İsviçre’de hastaların sağlık kayıtlarının tutulma ve paylaşılma biçimini kökten değiştirecek yeni bir sistem hazırlanıyor.
Ulusal Meclis Sosyal Güvenlik ve Sağlık Komisyonu, Elektronik Sağlık Dosyası Federal Yasası’nın görüşülmesine 16’ya karşı 8 oyla başlanmasını kabul etti.
Yeni sistem, mevcut Elektronisches Patientendossier’in (elektronik hasta dosyası) yerini alacak. Komisyon, mevcut sistemin yaygınlaşma hızını ve kullanım oranını yetersiz buluyor.
Yeni sistemin adı Elektronik Sağlık Dosyası olacak
Mevcut hasta dosyasının yerine Elektronisches Gesundheitsdossier, yani elektronik sağlık dosyası kurulması planlanıyor.
Yeni sistem yalnızca hastanelerde oluşturulan belirli belgelerin saklandığı bir arşiv olmayacak. Sağlık hizmetlerinin farklı aşamalarında oluşan bilgilerin güvenli biçimde bir araya getirildiği daha kapsamlı bir dijital sistem olması hedefleniyor.
Dosyada gelecekte şu tür bilgilerin yer alması bekleniyor:
- Doktor raporları
- Hastane çıkış belgeleri
- Laboratuvar sonuçları
- Röntgen ve görüntüleme raporları
- Kullanılan ilaçlar
- Aşı bilgileri
- Alerjiler
- Bakım ve tedaviye ilişkin diğer belgeler
Kantonlar tek bir yapı üzerinde anlaşacak
Komisyonun kabul ettiği modele göre elektronik sağlık dosyasının işletilmesi, kantonlar adına çalışan tek bir topluluk tarafından yürütülecek.
Kantonların belirlenen süre içinde ortak yapı üzerinde anlaşamaması halinde Federal Konsey gerekli kuruluşu belirleyebilecek.
Bu değişiklikle bugünkü dağınık sistemin azaltılması ve hastaların farklı kantonlarda veya farklı sağlık kuruluşlarında tedavi görmeleri halinde bilgilere daha kolay erişilmesi amaçlanıyor.
Amaç hataları ve gereksiz işlemleri azaltmak
Yeni sistemle doktorların hastanın geçmiş tedavilerini, ilaçlarını ve önemli sağlık bilgilerini daha hızlı görebilmesi hedefleniyor.
Böylece:
- Aynı tahlilin gereksiz yere tekrar yapılması,
- Birbiriyle uyumsuz ilaçların yazılması,
- Alerji veya kronik hastalık bilgilerinin gözden kaçması,
- Hastaneler ve aile doktorları arasındaki bilgi kopukluğu
gibi sorunların azaltılması amaçlanıyor.
Komisyon, yeni sistemin tedavi kalitesini ve hasta güvenliğini artırabileceğini, aynı zamanda sağlık giderlerinin kontrol altına alınmasına katkı sağlayabileceğini düşünüyor.
Otomatik katılım tartışması
Yeni sistemin en tartışmalı yönlerinden biri “opt-out” modeli.
Bu modele göre İsviçre’de yaşayan kişiler için elektronik sağlık dosyası otomatik olarak oluşturulabilecek. Sisteme katılmak istemeyenler ise açıkça itiraz ederek dosyanın açılmasını engelleyebilecek veya sistemden çıkabilecek.
Mevcut sistemde vatandaşların dosya açtırmak için kendilerinin başvurması gerekiyor. Yeni modelle kullanım oranının yükseltilmesi hedefleniyor.
Muhalifler ise merkezi altyapının büyük ve riskli bir federal bilişim projesine dönüşebileceğini, ayrıca veri güvenliği ve kişisel tercih açısından soru işaretleri bulunduğunu savunuyor.
Veri güvenliği en kritik konu olacak
Elektronik sağlık dosyasında yer alacak bilgiler son derece hassas kişisel veriler olduğu için sistemde yüksek güvenlik standartlarının uygulanması gerekiyor.
Hastaların hangi sağlık çalışanının hangi bilgilere ulaşabileceğini kontrol edebilmesi ve yetkisiz erişimlerin önlenmesi planlanıyor.
Düzenleme henüz yasalaşmadı. Finansman, teknik altyapı, veri güvenliği ve kantonların sorumlulukları Parlamento’daki ayrıntılı görüşmeler sırasında netleştirilecek.
