Araştırmacılar, 1980 ile 2021 yılları arasında yaklaşık 100 bin vakayı inceleyerek önemli bir eğilime dikkat çekti. Buna göre 50 yaş altındaki kişilerde bağırsak kanseri görülme riski her yıl ortalama yarım puana yakın artış gösteriyor.

Genç yaşta vakalar dikkat çekiyor

Uzmanlara göre artık hastalık yalnızca ileri yaşlarda değil, 30’lu yaşlardaki bireylerde de görülmeye başladı. Üstelik bu vakaların bir kısmında aile geçmişi ya da bilinen bir risk faktörü bulunmuyor.

Araştırmanın yazarlarından Jeremy Meyer, bu durumun özellikle dikkat çekici olduğunu vurguluyor.

Yaşlılarda düşüş yaşanıyor

İlginç bir şekilde hastalığın seyri yaş gruplarına göre farklılık gösteriyor. 50 yaş üzerindeki kişilerde bağırsak kanseri vakaları son yıllarda azalırken, gençlerde artış eğilimi sürüyor.

Uzmanlar bu düşüşü, ileri yaş gruplarında uygulanan erken teşhis ve tarama programlarına bağlıyor.

Geç teşhis riski artırıyor

Araştırmaya göre genç hastalarda en büyük sorunlardan biri, hastalığın geç teşhis edilmesi. 50 yaş altındaki hastaların önemli bir kısmına kanser ileri evrede teşhis ediliyor.

Bunun temel nedeni ise bağırsak kanserinin hâlâ “yaşlı hastalığı” olarak görülmesi. Bu yüzden karın ağrısı ya da dışkıda kan gibi belirtiler çoğu zaman ciddiye alınmıyor.

Tarama yaşının düşürülmesi gündemde

İsviçre’de şu anda bağırsak kanseri taramaları genellikle 50 yaşından itibaren yapılıyor ve sağlık sigortası bu yaştan sonra masrafları karşılıyor.

Ancak araştırmacılar, artan vakalar nedeniyle taramaların daha erken yaşlarda başlatılması gerektiğini savunuyor.

Nedenleri tam olarak bilinmiyor

Uzmanlar artışın kesin nedenini henüz net olarak açıklayamıyor. Ancak obezite, hareketsiz yaşam tarzı ve işlenmiş gıdaların fazla tüketimi önemli risk faktörleri arasında gösteriliyor.

Ayrıca bağırsak florasının (mikrobiyom) ve erken yaşta maruz kalınan çevresel etkilerin de hastalık riskini artırabileceği düşünülüyor.