaynaklarla tüm tehdit alanlarının yeterince izlenemediğini vurguladı. Federal Konsey ocak ayında NDB’nin güçlendirilmesi için personel artışına onay vermişti. Buna göre kurumun bugünkü 450 kişilik kadrosu, önümüzdeki yıllarda her yıl 23 yeni çalışan eklenerek toplamda 115 kişi artırılacak.Ancak bu genişleme, ordunun finansmanı için planlanan KDV artışına bağlı. KDV artışı referandumda reddedilirse NDB’nin büyümesi için gerekli kaynak sağlanamayacak. Böyle bir durumda ne olacağı sorulduğunda Bavaud, “Güçlü bir önceliklendirme yapmak zorunda kalırız” dedi.<h3>Artan Casusluk Faaliyetleri ve Siyasi Boyut</h3>NDB’nin öncelikleri arasında casuslukla mücadele ilk sırada yer alıyor. Parlamento denetim organları, İsviçre’nin Rusya, Çin ve diğer ülkelerden gelen casuslar için cazip bir merkez haline geldiği uyarısında bulunmuştu. Bavaud, yalnızca personel artışının yeterli olmadığını, casuslukla mücadelenin aynı zamanda siyasi bir konu olduğunu belirtti.Diplomat kisvesi altında faaliyet gösteren casusların sınır dışı edilmesi NDB’nin yetkisinde değil; bu karar Dışişleri Bakanlığı’nın sorumluluğunda. Denetim organları, bakanlığın NDB’nin tavsiyelerini yeterince dikkate almadığını eleştiriyor. Bavaud ise bu konuda kısa bir değerlendirme yaparak, “Durum şu anda böyle” demekle yetindi.Yabancı istihbarat servislerinin İsviçre’den giderek daha fazla bilgi talep ettiğini belirten Bavaud, “Güvenilirlik ve karşılıklı güven çok önemli. Ortaklarımızın beklentileri büyük” dedi.<h3>2028 Senaryosu: Hibrit Savaşın Tırmanması</h3>Avrupa’daki bazı istihbarat servisleri, Rusya’nın 2028’den itibaren bir NATO ülkesine saldırabileceği uyarısında bulunuyor. Bavaud, NDB’nin bu konuda daha temkinli olduğunu belirterek, “NDB diğer servisler gibi özellikle 2028 yılına işaret etmiyor. Ancak hibrit savaşın yoğunlaşması ve Rusya’nın bir NATO ülkesine saldırı ihtimali dışlanmıyor” açıklamasını yaptı.

İsviçre İstihbarat Servisi’nin yeni direktörü Bavaud: ''Personel sayısı yetersiz”

İsviçre Merkez Bankası (SNB), 2025 yılına ilişkin kesin mali sonuçlarını yayımladı. Banka, yıl genelinde 26,1 milyar frank kâr elde ettiğini duyurdu. Bu rakam, yıl başında açıklanan yaklaşık 26 milyar franklık ilk tahminin biraz üzerinde gerçekleşti.

Kantonlara 4 milyar frank dağıtacak

SNB’nin sonuçları her yıl finans piyasalarındaki dalgalanmalara bağlı olarak büyük değişiklik gösterebiliyor. 2024’te 80,7 milyar frank gibi rekor bir kâr açıklanmış, önceki iki yılda ise sırasıyla 3,2 milyar ve 132,5 milyar franklık zarar kaydedilmişti.2025 sonuçlarına göre SNB, altın rezervlerinden 36,3 milyar frank kazanç sağladı. Buna karşılık döviz pozisyonlarında 8,8 milyar, frank pozisyonlarında ise 0,9 milyar frank zarar oluştu. İşletme giderleri 0,4 milyar frank olarak açıklandı.Kârın bir kısmı, her yıl olduğu gibi döviz rezervleri için ayrılan karşılıklara yönlendirildi. 12,7 milyar franklık bu ayrımın ardından ve önceki yıllardan gelen 12,9 milyar franklık negatif dağıtım rezervi hesaba katıldığında, 26,3 milyar franklık bilanço kârı ortaya çıktı.Bu sonuç, SNB’nin hisse başına azami 15 frank temettü ödemesine ve federal hükümet ile kantonlara toplam 4 milyar frank dağıtmasına imkân tanıyor. Bu ödemelerden sonra dağıtım rezervi 22,3 milyar franka yükselecek.

İsviçre Merkez Bankası 2025’te 26,1 milyar frank kâr açıkladı

İsviçre Türk Toplumu (İTT) tarafından Zürih-Dietikon’da düzenlenen iftar programı, yoğun katılımla gerçekleştirildi. Yaklaşık 1000 kişinin iştirak ettiği organizasyonda AK Parti İstanbul Milletvekili ve TBMM İçişleri Komisyonu Başkanı Süleyman Soylu, vatandaşlarla bir araya geldi.

İftar yemeğine yoğun ilgi

İTT Başkanı Suat Şahin’in ev sahipliğinde düzenlenen programa Türkiye’nin Bern Büyükelçisi Şebnem İncesu, Zürih Başkonsolosu Fazlı Çorman, AK Parti İstanbul Milletvekili Süleyman Soylu, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, iş dünyasından isimler ve çok sayıda davetli katıldı.İTT yönetim kurulu üyelerinin misafirleri kapıda karşılaması takdir toplarken, program öncesinde vatandaşlar Süleyman Soylu ile tanışma ve hatıra fotoğrafı çektirme imkânı buldu. Soylu, iftar öncesinde tüm masaları ziyaret ederek davetlilerle tek tek selamlaştı.Program, Din İşleri Müşavir Vekili Bilal Yıldız’ın okuduğu akşam ezanı ve yaptığı dua ile başladı. Ezanın ardından davetliler hep birlikte oruçlarını açtı. İftar yemeği sırasında İsviçre’nin tanınmış udi sanatçısı Arif Altın ve kanun sanatçısı Mefail Süleyman tarafından icra edilen tasavvuf musikisi dinletisi büyük beğeni topladı.Etkinlik, İTT Yönetim Kurulu Üyesi Cihan Atabey’in moderatörlüğünde gerçekleşti. Program, İTT’nin tanıtım filminin gösterimiyle başlarken, açılış konuşmasını yapmak üzere İTT Başkanı Suat Şahin kürsüye davet edildi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/86f0792e40792d2b8de1ccd0b.png" width="1024" height="576"></figure>Konuşmasında Ramazan ayının birleştirici gücüne dikkat çeken Şahin, iftar sofralarının kardeşlik, dayanışma ve gönül birliğinin simgesi olduğunu vurguladı. İsviçre’de yaşayan Türk toplumunun farklı görüşlere sahip olmasına rağmen ortak değerlerde buluşabildiğini belirten Şahin, federasyonlar, dernekler ve sivil toplum kuruluşlarının bu birlikteliğin temel yapı taşları olduğunu ifade etti.Türkiye’nin yalnızca bir coğrafyadan ibaret olmadığını dile getiren Şahin, diasporanın hem yaşadığı ülkeye katkı sunmasının hem de milli ve kültürel kimliğini korumasının önemine işaret etti. Demokratik süreçlere katılımın önemini de vurgulayan Şahin, oy kullanma hakkına sahip vatandaşları aktif katılım göstermeye davet etti.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/86f0792e40792d2b8de1ccd0a.png" width="1024" height="576"></figure>Zürih Başkonsolosu Fazlı Çorman da ramazan ayının manevi atmosferinde vatandaşlarla aynı sofrayı paylaşmanın kendileri için büyük anlam taşıdığını söyledi. Farklı düşüncelere rağmen bir arada yaşama kültürünün kıymetine vurgu yapan Çorman, mübarek ramazanın sağlık, huzur ve bereket getirmesi temennisinde bulundu.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/86f0792e40792d2b8de1ccd09.png" width="1024" height="576"></figure>Türkiye’nin Bern Büyükelçisi Şebnem İncesu ise konuşmasında, özellikle gençlerin teknoloji ve iletişim imkânlarını daha etkin kullanmasının önemine değindi. Türk toplumu arasındaki birlik ve dayanışma duygusunun güçlendirilmesi gerektiğini belirten İncesu, bu tür organizasyonların toplumsal bağları pekiştirdiğini ifade etti.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/86f0792e40792d2b8de1ccd07.png" width="1024" height="576"></figure>AK Parti İstanbul Milletvekili Süleyman Soylu ise Ramazan ayının yalnızca bir ibadet dönemi değil, aynı zamanda bir medeniyet ve birlik ayı olduğunu belirtti. İsviçre’de yaşayan Türk toplumunun, anavatanından binlerce kilometre uzakta kimliğini ve kültürel değerlerini koruyarak yaşamını sürdürdüğünü ifade eden Soylu, “Farklı bir toplum içinde hem uyum sağlamak hem de kendi kimliğini muhafaza etmek büyük bir sorumluluktur. Bunu başardığınız için her birinize teşekkür ediyorum.” dedi.Türk toplumunun dayanışma ruhuna dikkat çeken Soylu, bulundukları ülkelerde hem değerlerine sahip çıkan hem de yaşadıkları topluma katkı sunan vatandaşlara teşekkür etti. Farklı görüşlere sahip olunsa dahi söz konusu vatan olduğunda ortak bir duruş sergilenmesinin önemine işaret eden Soylu, güçlü bir Türkiye’nin küresel ölçekte güven unsuru olduğunu kaydetti.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/86f0792e40792d2b8de1ccd08.png" width="1024" height="576"></figure>Programın ardından Süleyman Soylu, İTT Genel Merkezi’ni ziyaret ederek İTT Başkanı Suat Şahin, Başkonsolos Fazlı Çorman, sivil toplum kuruluşu yöneticileri ve vatandaşlarla bir araya geldi. Ziyaret sonunda Soylu’ya günün anısına çeşitli hediyeler takdim edildi.

İsviçre Türk Toplumu’ndan Zürih’te görkemli iftar programı

Aspirin’in düzenli kullanımının bağırsak kanseri riskini azaltabileceği uzun yıllardır tartışılıyordu. Çinli araştırmacıların Cochrane Database of Systematic Reviews dergisinde yayımladığı kapsamlı analiz ise bu beklentiyi çürüttü. 

Yeni analiz riskleri ortaya koydu

125 bin kişinin verilerinin incelendiği çalışma, Aspirin’in bağırsak kanserine karşı güvenilir bir koruma sağlamadığını, buna karşılık ciddi kanama risklerini artırdığını ortaya koyuyor.Araştırma ekibi, son yıllarda özellikle ABD’de Aspirin ve diğer iltihap giderici ilaçların kanserden korunma amacıyla önerilmesi nedeniyle konuyu yeniden değerlendirdi. Teoriye göre iltihaplanma, tümör gelişiminde rol oynadığı için bu ilaçların koruyucu etkisi olabileceği düşünülüyordu. Ancak yeni analiz, 5 ila 15 yıllık kullanım sürecinde bağırsak kanseri vakalarında anlamlı bir azalma olmadığını gösteriyor. 15 yılın ötesinde olası bir koruyucu etki görülse de sonuçlar net değil ve başka faktörlerin etkisi olabileceği belirtiliyor.Araştırmada Avrupa ve Kuzey Amerika’dan 10 klinik çalışmanın verileri incelendi. Katılımcıların bir kısmı düşük doz (75–100 mg), bir kısmı ise daha yüksek doz Aspirin kullanıyordu. Sonuçlar, Aspirin kullanan gruplarda bağırsak kanseri oranlarının kontrol gruplarından belirgin şekilde farklı olmadığını ortaya koydu.Buna karşılık riskler çok daha belirgin: Düzenli Aspirin kullanımı, özellikle yaşlılarda ve kronik hastalığı olan kişilerde beyin kanaması ve inme riskini artırıyor. Araştırmacılar bu nedenle Aspirin’in genel nüfusta kanserden korunma amacıyla kullanılmasını önermiyor. “Bu fayda garanti değil, ancak riskler hemen ortaya çıkıyor” diyor baş araştırmacı Zhaolun Cai.Almanya Kanser Araştırma Merkezi’nden Michael Hoffmeister de sonuçları şaşırtıcı bulmuyor. ABD’de daha önce Aspirin’in koruyucu amaçla önerildiğini, ancak son yıllarda bu tavsiyenin geri çekildiğini hatırlatıyor. Aspirin’in etkilerinin hem fayda hem risk açısından ancak uzun yıllar sonra ortaya çıktığını vurguluyor.İsviçre’de her yıl yaklaşık 4600 kişiye kolon veya rektum kanseri teşhisi konuyor. En çok 50 yaş üzeri kişiler etkileniyor. Uzmanlar, kanser riskini azaltmak için Aspirin yerine sağlıklı yaşam alışkanlıklarının çok daha etkili olduğunu belirtiyor: Dengeli beslenme, düzenli hareket, sigaradan uzak durma ve alkol tüketimini sınırlama.

Uzmanlar uyarıyor: Aspirin kanserden koruma aracı değil

İsviçre’de 5,6 milyon oy kullanma hakkı olan kişinin büyük çoğunluğu seçim ve oylamalarda posta yoluyla oy veriyor. Ancak birçok oy zarfı geç gönderildiği için sandık günü dikkate alınamıyor. 

Posta görevlisi uyardı

Orta büyüklükte bir belediyede çalışan bir posta görevlisi, her oylama sonrası yüzlerce zarfın çok geç ulaştığını söylüyor. Bu durumun ülke genelinde binlerce oyun boşa gitmesine yol açtığı tahmin ediliyor.Posta görevlisi, özellikle B-Post ile gönderilen zarfların dört gün sürdüğünü hatırlatıyor. “İnsanlar oy kullanmak için emek veriyor ama zarflar geç gönderildiği için oyları sayılmıyor. Bu gerçekten üzücü” diyor. Bu nedenle seçmenlere açık bir çağrı yapıyor: “Lütfen oy zarflarınızı zamanında postaya verin. B-Post ile çarşamba günü göndermek yeterli değil.”İsviçre Postası da benzer bir uyarıda bulunuyor. A-Post ile gönderilecek oy zarflarının en geç oylama haftasının perşembe günü, B-Post ile gönderileceklerin ise salı günü postaya verilmesi gerektiğini belirtiyor. Ayrıca sarı posta kutularının boşaltılma saatlerine dikkat edilmesi gerektiği vurgulanıyor. Posta, geç gelen zarfları yine de belediyelere teslim ediyor, ancak oylama kuralları gereği bu zarflar sayılmıyor.Oylama günü geç kalanlar için çoğu kantonda sandıklar öğle saatlerine kadar açık. Yani son anda da olsa oy kullanmak hâlâ mümkün.

Oylama zarflarında gecikme sorunu büyüyor

İsviçre Federal Demiryolları (SBB), yıllar boyunca fark edilmeden yürütülen büyük bir dolandırıcılık skandalıyla sarsıldı. 

5 milyon franklık sahte fatura 

Federal Savcılık, SBB’nin eski bir proje ve bölüm yöneticisi hakkında milyonlarca franklık usulsüzlük iddiasıyla dava açtı. 54 yaşındaki eski çalışan, dört diğer şüpheliyle birlikte SBB’ye sahte faturalar kestirerek haksız kazanç sağlamakla suçlanıyor.Soruşturmalara göre zanlı, 2007’den itibaren dışarıdan kurulan çeşitli şirketler üzerinden SBB sistemine sahte mal siparişleri girdi. Bu siparişler için SBB’ye ya hiç teslim edilmeyen ya da aşırı fiyatlandırılmış ürünler fatura edildi. Bazı durumlarda gerçekten mal teslim edildi, ancak bu ürünlerin SBB tarafından kullanılmadığı ve gereksiz yere yüksek bedeller ödendiği belirlendi. Çoğu durumda ise teslimat tamamen uydurmaydı.Toplam zarar yaklaşık 9 milyon frank olarak hesaplandı. Ancak bazı suçlamalar zaman aşımına uğradığı için iddianamede yer alan haksız kazanç miktarı 5 milyon franka indirildi. Zanlılar; nitelikli dolandırıcılık, görevi kötüye kullanma, ağır para aklama ve resmi belgede sahtecilik ile suçlanıyor.Eski SBB çalışanı, şirketin 2024 yılında yaptığı suç duyurusunun ardından tutuklanmıştı. Federal Savcılık, kapsamlı soruşturmanın ardından dosyayı mahkemeye taşıdı. Savcılığa göre zanlı, SBB içindeki yetkisini kullanarak sahte siparişleri sisteme girmiş ve ödemelerin yapılmasını sağlamıştı.Dolandırıcılık ağı, dışarıdan kurulan şirketler aracılığıyla karmaşık bir yapı hâline getirilmişti. Bu şirketler, SBB’ye sözde mal ve hizmet sağlayıcı olarak fatura kesiyor, ödemeler ise zanlılar arasında paylaşılıyordu.Davanın ne zaman görüleceği henüz açıklanmadı. SBB ise olayın ortaya çıkmasının ardından iç denetim süreçlerini sıkılaştırdığını duyurdu.

SBB’de büyük dolandırıcılık skandalı: Eski çalışan hakkında dava

ETH Lozan’da yürütülen yeni bir araştırma, evrende gelişmiş uygarlıklara ait teknolojik izlerin — yani “teknosinyallerin” — Dünya’ya ulaşmış olma ihtimalini inceliyor. 

Evren’de yalnız mıyız?

1960’lardan bu yana yürütülen SETI programı, uzayda gelişmiş yaşamın izlerini arıyor. Ancak yaklaşık 70 yıldır hiçbir kesin sinyal tespit edilemedi.ETH Lozan’dan teorik fizikçi Claudio Grimaldi, bunun birçok nedeni olabileceğini söylüyor. Sinyaller Dünya’ya hiç ulaşmamış olabilir, teleskoplar yanlış frekanslara odaklanmış olabilir ya da sinyaller çok zayıf olduğu için tespit edilememiş olabilir. Grimaldi’ye göre asıl sorun, araştırılan alanın büyüklüğü: “Aradığımız uzay hacmi devasa, ancak biz bunun yalnızca çok küçük bir kısmını tarayabildik.”Araştırma, Astronomical Journal dergisinde yayımlandı ve bayesçi istatistik yöntemini kullanıyor. Bu yöntem, daha önce taranan bölgelerden elde edilen verileri hesaba katarak gelecekteki gözlemlerin daha stratejik yapılmasını sağlıyor. Grimaldi’nin analizine göre, eğer teknosinyaller varsa, düşündüğümüzden çok daha uzak bölgelerden geliyor olabilir — binlerce değil, on binlerce ışık yılı öteden.Bugüne kadar yapılan araştırmalar, Dünya’dan 500 ışık yılı uzaklığa kadar olan bölgede yaklaşık bir milyon yıldızı kapsadı. Oysa Samanyolu’nun çapı 100 bin ışık yılı. Grimaldi, sinyallerin tespit edilebilmesi için çok güçlü ve uzun süreli olmaları gerektiğini hatırlatıyor: “Bir yıldız 1000 ışık yılı uzaktaysa, aldığımız sinyal 1000 yıl önce gönderilmiş demektir.”Yeni nesil radyo teleskoplarının devreye girmesiyle araştırma alanı genişleyecek. Grimaldi, tüm zorluklara rağmen umutlu: “Her başarısız arama bile bizi büyük soruya biraz daha yaklaştırıyor: Evren’de yalnız mıyız?”

İsviçreli bilim insanları samanyolunda başka yaşamların izini sürüyor

İsviçre’de yılda bir milyon franktan fazla kazanan yaklaşık 6 bin 500 kişi bulunuyor. Bu “süper zenginler” ülkenin hangi bölgelerinde yaşıyor? Resmî veriler, en yoğun bölgenin Zürich ile Zug arasındaki hat olduğunu ortaya koyuyor.

Zirvede Zürih ile Zug hattı

İsviçre Federal Vergi İdaresi tarafından 2022 vergi yılına ilişkin yayımlanan en güncel istatistiklere göre, ülkede 5,4 milyon vergi mükellefi bulunuyor. Bunların 6 bin 427’si yılda bir milyon frankın üzerinde gelir elde ediyor. Bu oran toplamın yalnızca yüzde 0,12’sine karşılık geliyor.Harita verileri, süper zenginlerin ülke genelinde dağınık olmadığını, belirli ve sınırlı yerleşim yerlerinde yoğunlaştığını gösteriyor. İsviçre’de 2 bini aşkın belediye bulunmasına rağmen, bunların yalnızca yaklaşık 200’ünde süper zengin kişi ya da aile yaşıyor.<h2>Büyük kentler öne çıkıyor</h2>Mutlak sayılara bakıldığında büyük şehirler başı çekiyor. Zürich’te 498, Zug’da 432, Genf’te ise 275 süper zengin yaşıyor.Bunun yanında bazı küçük belediyeler de dikkat çekiyor. Freienbach, Wollerau ve Küsnacht gibi yerlerde yaşayan süper zengin sayısı, Basel kentindeki 172 kişilik sayıdan daha fazla. Lugano’da ise 100 yüksek gelirli vergi mükellefi bulunuyor.Dikkat çeken bir diğer unsur ise süper zenginlerin yoğunlaştığı bölgelerin çoğunun göl kıyısında yer alması. Özellikle Luzern, Schwyz, Zug ve Zürih kantonlarını kapsayan bölgede yüksek gelirli nüfusun yoğunluğu öne çıkıyor.Rekor ise Wollerau’ya ait. Bu belediyede her 100 vergi mükellefinden 4’ten fazlası yılda bir milyon frankın üzerinde gelir elde ediyor.Bir dönem ünlü tenisçi Roger Federer’in de ikamet ettiği bu bölge ve çevresindeki yerleşim yerleri, coğrafi konum, ekonomik faaliyetler, vergi avantajları, gizlilik, saygınlık ve yaşam standardı gibi nedenlerle yüksek gelir grubunu cezbediyor.<h2>Cenevre çevresi ikinci merkez</h2>Süper zenginlerin yoğunlaştığı bir diğer bölge ise Genf ve çevresi. Özellikle Cologny, Mies, Vandoeuvres, Collonge-Bellerive, Coppet, Anières, Founex, Corsier, Genthod, Commugny ve Pregny-Chambésy gibi belediyelerde nüfusa oranla çok sayıda yüksek gelirli kişi bulunuyor.Buna karşılık Basel ve Lugano çevresi belirli sayıda süper zengine ev sahipliği yapsa da, oran olarak ilk iki bölgenin gerisinde kalıyor.<h2>Yüksek gelir bazı bölgelerde çok nadir</h2>Federal veriler, özellikle İtalyanca ve Romanşça konuşulan kantonlarda yüksek gelirli hane sayısının daha az olduğunu gösteriyor. Alplerin güneyindeki vadilerde ve Jura bölgesinde, yılda 200 bin frankın üzerinde kazanan vergi mükelleflerinin bulunduğu belediye sayısı oldukça sınırlı.Bazı yerleşim yerlerinde en yüksek gelire sahip kişinin net geliri 75 bin frankın altında kalıyor. Orta İsviçre platosunda ise bu durum neredeyse hiç görülmüyor.Yıllık geliri 100 bin frankın üzerinde olanların oranı incelendiğinde de benzer bir tablo ortaya çıkıyor. Zürich, Zug, Genf, Lausanne ve Basel çevresinde bu oran çoğu yerde yüzde 20’nin altına düşmezken, Alp kuşağı ve güney bölgelerde bu seviyeye ulaşan belediyeler istisna olarak öne çıkıyor.

İsviçre’de süper zenginler en çok nerede yaşıyor?

İsviçre’de antibiyotik ve infüzyon çözeltilerinin üretimi yakında tamamen durabilir. Galenica’nın Interlaken’deki Bichsel tesisini kapatma kararı ve Roche’un Kaiseraugst’taki antibiyotik fabrikasını satmak istemesi, eczacılar ve hastaneler arasında ciddi endişelere yol açtı. 

Sağlık sektörü alarmda

Eczacı dernekleri, bu gelişmelerin ülkenin ilaç tedarik güvenliğini zayıflatabileceğini söylüyor.Bichsel, İsviçre’de infüzyon çözeltileri üreten az sayıdaki firmadan biriydi. Hastaneler, özellikle tedarik sıkıntısı yaşandığında Bichsel’in özel üretimleri sayesinde destek alıyordu. Bu üretimin ortadan kalkması, sağlık kurumlarının daha fazla ithalata bağımlı hâle gelmesine yol açabilir. Roche’un Rocephin adlı önemli bir antibiyotiğin üretildiği fabrikayı elden çıkarması da benzer bir risk yaratıyor.Eczacı Birliği Başkanı Martine Ruggli, normal dönemlerde bunun büyük bir sorun yaratmayabileceğini ancak kriz zamanlarında çok ciddi bir risk oluşturduğunu belirtiyor. Ona göre İsviçre, zaten büyük ölçüde dışa bağımlı olduğu ilaç tedarikinde daha da kırılgan bir duruma düşebilir. Ruggli, mevcut yerli üretimin korunması gerektiğini ve Federal Hükümetin bu konuda daha fazla sorumluluk alması gerektiğini savunuyor.Federal Ekonomik Tedarik Dairesi’nden Cordula Landgraf ise devletin yalnızca piyasa kendi kendine tedariki sağlayamadığında müdahale edebileceğini hatırlatıyor. Şirketlerin ticari kararlarına doğrudan karışmanın görevleri olmadığını vurguluyor. Yine de Federal Hükümet, önümüzdeki aylarda ilaç tedarik güvenliğini artırmak için ek önlemlere ihtiyaç olup olmadığını değerlendirecek.Bu arada eczacı örgütleri ve hastaneler, oluşacak boşluğu kimin doldurabileceğini ve üretimin başka tesislerde sürdürülüp sürdürülemeyeceğini yakından takip ediyor. İsviçre’de iki yıldır faaliyet gösteren çeşitli sivil toplum kuruluşları da ilaç tedarik güvenliğini siyasi gündeme taşımaya çalışıyor.

İsviçre’de ilaç üretimi azalıyor: Eczacılar tedarik krizinden endişeli

Thurgau kantonundaki Stettfurt Belediyesi, on gün süren içme suyu yasağını kaldırdı. Yapılan laboratuvar analizlerinde artık dışkı kaynaklı bakterilere rastlanmadığı açıklandı.

10 günlük kirllik alarmı bitti:

Son iki hafta boyunca birçok kişi mide-bağırsak şikâyetleri yaşamış, bu nedenle musluk suyu içilmesi yasaklanmıştı. Belediye, suyun artık hastalık yapmadığını belirterek halkı rahatlattı.Belediye, musluk suyunu yeniden kullanmadan önce evlerdeki su hatlarının kısa süre akıtılarak temizlenmesini öneriyor ve bunun için bir talimat da paylaşıyor. Belediye Başkanı Markus Bürgi, yaşanan sürecin hem yoğun hem de yorucu geçtiğini söyledi. Şimdi belediye, olayın nasıl meydana geldiğini ve sorumluluğun kimde olduğunu netleştirmek için çalışmalara başladı. Bürgi, hukuki sürecin değerlendirileceğini ancak önceliğin hatalardan ders çıkarmak olduğunu vurguladı.Kirliliğin kaynağı yapılan incelemelerle ortaya çıkarıldı. Yakındaki bir sebze üretim işletmesinin, lisanslı olarak aldığı dere suyunu dış alanların ve makinelerin temizliğinde kullandığı belirlendi. Bu suyun bir kısmı, tesisatların birbirine çok yakın olması nedeniyle içme suyu hattına karıştı. Belediye, bu riski ortadan kaldırmak için dere suyu ve içme suyu sistemlerinin ayrılmasını zorunlu tuttu. Ayrım sistemi kuruldu ancak olayın tam olarak nasıl gerçekleştiği hâlâ araştırılıyor.Thurgau Kantonu, olayla ilgili suç duyurusunda bulunacağını açıkladı. İçeriği henüz paylaşılmadı. Belediye de benzer bir adımı değerlendiriyor. Bununla birlikte, asıl hedefin cezadan çok su altyapısının güvenliğini artırmak olduğu belirtiliyor. Belediye, mevcut önlemleri gözden geçirerek gelecekte benzer bir durumun yaşanmaması için su şebekesini ayrıntılı şekilde inceleyecek.

Dere suyu karışmıştı: Stettfurt içme suyu artık güvenli

Avrupa Birliği’nde bazı sektörler COVID-19 sonrasında oluşan personel açığını kapatmakta zorlanırken, bazı alanlarda ise açık pozisyon oranlarının gerilediği görülüyor. Bu düşüş, ilgili sektörlerde işe alım süreçlerinin görece daha rahat ilerlediğine işaret ediyor.

Avrupa’da personel açığı

Ekonomideki yavaşlama ve küresel ölçekte süren belirsizliklere rağmen Avrupa iş gücü piyasası 2026’nın başında dayanıklı bir görünüm sergiliyor. İstihdam oranları tarihsel olarak en yüksek seviyelere ulaşmış durumda.Buna karşın, genel tablo güçlü olsa da kimi sektörlerde ciddi çalışan eksikliği sürüyor. Salgın döneminde yaşanan kopuşların etkisi bazı alanlarda hâlâ hissediliyor.AB İstatistik Ofisi Eurostat tarafından yayımlanan verilere göre, 2019 ile 2023 yılları arasında açık iş oranının en fazla arttığı alan imalat sektöründeki işçiler oldu. Bu grupta açık pozisyon oranı yüzde 4,2 yükseldi.Söz konusu artış, imalat alanında firmaların çalışan bulmakta daha fazla zorlandığını ortaya koyuyor. Salgın sürecinde uygulanan kapanmalar ve tedarik zincirlerinde yaşanan aksaklıklar, sektörde önemli sayıda çalışanın işten ayrılmasına yol açmıştı.Ekonomik faaliyetlerin yeniden hız kazanmasıyla birlikte üretim kapasitesini artırma ve talebi karşılama baskısı oluştu. Bu durum da imalat sektöründe iş gücü ihtiyacını yukarı çekti.Verilere göre açık iş oranlarının yüksek seyrettiği diğer meslek grupları arasında satış, pazarlama ve geliştirme yöneticileri (yüzde 3), satış elemanları (yüzde 2,8), taşımacılık ve depolama çalışanları (yüzde 2,5) ile büro destek personeli (yüzde 2,4) yer aldı.Ancak her sektörde aynı eğilim gözlenmedi. Aynı dönemde bazı meslek gruplarında boş pozisyon oranlarının azaldığı görüldü.En belirgin gerileme yaşam bilimleri teknisyenlerinde (yüzde -2,6), veri tabanı ve ağ uzmanlarında (yüzde -1,7) ile yazılım geliştiricileri ve analistlerde (yüzde -1,5) kaydedildi.Uzmanlara göre bu düşüşte otomasyon ve yapay zekâ teknolojilerinin yaygınlaşmasının payı olabilir. Veri bilimi veya gen terapisi gibi ileri uzmanlık gerektiren alanlarda talep güçlü kalırken, daha rutin ya da yalnızca araştırma odaklı işlerde aynı artış yaşanmıyor olabilir.Bununla birlikte Eurostat verileri, açık iş oranındaki azalmanın söz konusu mesleklerin küçüldüğü anlamına gelmediğini gösteriyor. Aksine, bazı alanlarda istihdam payı artmaya devam etti.Örneğin veri tabanı ve ağ uzmanlarında açık iş oranı yüzde 5,1’e gerilemesine rağmen, bu oran tüm mesleklerin ortalaması olan yüzde 2,4’ün üzerinde kaldı. Ayrıca bu meslek grubunun toplam istihdam içindeki payı 2019-2023 döneminde yüzde 0,2 arttı.Benzer bir tablo yazılım geliştiricileri ve analistler için de geçerli oldu. 2023’te açık iş oranı yüzde 6,9’a inse de, bu grubun toplam istihdamdaki payı aynı dönemde yüzde 0,5 yükseldi.Öte yandan açık pozisyon oranı artan bazı alanlarda çalışanların toplam istihdam içindeki payı azaldı. Taşımacılık ve depolama işçilerinde bu oran yüzde -0,2, satış çalışanlarında ise yüzde -0,1 olarak kaydedildi.

AB’de hangi sektörlerde iş gücü açığı büyüyor?

İsviçre’de birçok aile, çocuk doğumundan sonra daha uzun bir ebeveyn izni talep ediyor. Ancak Luzern Üniversitesi Ekonomi Politikası Enstitüsü’nün yeni araştırması, bu talebin her zaman olumlu sonuçlar doğurmadığını ortaya koyuyor. 

İsviçre aile politikası

Araştırmaya göre ebeveynlere verilen ücretli izinler, özellikle annelerin iş hayatına geri dönmesini kolaylaştırıyor. Fakat izin süreleri çok uzadığında, iş hayatına dönüş zorlaşıyor ve uzun vadede gelir kaybına yol açabiliyor.Araştırma, devlet destekli kreş yerleri, daha uzun anne ve baba izinleri, aile yardımları ve vergi indirimlerinin etkilerini inceledi. Amaç, çoğu zaman duygusal tartışmalarla yürüyen aile politikası konusuna bilimsel bir bakış getirmekti. Ailelerin ihtiyaçları ise oldukça farklı. Örneğin Luzern’de yaşayan Markus Hoffmann, kreş ücretleri düşüldüğünde eşinin çalışmasının neredeyse ekonomik olarak karşılığının kalmadığını söylüyor. İki çocuk annesi Cécile Stirnimann ise doğumdan sonra daha fazla aile zamanı istediğini, bunun hem esneklik hem de iş bölümü açısından fayda sağlayacağını belirtiyor.Araştırmanın yazarlarından Melanie Häner, ücretli izinlerin annelerin iş hayatına dönüşünü desteklediğini ancak izin süresi uzadıkça bunun ters etki yarattığını vurguluyor. İsviçre’de bugün anneler 14 hafta, babalar ise iki hafta izin kullanabiliyor. Aile zamanı inisiyatifinin talep ettiği gibi bu sürenin 18 haftaya çıkarılması, 2023 yılı için yaklaşık 258 milyon frank ek maliyet yaratacaktı. Babalık izninin 18 haftaya çıkarılması ise 1,25 milyar franklık bir yük anlamına geliyor.Araştırma, kreş desteğinin özellikle düşük gelirli aileler için büyük önem taşıdığını gösteriyor. Bu ailelerin çocukları kreşlerde daha az temsil ediliyor, oysa erken yaşta eğitim ve sosyal gelişim açısından en çok faydayı sağlayan grup onlar. Bu nedenle araştırma, kreş desteğinin herkese eşit değil, özellikle düşük gelirli ailelere öncelikli verilmesi gerektiğini savunuyor.Uluslararası karşılaştırmalarda İsviçre’nin aile politikalarına daha az kaynak ayırdığı görülüyor. AB ülkelerinde annelere ortalama 66 hafta, OECD ülkelerinde ise yaklaşık 52 hafta izin veriliyor. İsviçre’nin daha kısa izin süreleri ve daha düşük kamu harcamaları bazı uzmanlara göre verimsiz bir sistemin göstergesi değil; daha etkin bir yapı ya da daha güçlü özel finansman anlamına gelebilir. Ancak aile örgütleri, İsviçre’nin bu alanda geri kaldığını ve diğer ülkelerin çok daha erken ve güçlü adımlar attığını savunuyor.Araştırma ayrıca aile yardımlarının düşük gelirli aileler için hayati önem taşıdığını, ancak yüksek gelirli ailelerde çalışmaya geri dönme motivasyonunu azaltabileceğini belirtiyor. Bu nedenle yüksek gelirli aileler için vergi indirimlerinin daha etkili bir araç olduğu ifade ediliyor. Genel sonuç ise net: Herkese eşit destek yerine, hedefe yönelik ve daha seçici bir aile politikası daha etkili.

Doğumdan sonraki uzun ebeveyn izni kariyere zarar verebilir

İsviçre’de birçok şehir, iklim hedeflerine ulaşmak için fosil yakıtlardan uzaklaşma sürecini hızlandırıyor. Zürih, Basel, Luzern, Schaffhausen ve Schlieren gibi kentlerde önümüzdeki yıllarda gaz şebekeleri tamamen kapatılacak. 

Evleri ve işyerlerini neler bekliyor?

Amaç, ısıtma ve yemek pişirme gibi günlük ihtiyaçlarda kullanılan gazı aşamalı olarak devreden çıkararak sera gazı emisyonlarını azaltmak. Federal İstatistik Dairesi’nin 2024 verilerine göre bugün İsviçre’deki binaların yüzde 17’si hâlâ gazla ısıtılıyor.Zürih’te gaz şebekesi mahallelere göre 2030 ile 2035 arasında kapatılacak. Basel’de süreç 2037’ye kadar tamamlanacak. Luzern, Schaffhausen, Langenthal ve Schlieren’de ise 2040’tan itibaren gaz kullanımı sona erecek. Bern ise 2045’e kadar tamamen gazdan çıkmayı planlıyor.Bu değişiklik, ev sahipleri ve küçük işletmeler için önemli sonuçlar doğuruyor. Gazla ısıtılan binaların önümüzdeki yıllarda başka bir sisteme geçmesi gerekecek. En yaygın seçeneklerden biri, merkezi ısıtma sağlayan bölgesel ısıtma ağlarına bağlanmak. Bir diğer seçenek ise her binaya ayrı kurulabilen ısı pompaları. Gazlı ocaklar için de elektrikli veya indüksiyonlu alternatiflere geçilmesi gerekecek.Bölgesel ısıtma ağları bugün İsviçre’nin toplam ısı ihtiyacının yaklaşık yüzde 10’unu karşılıyor. Termal Ağlar Birliği Direktörü Andreas Hurni, bu oranın 2040’a kadar yüzde 20–25’e çıkabileceğini söylüyor. Özellikle göl ve nehirlerden elde edilen ısının kullanılması bu büyümeyi destekliyor. Zürih ve Luzern’de bu sistemler hâlihazırda genişletiliyor. Bern’de ise Aare Nehri’nden ısı elde etmeye yönelik bir proje planlanıyor.Isı pompaları ise özellikle bölgesel ısıtmanın ekonomik olmadığı bölgelerde öne çıkıyor. Hurni’ye göre, çöp yakma tesislerinden elde edilen atık ısı gibi kaynaklar bölgesel ısıtmayı daha uygun fiyatlı hâle getiriyor. Ancak ısı kaynağı su kütleleri olduğunda maliyetler artabiliyor. Bu durumda yeraltı suyundan yararlanan bireysel ısı pompaları daha verimli ve ekonomik olabiliyor.İsviçre’de 2024 itibarıyla tek ailelik evlerin yüzde 28’i ve tüm hanelerin yüzde 20’si ısı pompası kullanıyor. Bu oranların önümüzdeki yıllarda hızla artması bekleniyor.

İklim hedefleri için büyük dönüşüm: İsviçre gaz şebekelerini kapatıyor

İran Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Danışmanı Tuğgeneral İbrahim Cebbari, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, ABD ve İsrail’in saldırılarına karşılık olarak Hürmüz Boğazı’nın gemi trafiğine kapatıldığını duyurdu.

ABD Üsleri vuruldu

Cebbari, boğazdan geçmeye çalışan gemilerin hedef alınacağını ve imha edileceğini ifade etti.Petrol fiyatlarının 82 dolara yükseldiğini belirten Cebbari, küresel piyasalarda fiyatların 200 dolara kadar çıkabileceği yönünde beklenti olduğunu savundu. Bölgedeki petrol boru hatlarının da hedef alınabileceğini söyleyerek, Körfez’den petrol çıkışına izin vermeyeceklerini dile getirdi.<h3>Körfez’de ABD Üsleri hedef alındı</h3>Devrim Muhafızları tarafından yapılan yazılı açıklamada, “Sadık Vaat 4 Operasyonu” kapsamında Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Hürmüz Boğazı çevresindeki ABD askeri hedeflerine 26 insansız hava aracı ve 5 balistik füze gönderildiği bildirildi.Açıklamaya göre Kuveyt’teki Arifjan Üssü 12 İHA ile vurulurken, BAE’deki Minhad Üssü’nde bulunan ABD komuta merkezine 6 İHA ve 5 balistik füze isabet etti. Bahreyn’deki ABD donanmasına ait bazı tesislerin de 6 İHA ile hedef alındığı aktarıldı.Uydu görüntüleme şirketi Planet Labs verilerini analiz eden New York Times, Bahreyn’de bulunan ABD 5. Filo karargahında birçok yapının ağır hasar aldığını duyurdu.<h3>İran: ABD Üsleri meşru hedef</h3>Abbas Erakçi, İran’ın bölge ülkeleriyle savaş halinde olmadığını ancak bölgedeki Amerikan askeri varlığını hedef aldıklarını söyledi. ABD üslerinin İran’a yönelik saldırılarda kullanıldığını savunan Erakçi, bu nedenle söz konusu tesislerin “meşru hedef” olduğunu belirtti.Erakçi, İran lideri Ali Hamaney’in ABD-İsrail saldırılarında hayatını kaybettiğini ifade ederek taziye mesajı paylaştı. Ayrıca müzakereler sürerken ikinci kez saldırıya uğradıklarını ve Washington yönetiminin diyaloga sadık kalmadığını öne sürdü.<h3>Natanz ve Tahran’da saldırılar</h3>Muhammed İslami, ABD ve İsrail’in Natanz Nükleer Tesisi’ni iki kez daha hedef aldığını açıkladı. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’na mektup gönderdiklerini belirten İslami, Ajansı saldırılar karşısında harekete geçmeye çağırdı.İran basını, Tahran’da Veliasr Caddesi çevresi ve eski parlamento binasının bulunduğu bölgede patlamalar yaşandığını bildirdi. UNESCO Dünya Mirası Listesi’ndeki Gülistan Sarayı’nın da saldırılarda zarar gördüğü açıklandı.<h3>ABD ve İsrail’den açıklamalar</h3>CENTCOM, çatışmalarda hayatını kaybeden ABD askerlerinin sayısının 6’ya yükseldiğini duyurdu. Ayrıca İran’ın Umman Körfezi’ndeki 11 gemisinin batırıldığını açıkladı.Binyamin Netanyahu ise İran’da yönetimin değişeceği günün yaklaştığını iddia ederek, ABD ile ortak saldırıların “varoluşsal tehditleri ortadan kaldırmak” amacıyla yapıldığını söyledi.<h3>Bölge genelinde gerilim hakim</h3>Katar’ın başkenti Doha’da patlama sesleri duyulurken hava savunma sistemleri devreye girdi. ABD’nin Amman Büyükelçiliği güvenlik tehdidi gerekçesiyle geçici olarak tahliye edildi.Kuveyt Genelkurmay Başkanlığı, bir deniz kuvvetleri personelinin görev sırasında hayatını kaybettiğini açıkladı.İran Kızılayı, 28 Şubat’ta başlayan ABD-İsrail saldırılarında 555 kişinin yaşamını yitirdiğini, 747 kişinin yaralandığını bildirdi. İran yönetimi, saldırılarının belirli ülkelere değil, bölgedeki ABD askeri unsurlarına yönelik olduğunu savunsa da çatışmalar sivil kayıplara ve altyapı hasarına yol açtı.

İran Devrim Muhafızları Ordusu Hürmüz Boğazı'nı kapattığını duyurdu

İsrail ordusunun başkent Beyrut ile ülkenin güneyine düzenlediği hava saldırılarında 31 kişi yaşamını yitirdi, 149 kişi yaralandı. Saldırıların ardından Lübnan’ın güneyi ve Bekaa Vadisi’nden binlerce kişi kuzeye doğru yola çıktı.

Lübnan’da çatışma

Beyrut, Kudüs ve İstanbul kaynaklı bilgilere göre İsrail ordusu, Hizbullah’ı hedef aldığını savunarak Lübnan genelinde hava operasyonları başlattığını duyurdu. Ordudan yapılan açıklamada, Hizbullah’ın füze saldırılarına karşılık olarak örgüte ait noktaların vurulduğu belirtildi.Açıklamada Hizbullah’ın İran adına hareket ettiği iddia edilerek, füze saldırılarına güçlü şekilde karşılık verileceği vurgulandı. Duyurunun ardından Beyrut’ta patlama sesleri duyuldu.<h3>31 kişi hayatını kaybetti</h3>Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail’in Beyrut ve güney bölgelerine düzenlediği saldırılarda 31 kişinin öldüğünü, 149 kişinin yaralandığını açıkladı. Bakanlık, başkentin Dahiye bölgesinde 20, güneyde ise 11 kişinin yaşamını yitirdiğini; Dahiye’de 91, güneyde ise 58 kişinin yaralandığını bildirdi.İsrail Ordu Sözcüsü Ella Waweya, sosyal medya üzerinden yayımladığı görüntülü mesajda, Lübnan’ın güneyi ile Bekaa Vadisi’nde 50’den fazla yerleşim yerinin hedef alınacağını duyurdu. Bu bölgelerde yaşayanlara evlerini derhal boşaltmaları ve en az 1000 metre uzaklıktaki açık alanlara gitmeleri çağrısında bulundu.<h3>Binlerce kişi kuzeye yöneldi</h3>Saldırı tehdidinin ardından güney ve Bekaa Vadisi’nde yaşayan binlerce kişi ülkenin kuzeyine doğru göç etmeye başladı. Evlerini terk edenlerin oluşturduğu yoğunluk nedeniyle yollarda trafik arttı.Lübnan resmi ajansı NNA’nın haberine göre İsrail uçakları, Sur kentine bağlı Mahrune, Tayr Felsay ve Bazuriyye ile Nebatiye vilayetine bağlı Kalviye, Kana, Hasada ve Hırayc Tayr Debe beldelerini hedef aldı.İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in öldürülmesinin ardından Hizbullah’ın İsrail’e misilleme yaptığını öne sürerek, örgüte karşı bir saldırı harekâtı başlattıklarını açıkladı. Zamir, operasyonların birkaç gün sürebileceğini ve uzun soluklu bir çatışmaya hazırlıklı olunması gerektiğini ifade etti. Saldırıların dalgalar halinde kesintisiz şekilde devam edeceğini söyledi.İsrail ordusu ayrıca Beyrut’ta gece düzenlenen saldırılarda Hizbullah’ın üst düzey isimlerinin hedef alındığını iddia etti. Lübnan’ın güneyinde de örgütün “kilit bir isminin” vurulduğu öne sürüldü. Ayrıntıların daha sonra paylaşılacağı belirtildi.<h3>Lübnan’dan İsrail’e füze atıldığı iddiası</h3>İsrail Ordu Sözcülüğü, Lübnan’dan füze atıldığının tespit edilmesi üzerine ülkenin kuzeyinde sirenlerin çaldığını açıkladı. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarından bu yana Lübnan’dan İsrail’e ilk kez saldırı düzenlendiği bildirildi.İsrail tarafı, atılan füzelerin engellendiğini duyurdu. İsrail basını, bunun 27 Kasım 2024’te varılan ateşkesten bu yana Hizbullah’ın gerçekleştirdiği en şiddetli saldırı olduğunu yazdı. Kanal 12 televizyonu ise Lübnan’dan 6 füze fırlatıldığını aktardı.Hizbullah, yazılı açıklamayla İsrail’e yönelik füze saldırılarını üstlendiğini duyurdu ve Hayfa’nın güneyine atış yapıldığını bildirdi. İsrail basını, füzelerin lazerli hava savunma sistemiyle etkisiz hale getirildiğini yazdı.<h3>Lübnan yönetiminden açıklamalar</h3>Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn, İsrail’in saldırılarını kınayarak ülkesinin yeniden “kendisiyle ilgisi olmayan destek savaşlarının platformu” haline getirilmesine izin vermeyeceklerini söyledi. Lübnan topraklarından roket atılmasının ülkeyi tehlikeli askeri çatışmalara sürükleyebileceğini belirten Avn, güvenlik ve istikrar çağrılarını dikkate almayan tarafların sorumlu olacağını ifade etti.Adalet Bakanı Adil Nassar ise İsrail’e füze atanların tespit edilerek derhal gözaltına alınmasını istedi. Başsavcı ve askeri mahkeme temsilcisiyle görüştüğünü belirten Bakanlık açıklamasında, saldırıyı gerçekleştirenler ve azmettirenlerin askeri savcılığa sevk edilmesinin talep edildiği kaydedildi.Başbakan Nevvaf Selam da güneyden İsrail’e roket atılmasını sorumsuz bir eylem olarak nitelendirdi ve ülkenin yeni maceralara sürüklenmesine izin vermeyeceklerini söyledi. Sorumluların belirlenip durdurulacağını, halkın korunması için gerekli adımların atılacağını bildirdi.Selam, kabineyi Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nda sabah saatlerinde acil toplantıya çağırdı. Toplantıda son gelişmeler ve alınacak önlemler ele alınacak.<h3>Eğitime ara verildi</h3>Güvenlik gerekçesiyle Lübnan’daki tüm resmi ve özel okullar ile mesleki ve teknik eğitim kurumlarında eğitime ara verildi. Eğitim ve Yükseköğretim Bakanlığı, kararın can güvenliği endişesi ve olağanüstü güvenlik koşulları nedeniyle alındığını açıkladı.Bakanlık, gelişmelerin ilgili kurumlarla birlikte günlük olarak değerlendirileceğini ve kamu güvenliği doğrultusunda yeni kararlar alınacağını duyurdu. Açıklamada, saldırılar nedeniyle evlerini terk edenlerle dayanışma mesajı verilerek, yerinden edilen çok sayıda kişinin okullarda barındığı hatırlatıldı.

İsrail saldırıları sonrası Lübnan’da göç dalgası

ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik askeri operasyonların dört hafta kadar sürebileceğini, ancak daha kısa sürede tamamlanmasının da mümkün olduğunu söyledi.

Savaş süreci uzayabilir

Daily Mail’e konuşan Trump, ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü saldırılara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Suudi Arabistan’ın, başlangıçta hedef alındıktan sonra İran’a karşı saldırı başlatabileceği yönündeki iddiaların sorulması üzerine Trump, “Onlar da savaşıyorlar, onlar da savaşıyorlar.” yanıtını verdi.Operasyonların süresine ilişkin konuşan Trump, sürecin yaklaşık dört hafta olarak öngörüldüğünü belirterek, İran’ın büyük ve güçlü bir ülke olduğunu, bu nedenle saldırıların dört hafta ya da daha kısa sürede tamamlanabileceğini ifade etti.<h3>“Operasyonlar hedeflere ulaşana kadar sürecek”</h3>Trump, sosyal medya hesabından paylaştığı yaklaşık 6 dakikalık videoda da ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askeri faaliyetlerini değerlendirdi. İran’daki Devrim Muhafızları Ordusu’na ait yüzlerce noktanın vurulduğunu ve İran’a ait 9 geminin imha edildiğini belirten Trump, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in de hayatını kaybettiğini ileri sürdü.İran’ın askeri komuta kademesinin tamamen ortadan kaldırıldığını savunan Trump, geride kalan unsurların teslim olmak ve dokunulmazlık talep etmek istediğini iddia etti. Trump, “Savaş operasyonları şu anda tüm gücüyle devam ediyor ve belirlediğimiz tüm hedeflere ulaşana kadar sürecek. Çok güçlü hedeflerimiz var. İki hafta önce bazı adımlar atabilirlerdi ama bunu yapamadılar.” dedi.<h3>“Daha fazla Amerikan askeri hayatını kaybedebilir”</h3>Şu ana kadar 3 Amerikan askerinin öldüğünü açıklayan Trump, daha fazla kayıp yaşanabileceğini belirtti. “Ne yazık ki bu tür çatışmalarda kayıplar olur. Muhtemelen daha fazlası olacak ama bunun önüne geçmek için elimizden geleni yapacağız.” ifadelerini kullandı.İran’ın nükleer silaha sahip olmasına izin vermeyeceklerini yineleyen Trump, Tahran yönetimini “terörün sponsorluğunu yapmakla” suçladı ve buna karşı da mücadele ettiklerini söyledi.

Trump: İran operasyonları dört hafta sürebilir

Fransa, İngiltere ve Almanya’dan oluşan E3 ülkeleri, İran’ın insansız hava aracı (İHA) ve füze fırlatma kapasitesini ortadan kaldırmaya yönelik adımlar da dahil olmak üzere, Tahran’a karşı “gerekli ve orantılı savunma eylemlerine” hazır olduklarını açıkladı.

Avrupa’dan ortak uyarı

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz, ABD ve İsrail’in saldırılarına karşılık veren İran’a ilişkin ortak bir bildiri yayımladı.Ortak açıklamada, İran’ın ilk ABD ve İsrail askeri operasyonlarına katılmamış ülkeler de dahil olmak üzere bölge devletlerine yönelik başlattığı ayrım gözetmeyen ve ölçüsüz füze saldırıları karşısında E3 liderlerinin büyük endişe duyduğu ifade edildi. Tahran’ın saldırılarının yakın müttefikleri hedef aldığı ve bölgedeki askeri personel ile siviller için ciddi tehdit oluşturduğu vurgulandı.Açıklamada İran’a saldırılarını derhal sonlandırma çağrısı yapılarak, E3 ülkelerinin ve bölgedeki ortaklarının çıkarlarını korumak amacıyla adımlar atılacağı belirtildi. Bu çerçevede, İran’ın füze ve İHA fırlatma kapasitesinin kaynağında imha edilmesine yönelik gerekli ve orantılı savunma tedbirlerinin desteklenmesinin de seçenekler arasında olduğu kaydedildi.Öte yandan İsrail ve ABD, Tahran ile Washington arasında diplomatik görüşmeler sürerken 28 Şubat’ta İran’a yönelik askeri operasyon başlatmıştı.İran ise İsrail’in yanı sıra ABD üslerinin yer aldığı Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn başta olmak üzere bazı bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılar düzenleyerek karşılık verdi.

Fransa, İngiltere ve Almanya İran’a karşı savunma eylmelerine hazır

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ABD’nin İran’daki füze depolarını hedef alabilmesi için İngiliz askeri üslerini kullanma talebinde bulunduğunu ve Londra yönetiminin bu talebe onay verdiğini açıkladı.

Londra’dan Washington’a destek

Starmer, ABD merkezli sosyal medya platformu X üzerinden paylaştığı görüntülü mesajında Orta Doğu’daki son gelişmeleri değerlendirdi. İran’ın saldırılar düzenlediği ülkelerde yaklaşık 200 bin İngiliz vatandaşının bulunduğunu belirten Starmer, bu kişilerin güvenliğini sağlamak için tüm imkanların seferber edildiğini söyledi.Bölgede konuşlu İngiliz Silahlı Kuvvetleri unsurlarının da İran’ın eylemleri nedeniyle risk altında olduğuna dikkat çeken Starmer, Tahran yönetiminin tutumunun giderek daha pervasız bir hal aldığını ifade etti.İngiltere’nin İran’a yönelik doğrudan saldırılara katılmama kararının bilinçli bir tercih olduğunu vurgulayan Starmer, kalıcı çözümün müzakerelerden geçtiğine inandıklarını dile getirdi. Ancak bu sürecin, İran’ın nükleer silah geliştirme hedefinden vazgeçmesini kabul etmesine bağlı olduğunu kaydetti. Buna rağmen İran’ın İngiliz çıkarlarına zarar verdiğini ve hem İngiliz vatandaşlarını hem de bölgedeki müttefikleri ciddi tehlikeye attığını söyledi.Starmer, Körfez’deki ortak ülkelerin İngiliz vatandaşlarının korunması için daha fazla çaba göstermesini istediklerini belirterek, kendi sorumluluğunun da yurttaşlarının hayatını güvence altına almak olduğunu vurguladı.İngiliz savaş uçaklarının, İran’ın saldırılarını engellemek amacıyla yürütülen koordineli savunma operasyonlarında görev aldığını aktaran Starmer, tehdidin tamamen ortadan kaldırılmasının ancak füzelerin depolandıkları tesislerde ya da fırlatma rampalarında imha edilmesiyle mümkün olacağını savundu. ABD’nin, bu çerçevede savunma amaçlı ve sınırlı bir kullanım için İngiliz üslerinden yararlanma talebinde bulunduğunu belirten Starmer, İran’ın bölgeye yönelik füze saldırılarıyla sivilleri hedef almasını ve İngiliz vatandaşlarını riske atmasını önlemek amacıyla bu talebi kabul ettiklerini bildirdi.Kararın, İngiltere’nin uzun yıllardır müttefiki olan ülkelerle kolektif savunma anlayışı çerçevesinde ve İngiliz vatandaşlarının güvenliğini sağlamak amacıyla alındığını söyleyen Starmer, uygulamanın uluslararası hukukla uyumlu olduğunu savundu. İngiltere’nin İran’a yönelik saldırı operasyonlarına dahil olmadığını yineleyen Starmer, buna karşın bölgedeki savunma faaliyetlerini sürdüreceklerini belirtti. Ayrıca, Körfez ülkelerinin İran’a ait insansız hava araçlarını etkisiz hale getirebilmesi için Ukraynalı uzmanların İngiliz uzmanlarla birlikte çalışacağını açıkladı.Irak savaşında yapılan hatalardan ders çıkardıklarını ifade eden Starmer, İran’a yönelik ilk saldırılara katılmadıklarını ve bundan sonra da saldırı eylemlerinin parçası olmayacaklarını söyledi. Ancak İran’ın yıkıcı bir strateji izlediğini savunan Starmer, bu nedenle müttefiklerin ve İngiliz halkının kolektif öz savunmasını desteklediklerini dile getirdi.İngiliz basınında yer alan haberlere göre Londra yönetimi, ABD’nin Hint Okyanusu’ndaki Diego Garcia Üssü ile İngiltere’deki Fairford Kraliyet Hava Kuvvetleri Üssü’nü kullanmasına izin verdi.Öte yandan İsrail ve ABD, Tahran ile Washington arasındaki müzakereler devam ederken 28 Şubat’ta İran’a yönelik askeri operasyon başlattı. İran da İsrail’in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn başta olmak üzere bazı bölge ülkelerindeki belirlediği hedeflere saldırılar düzenleyerek karşılık verdi.ABD-İsrail saldırılarında İran lideri Ali Hamaney’in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkilinin yaşamını yitirdiği bildirildi. İran Kızılayı ise ülkeye yönelik bombardımanlarda 201 kişinin hayatını kaybettiğini, 747 kişinin yaralandığını açıkladı.

İngiltere, ABD’ye İran operasyonu için üslerini kullanma izni verdi

İran'ın, dini lider Ayetullah Ali Hamaney’in ABD-İsrail hava saldırısında hayatını kaybettiğini duyurmasının ardından halk, Meşhed kentindeki İmam Rıza Türbesi’nde toplandı.

Ulusal yas

Devlet medyasına göre 86 yaşındaki Hamaney, Tahran’ın merkezinde bulunan yerleşkesini hedef alan hava saldırısında öldürüldü. Açıklamanın ardından pazar günü İran’ın en kutsal şehirlerinden biri olarak kabul edilen Meşhed’de yas atmosferi oluştu.İmam Rıza Türbesi çevresinde toplanan kalabalıkların türbe üzerine bayraklar astığı, kadınların ağıt yaktığı, erkeklerin slogan attığı görüldü. Bazı kişiler Hamaney’in posterlerini taşıdı. Türbe kompleksinde bir araya gelen bazı yaslıların gözyaşı döktüğü ve ilahiler söylediği aktarıldı.İranlı yetkililer ülke genelinde ulusal yas ilan edildiğini duyurdu.

İran'da yas: Hamaney'in ölümünün ardından Meşhed'de toplanıldı

Pakistanlı yetkililer, kuzeybatıdaki Torkham sınır kapısı yakınlarında yaşayan yüzlerce sivilin çatışmalar nedeniyle güvenli bölgelere kaçtığını belirtti.

300'den fazla militan öldürüldü

Pakistan ordusu, topçu ve hava desteğiyle Afganistan topraklarının iç kesimlerindeki askeri tesisleri hedef aldığını, günlerdir süren sınır çatışmalarında 300'den fazla Taliban militanının öldürüldüğünü açıkladı.Associated Press’in (AP) haberine göre, perşembe gecesinden bu yana devam eden karşılıklı saldırılar, bölgedeki gerilimi en üst düzeye çıkardı.Pakistan, operasyonların "Tehrik-i Taliban Pakistan" (TTP) olarak bilinen ve Afganistan Talibanı ile yakın bağları olan yasaklı Pakistan Talibanı’na ait yedi eğitim kampı ve sığınağı hedef aldığını belirtirken, Afganistan bu saldırılara misilleme olarak Pakistan mevzilerini vurduğunu duyurdu.<h2>Pakistan: '331 militan öldürüldü'</h2>Pakistan Bilgi Bakanı Attaullah Tarar, devam eden askeri harekat kapsamında 331 Afgan Taliban militanının öldürüldüğünü ve 500'den fazla kişinin yaralandığını iddia etti.Tarar ayrıca, Pakistan’ın 37 farklı noktada 102 Afgan sınır karakolunu imha ettiğini, 22’sini ele geçirdiğini; 163 tank ve zırhlı aracı ise etkisiz hale getirdiğini savundu.Cumartesi günü Pakistan devlet medyası, hava kuvvetlerinin Afganistan'ın doğusundaki kilit askeri tesisleri hedef alan yeni saldırılar düzenlediğini bildirdi.Pakistanlı yetkililer, kuzeybatıdaki Torkham sınır kapısı yakınlarında yaşayan yüzlerce sivilin çatışmalar nedeniyle güvenli bölgelere kaçtığını belirtti.<h2>Kabil’den yalanlama ve misilleme açıklaması</h2>Afganistan hükümeti Pakistan'ın iddiaları hakkında henüz resmi bir yorum yapmazken, Afganistan Savunma Bakanlığı cumartesi günü yaptığı açıklamada, Pakistan'ın Miranshah ve Spin Wam'daki askeri üslerine saldırı düzenlendiğini doğruladı.Kabil, bu saldırılarda Pakistan ordusuna ağır kayıplar verdirildiğini ve askeri tesislerin imha edildiğini öne sürdü.Afganistan tarafındaki Torkham sınır komiseri Molla Tac Muhammed Nakşibendi, "İslam Emirliği'nin cesur güçleri, Pakistan askeri rejimine ait komiserlikleri, askeri birlikleri ve üç önemli güvenlik kulesini imha etmiştir" ifadelerini kullandı.Cuma günü yapılan bir diğer açıklamada ise Kabil, saldırılarda 55 Pakistan askerinin öldüğünü iddia ederek, kendi kayıplarının Pakistan'ın iddia ettiğinden çok daha düşük olduğunu savundu.Afganistan hükümet sözcüsü Zabihullah Mücahid, Pakistan hedeflerine yönelik saldırıların bir "mesaj" olduğunu belirterek, "Bu, elimizin boğazlarına ulaşabileceği ve Pakistan'ın her kötü eylemine karşılık vereceğimiz anlamına gelmektedir. Pakistan hiçbir zaman sorunları diyalog yoluyla çözmeyi denemedi," dedi.Pakistan cephesinden ise yanıt gecikmedi. Pakistan Savunma Bakanı Khawaja Mohammad Asif, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, "Sabrımız tükendi. Artık aramızda açık bir savaş var," ifadelerini kullandı.Pakistan ordusu sözcüsü Korgeneral Ahmed Şerif Chaudhry de Afgan hükümetinin bir seçim yapması gerektiğini belirterek, "Ya TTP'yi ya da Pakistan'ı seçecekler," dedi.<h2>İnsani kriz kapıda</h2>Çatışmaların ortasında kalan siviller ise zor durumda. Torkham sınırı yakınlarında ailesiyle mahsur kalan Afgan mülteci Ejaz Ul Haq, çatışmalar nedeniyle ülkelerine dönemediklerini ve Ramazan ayında gıda bulmakta zorlandıklarını söyledi.Pakistanlı köylüler ise her iki hükümete de ateşkes çağrısında bulunarak, bedeli sıradan insanların ödediğini vurguladı.Ekim ayından bu yana yüksek seyreden gerilim, kasım ayında Türkiye'de yapılan barış görüşmelerinden sonuç alınamamasıyla daha da tırmandı.Katar, Türkiye, Suudi Arabistan ve Çin gibi ülkeler, taraflar arasındaki tansiyonu düşürmek için yeniden arabuluculuk girişimlerine başladı. Katar Dışişleri Bakanlığı, her iki ülkenin dışişleri bakanlarıyla gerilimi düşürmek amacıyla görüşmeler yapıldığını duyurdu.

Pakistan - Afganistan sınırında çatışmalar şiddetleniyor

Sabah saatlerinde başlayan saldırılarda İran'ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney'in yerleşkesi de dahil olmak üzere birçok önemli nokta hedef alındı. İsrail ve ABD Hamaney'in saldırılarda hayatını kaybettiğini iddia etti. İran'dan bu konuda henüz net bir teyit ya da yalanlama gelmedi.

Hamaney öldürüldü mü?

İran Kızılayı, ABD ve İsrail'in 28 Şubat sabahından itibaren İran'a düzenlediği saldırılarda en az 200 kişinin öldürüldüğünü açıkladı.İran saldırılara yanıt olarak, İsrail'e misilleme saldırıları yaptı. Ayrıca Bahreyn'deki ABD donanması dahil bölgedeki çeşitli hedeflere saldırılar düzenlendi.&nbsp;Dubai'deki lüks bir otelde en az dört kişi yaralandı ve Abu Dabi'de "İran balistik füzelerinin dahil olduğu bir saldırı" sonrasında oluşan enkaz nedeniyle bir sivil hayatını kaybetti.Türk Hava Yolları (THY) Katar, Kuveyt, Bahreyn, BAE ve Umman'a uçuşların bugün için; İran, Lübnan, Suriye, Irak ve Ürdün'e uçuşların ise 2 Mart'a kadar iptal edildiğini duyurdu.&nbsp;İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi saldırıların "yasadışı ve gayrimeşru" olduğunu söyledi. Arakçi ABD Başkanı Donald Trump'ın "Önce Amerika" politikasını "Önce İsrail" haline getirdiğini savundu ve “Güçlü silahlı kuvvetlerimiz bu güne hazırdı. Saldırganlara hak ettikleri dersi vereceğiz” dedi.<figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/cd4b285849430d1c4e657e900.png" width="1024" height="576"></figure>ABD Başkanı Trump: Hamaney öldüABD Başkanı Trump, Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, hayatta olup olmadığına ilişkin hakkında farklı açıklamalar olan İran lideri Hamaney'e ilişkin açıklamasında, "Tarihin en kötü insanlarından biri olan Hamaney öldü." ifadesini kullandı.Hamaney'in "ABD istihbaratından" ve "gelişmiş takip sistemlerinden" kaçamadığını kaydeden Trump, "İsrail ile yakın işbirliği içinde çalışarak, kendisi veya onunla birlikte öldürülen diğer liderlerin yapabileceği hiçbir şey yoktu." değerlendirmesini yaptı.İran halkına da seslenen ABD Başkanı, "Bu, İran halkının ülkesini geri alması için tek ve en büyük şanstır." yorumunda bulundu.İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun ve diğer güvenlik güçlerinin çoğunun "artık savaşmak istemediğini" savunan Trump, "Şimdi dokunulmazlık elde edebilirler, ama sonra onları sadece ölüm bekliyor." mesajını paylaştı.Trump ayrıca, ABD ile İsrail'in saldırılarının bir süre daha sürebileceğini kaydederek, saldırıların "gerekli olduğu sürece" devam edeceğini belirtti.<h3>İran devlet televizyonu: "İran İslam devrimi lideri şehadete ulaştı"</h3>İran devlet televizyonu, Ali Hamaney'in hayatını kaybettiğini belirterek, "İran İslam devrimi lideri şehadete ulaştı." ifadesini kullandı.İran hükümeti de Hamaney'in hayatını kaybetmesi üzerine 40 günlük ulusal yas ve 7 günlük resmi tatil ilan etti.<h2>Bu noktaya nasıl gelindi?</h2>İsrail ve ABD, Washington ve Tahran arasında İran'ın nükleer programını sınırlamak ve savaşı önlemek için yapılan diplomatik görüşmeler devam ederken saldırı düzenledi.Saldırı öncesi görüşmelerin önümüzdeki hafta da devam etmesi bekleniyordu.İran müzakerelerde tavizler vermiş ancak ABD Başkanı Donald Trump dün yaptığı açıklamada, görüşmelerin gidişatından "memnun olmadığını" söylemişti.Trump daha önce de İran yönetimini, bir anlaşmayı kabul etmeleri için baskı yapmak amacıyla saldırı düzenlemekle tehdit etmişti.Trump 27 Şubat'ta yaptığı açıklamada, ABD'nin İran'a saldırıp saldırmayacağına dair "nihai bir karar" vermediğini ancak Cenevre'deki nükleer görüşmelerde İran'ın müzakere pozisyonundan "memnun olmadığını" söylemişti.Trump, "gerekeni vermeye istekli olmadığını" belirttiği İran'ın "nükleer silahlara sahip olamayacağını" vurgulamıştı.Trump'ın emriyle ABD, 2003'te Irak'ı işgalinden bu yana Ortadoğu'daki en büyük askeri yığınağını yapmış durumda.İsrail Haziran 2025'te İran'a saldırmış, iki ülke arasındaki çatışmalar 12 gün sürmüştü.ABD bu savaşta İsrail'e destek vermiş ve İran'ın nükleer tesislerine saldırılar düzenlemişti.İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, geçen günlerde yaptığı açıklamada, İran'ın balistik füzelerinin ülkesi için tehdit oluşturduğu uyarısında bulunmuştu.Netanyahu sadece İran'ın nükleer programına odaklanan bir anlaşmaya karşı olduğunu söylemişti.İran ise balistik füze programına sınırlama getirilmesi ve Gazze'de Hamas, Lübnan'da Hizbullah, Irak'ta Şii milisler ve Yemen'de Husiler dahil olmak üzere bölgedeki vekil güçlere verdiği desteğin sona erdirilmesi taleplerini, egemenliğinin ihlali olarak nitelendirerek bu konuları görüşmeyi reddetmişti.

ABD ve İsrail İran'a saldırdı: 'En az 200 kişi hayatını kaybetti'

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD ile yapılacak üçüncü tur nükleer görüşmelere katılmak üzere beraberindeki diplomatik heyetle birlikte İsviçre’nin Cenevre kentine hareket etti.

İran-ABD teması

<h2>İran heyeti üçüncü tur için Cenevre’ye gitti</h2>İran devlet televizyonunun aktardığına göre heyet, Tahran’dan ayrılarak müzakerelerin süreceği Cenevre’ye doğru yola çıktı.<h3>“Adil ve dengeli bir çözüm mümkün”</h3>Erakçi, Hindistan merkezli India Today’e yaptığı açıklamada, ülkesinin nükleer faaliyetlerine ilişkin sorulara yanıt vermeye ve uluslararası endişeleri gidermeye hazır olduklarını belirtti. İran’ın nükleer teknolojiyi barışçıl amaçlarla kullanma hakkından vazgeçmeyeceğini vurgulayan Erakçi, Cenevre’de üzerinde uzlaşılabilecek adil ve dengeli bir anlaşmaya varılabileceğine inandığını ifade etti.İkinci tur görüşmelerde bazı ilerlemeler sağlandığını kaydeden Erakçi, taraflar arasında karşılıklı bir anlayış zemini oluştuğunu ve bunun üzerine bir mutabakat inşa edilebileceğini söyledi.“Biz hem savaş hem de barış ihtimaline hazırlıklıyız.” diyen Erakçi, 12 gün süren çatışmalardan önemli dersler çıkarıldığını ve İran Silahlı Kuvvetleri’nin önceye kıyasla daha hazır olduğunu dile getirdi.<h3>Füze açıklaması ve ABD’ye mesaj</h3>ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın ABD’ye ulaşabilecek füze geliştirdiği yönündeki sözlerinin hatırlatılması üzerine Erakçi, bu iddiaların gerçeği yansıtmadığını savundu. Füze menzilinin bilinçli olarak 2 bin kilometreyle sınırlandırıldığını belirten Erakçi, sistemlerin savunma ve caydırıcılık amacı taşıdığını söyledi.ABD’nin bölgedeki askeri varlığına ilişkin soruya ise Erakçi, Washington yönetiminin İran çevresinde ciddi bir askeri yığınak oluşturduğunu ifade etti. Tehdit yoluyla İran’ı geri adım attırmanın mümkün olmadığını belirten Erakçi, böyle bir çatışmanın tüm bölgeyi içine çekebileceğini ve kazananı olmayacağını dile getirdi.<h3>“İsrail ABD’yi savaşa çekmek istiyor”</h3>Erakçi, bölgede savaş arzusunda olan tarafın İsrail olduğunu savunarak Tel Aviv yönetiminin ABD’yi İran’la doğrudan bir çatışmaya sürüklemeye çalıştığını ileri sürdü. İsrail’in bunu tek başına başaramadığını ve ABD’den destek talep ettiğini iddia etti.<h3>Pezeşkiyan: Amaç belirsizlikten çıkmak</h3>İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da Mazenderan eyaletinde yaptığı konuşmada, müzakerelerin hükümet tarafından Devrim Rehberi’nin yönlendirmeleri doğrultusunda yürütüldüğünü söyledi. Pezeşkiyan, sürecin ülkeyi “ne savaş ne de barış” şeklinde tanımladığı yıpratıcı durumdan çıkarmayı hedeflediğini belirtti.Görüşmelerin olumlu sonuç vermesi halinde yaptırımların kaldırılmasının ve ülkenin kalkınma sürecinin hızlanmasının mümkün olacağını ifade eden Pezeşkiyan, komşu ülkelerle ilişkilerin güçlendiğini ve bunun daha da ilerletileceğini kaydetti.<h3>Müzakere sürecinin arka planı</h3>İran ile ABD arasındaki nükleer temaslar, Haziran 2025’te İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırıları sonrasında kesintiye uğramıştı. Türkiye başta olmak üzere bazı bölge ülkelerinin girişimleri ve Umman’ın arabuluculuğuyla süreç yeniden başlatıldı.Taraflar 6 Şubat’ta Umman’da dolaylı görüşmeler gerçekleştirmiş, 17 Şubat’ta ise Cenevre’de yeniden bir araya gelmişti. Görüşmelerde ilerleme sağlandığı açıklanmış ve 26 Şubat’ta tekrar Cenevre’de buluşma konusunda mutabakata varılmıştı.Tahran yönetimi, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalar dahilinde sürdürme karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor. Washington ise İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen sonlandırmasını ve yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarını ülke dışına çıkarmasını istiyor.Masada; zenginleştirme oranının hangi seviyede sınırlandırılacağı, yüzde 60 saflıkta yaklaşık 440 kilogram uranyumun akıbeti ile yaptırımların kaldırılma takvimi ve doğrulama mekanizmaları gibi başlıklar yer alıyor.

İran heyeti ABD görüşmeleri için Cenevre’de

NATO’nun Almanya’nın kuzeyindeki Baltık Denizi’nde düzenlediği Steadfast Dart 2026 tatbikatında görev alan Bayraktar TB3 SİHA, gerçekleştirdiği atışta hedefi tam isabetle vurarak dikkat çekti.

Bayraktar TB3 göz doldurdu

Tatbikat kapsamında TCG Anadolu’yu ziyaret eden NATO Brunssum Müşterek Kuvvetler Komutanlığı Komutanı Ingo Gerhartz, TB3’ün uçuşunu ve atışını yerinde izledi. Hedefin başarıyla vurulmasının ardından Gerhartz’ın atışı alkışladığı ve Türk Silahlı Kuvvetleri’ne katkılarından dolayı teşekkür ettiği bildirildi.Başarılı atış sonrası Gerhartz, Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Ercüment Tatlıoğlu ile birlikte TB3’ün bulunduğu alana geçerek görevli personeli tebrik etti ve hatıra fotoğrafı çektirdi.Tatbikatta kullanılan mühimmat üzerindeki “Mavi vatan sınır tanımaz” ifadesi ise dikkat çeken detaylar arasında yer aldı.<h3>&nbsp;</h3>&nbsp;

NATO komutanı’ndan Türk Silahlı Kuvvetleri’ne övgü

Gazze Barış Kurulu bugün ilk toplantısını Washington’da yapıyor. Recep Tayyip Erdoğan’ı temsilen toplantıya katılacak olan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın, Filistin meselesinin geleceğine ilişkin önemli mesajlar vermesi bekleniyor. 

Türkiye’den Washington’da 5 kritik mesaj

Kurulun, Donald Trump’ın girişimiyle oluşturulduğu belirtilirken, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu’nun toplantıda yer almayacağı ifade ediliyor.Diplomatik kaynaklara göre Fidan, Türkiye’nin Filistin meselesinde çözüm iradesini güçlü biçimde vurgulayacak. İsrail’in ateşkes ihlallerine dikkat çekilmesi, insani yardımların kesintisiz ve yeterli şekilde Gazze’ye ulaştırılması gerektiğinin altının çizilmesi bekleniyor. Türkiye’nin insani yardım ve yeniden imar konusundaki desteğini sürdürmeye hazır olduğu mesajı da verilecek.Ankara’nın ayrıca Gazze’de Filistin halkının hak ve güvenliğini teminat altına alacak uluslararası mekanizmalarda yer alma iradesini yinelemesi öngörülüyor. Batı Şeria’daki yasadışı yerleşim faaliyetleri ve yerleşimci şiddetine karşı uluslararası toplumun daha hızlı hareket etmesi gerektiği vurgulanacak. Türkiye’nin iki devletli çözüm perspektifine bağlılığı da toplantının temel başlıklarından biri olacak.Trump daha önce Barış Kurulu üyesi ülkelerin 5 milyar doların üzerinde mali taahhütte bulunduğunu açıklamıştı. Türkiye’nin ise doğrudan finansman yerine yeniden imar, altyapı desteği ve insani yardım alanına odaklanacağı belirtiliyor.Süreç, Eylül 2025’te Erdoğan ile Trump arasında yapılan görüşmeyle başlamış; ardından açıklanan Barış Planı ateşkesle ilk aşamaya geçmişti. Plan, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 2803 sayılı kararıyla da kabul edilmişti. Ocak ayında Gazze’nin idaresi için teknokratlardan oluşan bir ulusal komite kurulmuş, Barış Kurulu ve bağlı organlar resmen teşkil edilmişti.Öte yandan, Gazze’de ramazan bu yıl da belirsizlik ve yoksulluk gölgesinde karşılandı. Çadır kamplarda yaşam mücadelesi veren siviller, temel gıda maddelerine erişimde ciddi sıkıntı yaşıyor. Savaşın izleri sürerken, en büyük temenni kalıcı barışın sağlanması.

Barış kurulu ilk kez toplanıyor: Ankara sahada ve masada

'Generation Next Summit' programında konuşan Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, "2030'a dek 10 milyar dolarlık veri merkezi ve yapay zeka yatırımını harekete geçireceğiz. 

HIT-Kuantum Çağrımızla da klasik hesaplama sınırlarını aşan ve geleceğin teknolojisi olarak görülen kuantum teknolojilerinde altyapımızı oluşturmayı amaçlıyoruz.Tüm bu adımlarla; veriyi güvenle işleyen, depolayan ve değere dönüştüren altyapımızı güçlendirerek, ülkemizi dünyanın önde gelen dijital üsleri arasına taşıyacağız" dedi.Cerebrum Tech'in, kuruluşunun 5'inci yılı dolayısıyla düzenlenen 'Generation Next Summit' programı İstanbul'da bir otelde gerçekleştirildi. Programa, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanı Ümit Önal, Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Dr. Ömer Fatih Sayan, Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Başkanı Nail Olpak, Kazakistan Eski Başbakan Yardımcısı ve Ekonomi Bakanı, Kazakistan Merkez Bankası Eski Başkanı Kairat Kelimbetov katıldı. Teknoloji dünyasına yön veren yerli ve yabancı konuk ve konuşmacıları bir araya getiren zirvede yapay zekanın gelişimi ve geleceği küresel trendler ele alındı. 'Geleceğin nasıl inşa edileceğini birlikte tasarlıyoruz' temasıyla düzenlenen zirve, teknolojiyle insan zekasının buluştuğu, yenilikçi fikirlerin değer kazandığı uluslararası bir platform oldu. Programda, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın video mesajı katılımcılara izletildi.'YENİLİĞİN, ÜRETKENLİĞİN VE KÜRESEL REKABETİN YÖNÜNÜ TAYİN EDİYOR'Programda konuşan Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, "Yapay zekâ açtığı büyük fırsat penceresiyle; bugün yeniliğin, üretkenliğin ve küresel rekabetin yönünü tayin ediyor. Yapay zekanın vaat ettiği verimlilik ivmesi, katma değer artışı ve yeni sektörler oluşturma kapasitesi; küresel ölçekte sermaye, yetenek ve Ar-Ge yatırımlarının yapay zekâ ekosistemine yönelmesini hızlandırıyor. Farklı çalışmalar, bu teknolojinin dünya ekonomisine her yıl 4,4 trilyon dolara varan bir katkı sunabileceğini ifade ediyor. Ancak yapay zekânın üretimden sağlığa, eğitimden ulaşıma kadar hayatın her sahasına nüfuz eden kuşatıcı gücünü yalnızca ekonomi penceresinden okumak yetersiz kalacaktır" dedi.‘YAPAY ZEKANIN ERİŞİLEBİLİR BİR DEĞER ÜRETİM ALANI HALİNE GELMESİNİ SAĞLAMAK HEPİMİZ İÇİN TARİHÎ BİR SORUMLULUKTUR’Bakan Kacır, "Nitekim tanıklık ettiğimiz 'çip savaşları' ve kritik yazılımlara getirilen kısıtlamalar; bu alandaki teknoloji yarışının 'teknoloji jeopolitiği' zemininde ilerlediğini açıkça gösteriyor. Mevcut jeopolitik saflaşmanın yanında; veri hakimiyeti, kritik altyapı üstünlüğü ve devasa küresel platformları kontrol etme kapasitesine sahip bir avuç ülkenin dünyanın geri kalanıyla arayı hızla açması; küresel adaleti sarsan yeni ve derin bir kutuplaşmayı beraberinde getiriyor. Önlem alınmadığı takdirde; küresel eşitsizliğin derinleşmesi ve teknoloji üretemeyen toplumların bir 'dijital vesayet' düzenine mahkûm olması mukadder olacaktır. Cumhurbaşkanımızın küresel adaletin ve eşit söz hakkının altını çizen 'Dünya beşten büyüktür' duruşunu dijital evrene taşımamız; yapay zekanın tüm insanlığın ortak refahına hizmet eden, adil, şeffaf ve erişilebilir bir değer üretim alanı haline gelmesini sağlamak bakımından hepimiz için tarihî bir sorumluluktur" ifadelerini kullandı.'TEKNOLOJİK VESAYET ARAYIŞLARINA VE KÜRESEL TEKELLEŞME GİRİŞİMLERİNE KARŞI NET BİR DURUŞA SAHİBİZ'Bakan Mehmet Fatih Kacır, "Milli Teknoloji Hamlesini gerçekleştiren, bilimde ve teknolojide iddia sahibi bir ülke olarak teknolojik vesayet arayışlarına ve küresel tekelleşme girişimlerine karşı net bir duruşa sahibiz. Dünyada tam bağımsız bir aktör olarak küresel rekabet gücümüzü zirveye taşıyabilmemiz için; üretim modellerimizi, insan kaynağımızı ve girişimcilik ekosistemimizi bütüncül bir yaklaşımla yeniden şekillendiriyoruz. Bu doğrultuda; yapay zekâ alanında ulusal kapasitemizi kurumsallaştırmak, yapay zeka ekosisteminin paydaşları arasında işbirliği ve koordinasyonu güçlendirmek üzere TÜBİTAK bünyesinde Yapay Zekâ Enstitüsü'nü kurduk. TÜBİTAK Yapay Zeka Ekosistem Çağrılarımızla; yapay zekâ çözümlerine ihtiyaç duyan şirketlerin, araştırma merkezlerinin ve kamu kurumlarının projelerini destekliyoruz. Rekabet Öncesi İş birliği Programımızın 'Türkçe Büyük Dil Temel Modeli Sektörel Uyarlama Projesi Çağrısı'yla; sektörlerimizin yapay zekâ dönüşümünü yerli teknoloji çözümleriyle hızlandırmak, Türkçe odaklı akıllı çözümleri yaygınlaştırmak üzere adım attık" diye konuştu.Bakan Kacır: 2030a dek 10 milyar dolarlık veri merkezi ve yapay zeka yatırımını harekete geçireceğiz'DİJİTAL DÖNÜŞÜMÜ HIZLANDIRMAYI AMAÇLIYORUZ'Bakan Kacır, "Türkiye Yüzyılı'nda daha müreffeh ve tam bağımsız Türkiye yolculuğundaki en büyük sermayemiz olan insan kaynağımızı, bu büyük teknolojik dönüşümün hem mimarı hem de öncüsü olacak şekilde geleceğe hazırlıyoruz. Biliyoruz ki; yapay zekânın yakıtı veri ise, o veriyi stratejik bir akla ve değere dönüştürecek olan motor, hesaplama gücüdür. Bu anlayışla ülkemizin veri işleme ve yüksek başarımlı hesaplama kapasitesini geliştirecek adımları kararlılıkla hayata geçiriyoruz. Özel sektör, kamu ve üniversitelerimizin ihtiyaç duyduğu yüksek performanslı hesaplama kapasitemizi genişletmek üzere 80 binden fazla işlemci çekirdeği, 504 GPU kartı ve 26 petabyte veri depolama alanına sahip hesaplama kümemiz ARF'i hizmete aldık. Katıldığımız EuroHPC Ortak Girişimi sayesinde, Avrupa genelinde kurulan yüksek başarımlı hesaplama altyapılarını araştırmacılarımızın erişimine açtık. Yapay zekâ çözümleri geliştiren teknoloji girişimlerimizin Dijital Avrupa EuroHPC süper bilgisayarlarından ücretsiz yararlanmasını; bununla birlikte dünyanın en güçlü 20 süper bilgisayarından biri olan MareNostrum 5'in işlemci kapasitesine erişim sağlayabilmesini temin ettik. Bildiğiniz üzere Türkiye'yi yüksek teknolojili üretimde oyun kurucu haline getirecek stratejik bir atılımı; ülke tarihinin en büyük ölçekli teşvik programı HIT-30'u hayata geçirdik. Program kapsamında 1,5 milyar dolarlık destek hacmiyle ilana çıktığımız HIT-Veri Merkezi Çağrısı ile; yüksek kapasiteli, güvenli ve enerji verimli veri merkezleri yatırımlarına hız kazandırıyoruz. Yatırımcılara asgari 30 megavat kapasitede yüksek nitelikli veri merkezlerinin kurulumu için oldukça geniş kapsamlı destekler sunuyoruz. Bulut tabanlı altyapıların ülkemizde kurulmasını hızlandırmaya dönük 1,6 milyar dolar bütçeli HIT-Yapay Zekâ Çağrımızla; sanayiden sağlığa, finanstan kamu hizmetlerine kadar tüm alanlarda dijital dönüşümü hızlandırmayı amaçlıyoruz" dedi.'2030'A DEK 10 MİLYAR DOLARLIK VERİ MERKEZİ VE YAPAY ZEKA YATIRIMINI HAREKETE GEÇİRECEĞİZBakan Kacır, "2030'a dek 10 milyar dolarlık veri merkezi ve yapay zeka yatırımını harekete geçireceğiz. HIT-Kuantum Çağrımızla da klasik hesaplama sınırlarını aşan ve geleceğin teknolojisi olarak görülen kuantum teknolojilerinde altyapımızı oluşturmayı amaçlıyoruz.Tüm bu adımlarla; veriyi güvenle işleyen, depolayan ve değere dönüştüren altyapımızı güçlendirerek, ülkemizi dünyanın önde gelen dijital üsleri arasına taşıyacağız. Yerli ve özgün çözümleri geliştiren, ticarileştiren ve küresel pazarlarda ölçekleyen yapay zekâ ekosistemimizi; nitelikli insan kaynağı, güçlü dijital altyapı, etkin kurumsal koordinasyon ve sürdürülebilir finansman mekanizmalarıyla bütüncül şekilde büyüteceğiz. Türkiye'nin, bu büyük teknolojik devrimin sunduğu ekonomik değerden ve çok yönlü fırsatlardan en üst düzeyde yararlanmasını sağlayacağız. Şüphesiz yapay zekâ alanındaki iddialı fakat bir o kadar da gerçekçi hedeflerimize ulaşmak; güçlü bir kurumsal kapasiteyi kamu bünyesinde tesis etmekle mümkündür" ifadelerini kullandı.'YAPAY ZEKÂ EYLEM PLANIMIZI DA ÇOK YAKINDA KAMUOYUYLA PAYLAŞACAĞIZ'Bakan Fatih Kacır, "Yeni kurumsal zeminle birlikte Bakanlığımız; Yapay zekâ teknolojilerinin güvenilir ve etik ilkelere uygun olarak geliştirilmesinde, Yapay zekâ teknolojilerinin geliştirilmesi ve kullanılması için veri, altyapı ve insan kaynağı kapasitesinin oluşturulmasında, Girişimleri ve Ar-Ge faaliyetlerinin önünü açacak destek ve mevzuat çerçevesinin inşasında daha etkin rol üstlenecek. Yapay zeka alanında ulusal ölçekte yönetimi ve koordinasyonu sağlayacak. Önümüzdeki dönemde Türkçe verilerle zenginleştirilen, ülkemizin ilk temel yapay zekâ büyük dil modelini kullanıma sunacağız. Yapay Zekâ Dönüşüm Programlarıyla; yapay zekâ teknolojilerinin üretim süreçlerinde kullanımını hızlandıracağız.Yapay zeka girişimlerinin ölçeklenmesini sağlayacak büyük ölçekli girişim sermayesi fonu için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu çalışmaları da tamamlayacak ve bu fonun Millî Teknoloji Hamlesi vizyonumuzun finansal gücünü doğrudan yapay zekâ odaklı girişimlerimizin hizmetine sunmayı temin etmesini sağlayacağız. Diğer taraftan, bu yatırımların ve kurumsal yapılanmanın sahada somut sonuçlara dönüşmesini teminat altına almak üzere, milletimizin ve yapay zeka ekosisteminin paydaşlarının katkısıyla şekillendireceğimiz yeni Yapay Zekâ Eylem Planımızı da çok yakında kamuoyuyla paylaşacağız" dedi.Konuşmaların ardından Cerebrum Tech Kurucusu ve Yönetim Kurulu Başkanı Erdem Erkul tarafından konuşmacılara plaket verildi.

Türkiye dijital üs olma yolunda! 10 milyar dolarlık yatırım planı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed huzurunda iki ülke arasında anlaşmalar imzalandı. Ulusal Saray'daki baş başa ve heyetler arası görüşmelerin ardından iki ülke arasında çeşitli anlaşmaların imza törenine geçildi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Addis Ababa'da Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed ile ortak basın toplantısı düzenledi. Erdoğan, "Türkiye olarak bölgenin yeterince çektiği çatışma ve acılara yenilerinin eklenmesini asla istemiyoruz. Biz, bölge sorunlarına yine bölge ülkeleri tarafından çözüm geliştirilmesi gerektiğine ve Afrika Boynuzu’nun yabancı güçlerin mücadele alanına çevrilmemesine inanıyoruz. Bu minvalde, İsrail'in Somaliland'i tanımasının ne Somaliland'e ne de Afrika Boynuzu'na bir faydası olmadığını tekrar vurgulamak istiyorum." ifadelerini kullandı.Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıklamalarından öne çıkan başlıklar şöyle:11 yıl aradan sonra ziyaret etmekten memnuniyet duyuyorum. Değerli kardeşim ve Etiyopya makamlarına sıcaklık misafirpervelikten dolayı teşekkür ediyorum.&nbsp; Sahraaltı Afrika’daki en eski büyükelçiliğimizin 1926 yılında Addis Ababa’da açılması, bu şehri ilişkilerimizin kalbine yerleştirir. Bu ziyaretimin büyükelçiliğimizin açılışının 100. yılına denk gelmesi de bizler için ayrı bir gurur kaynağıdır. Biraz önce Sayın Başbakan ve heyetiyle yaptığımız görüşmelerde; ticari yatırımlar, enerji, madencilik, tarım, iletişim ve eğitim alanlarındaki ilişkilerimizi etraflıca ele aldık."ETİYOPYA'DAKİ EN BÜYÜK İKİNCİ YATIRIMCI ÜLKE OLMAKTAN MEMNUNİYET DUYUYORUZ"Diğer birçok alandaki potansiyel iş birliklerini nasıl değerlendirmeliyiz? Bir milyar dolarlık ticaret hacmi hedefimize nasıl ulaşırız? Görüşmelerimizde bu konuları da ele aldık. Etiyopya'daki en büyük ikinci yatırımcı ülke olmaktan memnuniyet duyuyoruz. 200'ü aşkın firmamızın 2,5 milyar doları bulan yatırımlarıyla yaklaşık 20.000 Etiyopyalıya istihdam sağlaması, bizler için bir kıvanç vesilesidir. Türk müteahhitlik firmaları, Etiyopya'da demiryolu ulaşımı başta olmak üzere; fabrika, turistik tesis ve enerji nakil hatları gibi alanlarda 2,6 milyar dolar değerinde 15 proje üstlenmişlerdir. İnşallah bu projelerin ve yatırımların katlanarak artmasını temenni ediyoruz. Etiyopya halkıyla yüzyıllara sari münasebetlerimizin geliştirilmesine büyük önem veriyoruz. Biliyorsunuz ki Etiyopya, İslam kültürü bakımından paha biçilemez bir değer niteliğindedir. Afrika'daki ilk Müslüman yerleşim yeri olarak bilinen Nejashi köyündeki Necaşi Türbesi ve Camii, kültürel bağlarımız bakımından çok önemlidir. TİKA'nın destekleriyle tadilatı ve tamiratı yapılan bu projeyle, Afrika tarihinin önemli bir kültürel mirasını yaşatmakla kalmayıp Etiyopya ile aramızdaki kadim dostluk bağlarını da güçlendirmiş oluyoruz. Maarif Vakfımızın eğitim alanındaki faaliyetlerinin yanı sıra TİKA ofisimiz aracılığıyla aramızda kültür köprüleri kurmaya devam edeceğiz. Eşit ortaklık ve karşılıklı anlayış temelinde, bu samimi coğrafyanın güzel insanlarının her daim yanındayız.Sayın Başbakan Abiy Ahmed'i göreve gelmesinden bu yana Etiyopya'nın siyasi, sosyal ve ekonomik dönüşümü için yürüttüğü çalışmalardan dolayı tebrik ediyorum. Tüm dünyanın gözü Afrika Boynuzu’na çevrilmişken, Etiyopya'nın köklü devlet yapısı ve örnek gösterilecek yönetiminin önemi daha da çok hissediliyor. Etiyopya'nın içinde bulunduğu coğrafyada; devletlerin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne kıymet veren tutumunun altını bilhassa çizmek istiyorum."BÖLGEDE ÇATIŞMA İSTEMİYORUZ"Türkiye olarak bölgenin yeterince çektiği çatışma ve acılara yenilerinin eklenmesini asla istemiyoruz. Biz, bölge sorunlarına yine bölge ülkeleri tarafından çözüm geliştirilmesi gerektiğine ve Afrika Boynuzu’nun yabancı güçlerin mücadele alanına çevrilmemesine inanıyoruz. Bu minvalde, İsrail'in Somaliland'i tanımasının ne Somaliland'e ne de Afrika Boynuzu'na bir faydası olmadığını tekrar vurgulamak istiyorum.Bu vesileyle, yakın geçmişte Etiyopya ve Somali arasında arabuluculuğumuzda yürüttüğümüz Ankara Süreci'ndeki yapıcı tutumları için her iki tarafa da tekrar teşekkür ediyorum. İstikrara kavuşmasıyla birlikte, Afrika Boynuzu'nun ekonomik fırsatlarıyla dikkatleri üzerine çeken bir konuma erişmesi için hiçbir engel görmüyoruz. Müspet neticeler alacağımıza emin olduğum bu ziyaretimizin, bölgenin barış ve istikrarına da katkı sunmasını temenni ediyorum.Malumunuz; Türkiye olarak Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı'na bu sene Kasım ayında ev sahipliği yapacağız. Etiyopya'nın da önümüzdeki yıl tertip edeceği bu toplantı bağlamında yakın iş birliğimizi sürdüreceğiz.BAŞBAKAN AHMED: ETİYOPYA, TÜRKİYE İLE GÜÇLÜ İŞBİRLİĞİNİ SÜRDÜRECEKEtiyopya Başbakanı Abiy Ahmed, Recep Tayyip Erdoğan ile yaptığı kapsamlı görüşmelerin önemine değinerek, Etiyopya-Türkiye ilişkilerinin temelini oluşturan kalıcı dostluk ve güçlü işbirliğini sürdürme kararlılıklarını vurguladı. Ahmed, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya hesabından, Erdoğan’ın Etiyopya’nın başkenti Addis Ababa’ya gerçekleştirdiği resmi ziyarete ilişkin paylaşımında iki ülke ilişkilerine dikkat çekti.Cumhurbaşkanı Erdoğan ile kapsamlı görüşmeler gerçekleştirdiklerini belirten Ahmed, "Görüşmelerimiz, Etiyopya-Türkiye ilişkilerinin temelini oluşturan kalıcı dostluğu ve güçlü işbirliğini pekiştirdi." ifadelerini kullandı. Ahmed, iki ülke arasında stratejik işbirliği alanlarında görüş alışverişinde bulunduklarına işaret ederek, her iki tarafın da karşılıklı çıkarlara hizmet eden ortaklıkları ilerletme konusundaki kararlılığını yeniden teyit ettiklerini vurguladı. Ahmed ayrıca, Etiyopya-Türkiye ilişkilerinin gelecekte daha da güçleneceğine inandığını ifade etti.TÜRKİYE İLE ETİYOPYA ARASINDA ANLAŞMALAR İMZALANDICumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed huzurunda iki ülke arasında anlaşmalar imzalandı.Ulusal Saray'daki baş başa ve heyetler arası görüşmelerin ardından iki ülke arasında çeşitli anlaşmaların imza törenine geçildi.Törende, "9. Türkiye-Etiyopya Ekonomi, Ticaret ve Teknik İş Birliği Karma Ekonomik Komisyonu Tutanağı"na Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Etiyopya Dışişleri Bakanı Gedion Timothewos imza attı."Türkiye Cumhuriyeti Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Etiyopya Su ve Enerji Bakanlığı Arasında Enerji Alanında İşbirliğine İlişkin Mutabakat Zaptı" da Bakan Bayraktar ile Etiyopya Su ve Enerji Bakanı Habtamu Itefa tarafından imza altına alındı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan: Afrika'da çatışma istemiyoruz

İran ile ABD arasında Umman'ın aracılığındaki dolaylı müzakerelerin ikinci turu sona erdi. İsviçre'nin Cenevre kentinde gerçekleşen görüşmelerin ardından İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, "ABD ile temel ilkeler konusunda anlaştık" ifadesini kullandı. 

ABD-İran müzakeresi sona erdi! 

ABD'il yetkililerden ise "İran ile ilerleme sağlandı. İran, görüş ayrılıkları hakkında 2 hafta içinde dönüş yapacak. İlerleme kaydedildi ancak görüşmesi gerek çok fazla konu ve ayrıntı var." açıklaması geldi. İşte detaylar…İran ve ABD arasında Umman'ın aracılığında mesaj alışverişiyle dolaylı görüşmeler Umman'ın Cenevre'deki Büyükelçiliğinde gerçekleşti. İran'ın dini lideri Ali Hamaney, görüşmeler başladıktan kısa süre sonra ABD'yi hedef alan ifadeler kullandı.Katılımcılar, yaklaşık 3.5 saat süren görüşmenin ardından açıklama yapmadan Umman Büyükelçiliği rezidansından ayrıldı.Cenevre’deki görüşmelerde İran heyetine Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi başkanlık ederken ABD tarafını ise ABD Başkanı Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff temsil etti.&nbsp;ABD heyetinde ayrıca Trump’ın danışmanı Jared Kushner da yer aldı. Görüşmeler, Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi’nin koordinasyonunda yürütüldü.İran Dışişleri Bakanlığı, müzakerelerin bu aşamasında İran heyetinde hukuk ve ekonomi alanlarından uzmanlar ile teknik konularda bilgi sahibi yetkililerin de yer aldığını belirtti. Heyetin, İran'a yönelik ekonomik yaptırımların kaldırılmasına odaklandığı bildirildi.Erakçi ve Busaidi'nin arasındaki görüşmede, İran'ın nükleer konular ve yaptırımların kaldırılmasının ele alındığı belirtilmişti. İranlı Bakan, ülkesinin meşru çıkarlarını ve haklarını güvence altına almak ve bölgede barış ve istikrarı korumak için sonuç odaklı diplomasiyi kullanma konusunda kararlı olduğunu Ummanlı mevkidaşına aktarmıştı.Umman Dışişleri Bakanı Busaidi ise İran'ın diplomatik yoldaki kararlılığını takdir ederek, bu görüşme turunun başarılı geçeceği umudunu dile getirmişti.ABD: İLERLEME KAYDEDİLDİABD'li yetkililerden İran ile yapılan müzakerelere ilişkin açıklama geldi. Açıklamada, "İran ile ilerleme sağlandı. İran, görüş ayrılıkları hakkında 2 hafta içinde dönüş yapacak. İlerleme kaydedildi ancak görüşmesi gerek çok fazla konu ve ayrıntı var." ifadelerine yer verildi.Detayları CNN Türk ABD Temsilcisi Yunus Paksoy aktardı. Paksoy, "Bütün bu gelişmeler yaşanırken bölgeye ABD'nin askeri takviyesi de devam ediyor. İkinci uçak gemisinin de Karayiplerden yola çıktığı söyleniyor. ABD müthiş bir yığınak yapmayı sürdürüyor. Yapılan yığına baktığımızda sanki savaş ihtimali anlaşma ihtimalinden daha büyük görünüyor. Trump, İran'ın anlaşma yapmak istediğini söylüyor ancak yığınak devam ediyor. ABD hiç anlaşma yapılmayacakmış gibi yığınak yapmaya devam ediyor." ifadelerini kullandı.ABD’Lİ YETKİLİ: TEMASLARIN SÜRMESİNİ BEKLİYORUZ&nbsp;ABD ve İran heyetleri arasında Cenevre’de gerçekleştirilen ikinci tur görüşmelerinin ardından bir ABD’li yetkili, temaslarda ilerleme sağlandığını ancak hala birçok ayrıntının ele alınması gerektiğini bildirdi.İran heyetine Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD heyetine ise Steve Witkoff ve Jared Kushner’in başkanlık ettiği ikinci tur dolaylı görüşmelerin ardından, İran’ın sunacağı ayrıntılı öneriler doğrultusunda temasların sürmesinin beklendiği kaydedildi.MÜZAKERE SONRASI İRAN'DAN İLK AÇIKLAMAGörüşmelerin ardından İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, müzakereye ilişkin "ABD ile temel ilkeler konusunda anlaştık" ifadesini kullandı.İran devlet televizyonuna açıklama yapan Erakçi, bu müzakere turunda oldukça ciddi konuların ele alındığını ancak özellikle teknik konularda daha yapıcı bir atmosfer oluştuğunu aktardı.Erakçi, "Bundan sonra izleyeceğimiz yol ve muhtemel bir anlaşmanın metnine gireceğimiz bir dizi ilke üzerinde genel bir anlaşmaya vardık. İki tarafın olası bir anlaşmanın metinleri üzerinde çalışması, metinleri karşılıklı olarak paylaşması ve üçüncü tur görüşmeler için başka bir tarih belirlemesi konusunda mutabık kalındı." diye konuştu.Bundan sonraki süreçte ne yapılması gerektiği konusunda daha net bir tablonun ortaya çıktığını söyleyen Erakçi, "Bu, hızlı bir şekilde anlaşmaya varabileceğimiz anlamına gelmiyor ancak en azından yola girilmiş oldu. Bunun en kısa sürede tamamlanmasını umuyoruz ve bunun için yeterli zaman ayırmaya hazırız ancak metin taslağı hazırlamaya gelince iş biraz daha zor ve detaylı hale geliyor. Son görüşmeye kıyasla iyi bir ilerleme kaydedildi ve şimdi önümüzde net bir yol var ki bence bu olumlu." ifadelerini kullandı.HAMANEY’DEN ABD’YE MESAJAFP'nin haberine göre, İran’ın dini lideri Hamaney,&nbsp; ABD'nin İran devletini yıkmaya çalıştığını öne sürerek, Trump yönetiminin başarısız olacağını ifade etti. Hamaney, Hürmüz Boğazı'nda konuşlu bir ABD savaş gemisinin batırılabileceğini vurguladı.ABD Başkanı Donald Trump'ın "Ordumuz dünyanın en güçlü ordusudur." dediğini hatırlatan Hamaney, "Dünyanın en güçlü ordusu bile bazen öyle bir tokat yiyebilir ki yerinden kalkamayabilir. Bir uçak gemisinden daha tehlikeli olan, onu denizin dibine gönderebilecek silahtır." ifadelerini kullandı.ABD'nin müzakerenin sonucunu baştan belirlediğini belirten Hamaney şunları kaydetti:“Gelin nükleer enerjiniz hakkında müzakere edelim ve müzakerenin sonucu sizin bu enerjiye sahip olmamanız olsun, diyorlar. Müzakerenin sonucunu baştan belirlemek yanlış ve ahmakça bir iştir. Sen diyorsun ki gel şu konu hakkında konuşalım, anlaşmaya varalım; o halde neden sonucu önceden belirliyorsun ve mutlaka şu sonuca ulaşmalıyız diyorsun? Bu ahmakçadır. ABD başkanları, bazı senatörler ve diğer yetkililer bu ahmakça işi yapmaktadırlar.”ABD Başkanı Donald Trump’ın İran hükümetini ortadan kaldırma yönündeki söylemlerine yanıt veren Hamaney, "ABD Başkanı son konuşmalarından birinde, ABD'nin 47 yıldır İslam Cumhuriyeti'ni yok etmeyi başaramadığını dile getirdi. Size söylüyorum: Siz de başaramayacaksınız" dedi.İRAN'DAN MÜZAKERE AÇIKLAMASIİran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi,&nbsp;görüşmelerin ana odağının nükleer başlıklar olduğunu belirtti.&nbsp;İran ile Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) arasında dün temasların gerçekleştiğini ifade eden Bekayi, bugün de ABD heyeti ile UAEA Genel Müdürü Rafael Grossi arasında benzer görüşmeler yapıldığının bildirildiğini aktardı.CUMHURBAŞKANI PEZEŞKİYAN: MÜZAKERELER DEVRİM LİDERİ’NİN ONAYIYLA YÜRÜTÜLMEKTEİran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD ile gerçekleştirilen müzakere görüşmelerine ilişkin, "Müzakereler Devrim Lideri’nin (Ali Hamaney) onayıyla yürütülmektedir." dedi. Entekhab haber sitesine göre, Pezeşkiyan, ülkesinin din adamları ile bir araya geldiği toplantıda gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu.Pezeşkiyan, ABD ile gerçekleştirilen müzakere görüşmelerine atıf yaparak, ‍"Müzakereler Devrim Lideri’nin onayıyla yürütülmektedir. Amacımız konuşmak için konuşmak değil meseleleri çözüme kavuşturmaktır. Sonuca ulaşma noktasında ciddiyiz ve müzakere sürecinin somut sonuçlara varmasını ümit ediyoruz." ifadesini kullandı.Ayrıca, komşu ve İslam ülkeleriyle iyi ilişkilere sahip olduklarını vurgulayan Pezeşkiyan, bu sayede birçok sorunu çözdüklerini belirterek, “Ülkelerin İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını kınamaları ve komşuların bölgedeki gerilimi azaltmak için ortaya koyduğu çabalar söz konusu bu işbirliğinin yansımasıdır." dedi.“NÜKLEER SİLAH PEŞİNDE DEĞİLİZ VE BUNU DOĞRULAMAYA HAZIRIZ”İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD ile Cenevre'de gerçekleştirilen ikinci tur nükleer müzakereler sonrası ülkesinin nükleer programına ilişkin, “Nükleer silah peşinde değiliz ve bunu doğrulamaya hazırız.” dedi.İran basınına göre, Pezeşkiyan, üç sivil toplum aktivisti ile gerçekleştirdiği mülakatta, İran’ın nükleer programına dair değerlendirmelerde bulundu. Pezeşkiyan, İran lideri Ali Hamaney’in fetvası ve inançları gereği nükleer silah peşinde koşmadıklarını vurgulayarak, “Hiçbir şekilde nükleer silah peşinde değiliz ve bunu doğrulamaya hazırız. Ancak sağlık, tarım, sanayi gibi barışçıl alanlarda kullanılan nükleer sanayiden vazgeçmeyi kabul etmiyoruz.” ifadesini kullandı.TRUMP 'MAKUL OLUN' ÇAĞRISINDA BULUNMUŞTUABD Başkanı Trump, tatilini geçirdiği Florida'dan Washington'a dönerken uçakta basın mensuplarına gündemi değerlendirdi.İran'la Cenevre'de yapılacak müzakerelere değinen Trump, kendisinin süreci yakından izlediğini ve görüşmelere dolaylı olarak katılacağını belirtti.Müzakereler için, "Bu görüşmeler çok önemli olacak. Neler olacağını göreceğiz. İran genellikle çok sert bir müzakerecidir." yorumunu yapan Trump, "Umarım daha makul olurlar. Anlaşma yapmamanın sonuçlarını görmek istemediklerini düşünüyorum, bence anlaşma yapmak istiyorlar." ifadelerini kullandı.İran'ın daha önce anlaşma yapma fırsatı varken yapmadığını ve bunun karşılığında B-2 uçaklarını göndermek zorunda kaldıklarını ifade eden ABD Başkanı, İran'ın nükleer silah potansiyeline sahip olmasına izin vermeyeceklerini kaydetti.İLK TUR 6 ŞUBAT'TA YAPILMIŞTIİran ile ABD arasında, Haziran 2025'te İsrail ve ABD'nin İran'a saldırıları sonrasında kesintiye uğrayan nükleer görüşmeler, Umman'da 6 Şubat'ta yeniden yapılmıştı.İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ile yapılan görüşmeler için "İran ile ABD arasında Maskat'taki müzakereler, tarafların görüşmeleri sürdürme yönünde mutabakata varmasıyla sona erdi." demişti.Müzakereler, Tahran-Washington arasında tansiyonun yeniden yükseldiği, Washington'un Tahran'a karşı bölgede askeri yığınağını artırdığı bir dönemde gerçekleşmişti.

Görüşme sonrası ilk açıklama: Temel ilkeler konusunda anlaştık...

Zürich ile Aarau arasındaki demiryolu hattında Pazartesi öğleden sonra meydana gelen ray hasarı, bölgede tren trafiğini önemli ölçüde aksattı. 

Çok sayıda sefer iptal oldu

SBB, Lenzburg ile Othmarsingen arasındaki bölümde çalışmaların sürdüğünü ve kısıtlamaların Salı sabahı erken saatlere kadar devam edeceğini açıkladı. Yolcular, gecikmelerin yanı sıra iptaller ve yönlendirmelerle karşı karşıya kaldı.Arızanın, bir makas parçasının değiştirilmesini gerektiren ciddi bir teknik sorun olduğu belirtildi. Onarımın saatler sürmesi nedeniyle hat uzun süre tam kapasite çalıştırılamadı.Ray hasarı özellikle uzun mesafe hatlarını etkiledi. Olten ile Zürich HB arasında çalışan IC5, IR35 ve IR55 seferleri iptal edildi. Bölgesel hatlarda da durum farklı değildi; S23 hattı Lenzburg–Baden arasında durduruldu, RE37 ve S42 ise tamamen devre dışı kaldı. Bu nedenle birçok yolcu alternatif güzergâhlara yönelmek zorunda kaldı.SBB, ulaşımın tamamen kesilmemesi için bazı trenlerde olağan dışı duruşlar ekledi. IC1 ile IC8/81 hatları geçici olarak Olten’de durmaya başladı. IR16 hattı ise kesintisiz çalışarak bölgedeki yükü hafifletmeye yardımcı oldu. Ancak yönlendirmeler nedeniyle bazı yolculukların yaklaşık on dakika uzadığı bildirildi.Aarau ile Zürich arasındaki bağlantılarda durum biraz daha iyiydi. IR37, IR16 ve S11 hatları çalışmaya devam etti, ancak yolcuların gecikmelere hazırlıklı olması gerektiği vurgulandı.SBB, Olten, Aarau, Lenzburg ve Zürich HB’de ek personel görevlendirerek yolculara sahada bilgilendirme desteği sağladı. Şirket, mümkün olanların seyahat planlarını gözden geçirmesini ve alternatif rotaları kontrol etmesini önerdi.