Dolandırıcılar, özellikle sosyal medya ve sahte telefon aramalarıyla insanların banka bilgilerine erişiyor ve hesapları dakikalar içinde boşaltıyor.

Bu mağdurlardan biri de Neuchâtel kantonunda yaşayan öğretmen Chloé. Facebook’ta satışa koyduğu bir mont üzerinden dolandırıcılarla iletişime geçti. Kendini kredi kartı şirketi çalışanı gibi tanıtan bir kişi, işlemi “güvenceye almak” bahanesiyle onu yönlendirdi. Chloé, bankasının uygulamasıyla gönderilen QR kodunu okuttu ve farkında olmadan sözleşme numarasını dolandırıcılara iletti. Kısa süre sonra hesabından art arda binlerce frank çekildi ve toplamda 25 bin frank kaybetti.

Chloé bankasını aradığında 20 dakikadan fazla beklemek zorunda kaldı. İşlemler hâlâ beklemede olduğu için geri çekilebileceğini düşündü, ancak banka çalışanı müdahale edemeyeceklerini söyledi. Polis, bu tür durumlarda saniyelerin bile kritik olduğunu belirtiyor. Neuchâtel Kanton Polisi’nin siber suç birimi yöneticisi Steven Bill, bankaların çoğu zaman iş birliği yapmadığını, hesapların hızlıca dondurulması için gerekli desteği vermediğini söylüyor. Özellikle büyük bankalarda iletişim kanallarının yavaş ve karmaşık olduğu eleştiriliyor.

Migros Bankası ise Chloé’nin zararını karşılamayı reddetti. Gerekçe olarak “müşterinin hassas bilgileri üçüncü kişilere iletmesi” gösterildi. Chloé ve eşi Frédéric, bankanın dolandırıcılığı tespit eden sistemlerinin devreye girmemesine tepki gösteriyor. Onlara göre bir hesaptan kısa sürede 12 kez yüksek miktarda para çekilmesi açıkça şüpheli bir durumdu.

Ekonomik suçlar uzmanı Olivier Beaudet-Labrecque, bazı bankaların müşteri korumasını stratejik öncelik olarak görmediğini söylüyor. Ona göre bankalar, dolandırıcılık önleme sistemlerine daha fazla yatırım yapabilir. Çünkü kaybedilen para bankanın değil, müşterinin parası. Bu nedenle bankalar için doğrudan bir mali kayıp oluşmuyor.

Bazı ülkeler bu konuda daha sert adımlar attı. İngiltere’de bankalar, dolandırıcılık mağdurlarını yaklaşık 90 bin franka kadar tazmin etmek zorunda. Bu uygulama sayesinde hem dolandırıcılık vakaları yüzde 20 azaldı hem de bankalar güvenlik sistemlerini güçlendirdi. Banka uygulamaları artık şüpheli işlemlerde müşteriyi uyarıyor, hatta büyük meblağlarda banka görevlileri müşteriyi arıyor.

İsviçre Bankacılar Birliği ise sorunun bankalarda değil, müşterilerin manipüle edilmesinde olduğunu savunuyor. Birlik, daha fazla müşteri eğitimi, daha iyi dolandırıcılık tespit sistemleri ve telekom şirketleriyle daha güçlü iş birliği gerektiğini belirtiyor. Ayrıca bankaların 7/24 ulaşılabilir olması yönünde bir eğilim olduğunu da ifade ediyor.

Chloé ve eşi için süreç hâlâ ağır bir yük. Polis, kaybedilen 25 bin frankın 10 binini “para katırlarının” hesaplarında tespit ederek geri almayı başardı. Ancak çift, yaşadıkları kaybın ve güvensizlik duygusunun kolay kolay geçmeyeceğini söylüyor.