PFAS kimyasalları sebzelerde yaygın çıktı
Araştırmada, “kalıcı kimyasallar” olarak bilinen PFAS (per- ve polifloroalkil maddeler) incelendi. Test edilen 25 üründen 16’sında özellikle trifluoroasetik asit (TFA) adlı maddeye rastlandı.
Bu maddeler doğada kolayca parçalanmadığı için “sonsuz kimyasallar” olarak da biliniyor ve insan sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği düşünülüyor.
En çok patates ve havuç etkilendi
Test sonuçlarına göre en sık kirlenme patates ve havuçta görüldü. Bunun yanı sıra salatalık, marul ve domates gibi yaygın tüketilen sebzelerde de kimyasal kalıntılar tespit edildi.
En yüksek değer ise Migros’tan satın alınan ve İtalya menşeli domateslerde ölçüldü. Bu ürünlerde PFAS seviyesi diğer örneklere göre belirgin şekilde daha yüksek çıktı.
İthal ürünlerde risk daha yüksek
Araştırmaya göre özellikle İtalya’dan ithal edilen sebzelerde daha fazla kalıntı bulundu. Buna karşılık İspanya’dan gelen ürünlerde daha düşük seviyeler tespit edildi.
Bu durum, çevresel faktörlerin – özellikle su ve toprak kirliliğinin – gıda üzerindeki etkisini bir kez daha ortaya koyuyor.
Organik ürünler de tamamen temiz değil
Test sonuçları, organik ürünlerin de tamamen güvenli olmadığını gösterdi. Her ne kadar organik sebzelerde kimyasal seviyeleri daha düşük olsa da, PFAS kalıntılarına bu ürünlerde de rastlandı.
Uzmanlara göre bunun nedeni, bu maddelerin çevre yoluyla yayılması. Yani temiz üretim yöntemleri bile her zaman tam koruma sağlayamıyor.
Tartışma büyüyor
PFAS maddeleri son yıllarda Avrupa genelinde sağlık ve çevre açısından önemli bir risk olarak görülüyor. İsviçre’de ortaya çıkan bu sonuçlar, hem tüketiciler hem de yetkililer açısından daha sıkı denetim ve düzenleme çağrılarını güçlendirebilir.
