Turgut

İsviçre Gümrük ve Sınır Güvenliği Federal Dairesi (BAZG), sınır geçişlerinde dijitalleşme sürecini hızlandırıyor. Yeni uygulamayla birlikte, yurt dışından yapılan alışverişlerde gümrük beyanı işlemleri giderek daha fazla dijital ortamda gerçekleştirilecek. 

İsviçre gümrüğü dijitalleşiyor

<p>Yetkililer, yeni sistem sayesinde hem sınır kapılarındaki bekleme sürelerinin azalacağını hem de beyan işlemlerinin daha kolay ve şeffaf hale geleceğini belirtiyor.</p><h2>Dijital gümrük sistemi yaygınlaşıyor</h2><p>İsviçre son yıllarda gümrük işlemlerini dijital ortama taşımak için önemli yatırımlar yaptı.</p><p>Yeni sistem kapsamında vatandaşlar, yurt dışından satın aldıkları ürünleri akıllı telefon uygulaması üzerinden önceden beyan edebilecek.</p><p>Vergi veya gümrük vergisi doğuran alışverişlerde ödeme işlemleri de dijital olarak tamamlanabilecek.</p><h2>Sınır geçişleri hızlanacak</h2><p>Federal yetkililere göre dijital beyan sistemi sayesinde;</p><ul><li>sınır kapılarındaki işlem süreleri kısalacak,</li><li>manuel kontroller azalacak,</li><li>gümrük personeli riskli işlemlere daha fazla odaklanabilecek,</li><li>yolcular için daha hızlı geçiş sağlanacak.</li></ul><p>Yeni sistem özellikle hafta sonları ve tatil dönemlerinde yaşanan yoğunluğu azaltmayı hedefliyor.</p><h2>Sınır alışverişi yapanları yakından ilgilendiriyor</h2><p>Her yıl yüz binlerce İsviçre sakini;</p><ul><li>Almanya,</li><li>Fransa,</li><li>İtalya</li><li>ve Avusturya'dan alışveriş yapıyor.</li></ul><p>Yeni uygulamanın özellikle sınır bölgelerinde yaşayanlar ve düzenli olarak yurt dışından alışveriş yapan kişiler tarafından yoğun şekilde kullanılması bekleniyor.</p><h2>Kurallara uymak önemini koruyor</h2><p>Yetkililer, dijital sisteme geçilmiş olsa bile gümrük kurallarının değişmediğini hatırlatıyor.</p><p>Vergi muafiyet limitlerini aşan ürünlerin beyan edilmesi, ithalat kurallarına uyulması ve gerekli vergilerin ödenmesi zorunluluğu devam ediyor.</p><p>Yanlış veya eksik beyanda bulunan kişiler hakkında mevcut yasal işlemler uygulanmaya devam edecek.</p><h2>Dijital dönüşüm sürecek</h2><p>BAZG, önümüzdeki yıllarda gümrük hizmetlerinin daha büyük bölümünü dijital ortama taşımayı hedefliyor.</p><p>Uzmanlara göre bu dönüşüm sayesinde hem vatandaşların işlemleri kolaylaşacak hem de sınır güvenliği daha etkin şekilde yürütülebilecek.</p><p>İsviçre'nin dijital kamu hizmetleri alanındaki dönüşümünün önemli adımlarından biri olarak görülen bu uygulamanın, ilerleyen dönemde yeni hizmetlerle genişletilmesi bekleniyor.</p>

Sınır alışverişinde yeni dönem: Gümrük işlemleri tamamen dijitalleşiyor

İsviçre'de ev sahibi olmak isteyenlerin karşı karşıya kaldığı maliyetler yükselmeye devam ediyor. 2026'nın ilk çeyreğinde konut fiyatları bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 3,5 artarken, ülkenin farklı bölgeleri arasındaki fiyat uçurumu da dikkat çekiyor. 

Satın almak mı, kiralamak mı?

<p>Uzmanlara göre düşük faizler, sınırlı konut arzı ve yüksek talep fiyatları desteklemeye devam ediyor.</p><h2>Konut fiyatlarında yüzde 3,5 artış</h2><p>UBS'nin İsviçre emlak piyasasına ilişkin değerlendirmesine göre, konut fiyatları 2026'nın ilk çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3,5 yükseldi.</p><p>Bankanın beklentisi, 2026 yılının tamamında konut fiyatlarının yaklaşık yüzde 3 daha artması yönünde.</p><p>Bu gelişme, özellikle ilk kez ev sahibi olmak isteyen orta gelirli aileler açısından satın alma imkanlarını daha da zorlaştırıyor.</p><h2>Yaşadığınız bölge belirleyici</h2><p>İsviçre'de bir konutun fiyatını belirleyen en önemli faktörlerden biri konumu.</p><p>Zürih ve çevresi, Cenevre Gölü bölgesi ve ekonomik açıdan güçlü merkezlerde ev sahibi olmak çok daha yüksek bütçe gerektirirken, büyük şehirlerden uzaklaşıldığında satın alma maliyetleri önemli ölçüde düşebiliyor.</p><p>Bu nedenle uzmanlar, ev satın almayı düşünen kişilerin yalnızca kantonları değil, aynı kanton içerisindeki farklı belediyeleri de karşılaştırmasını öneriyor.</p><h2>Satın almak mı, kiralamak mı?</h2><p>Bu soru da artık İsviçre'nin her bölgesinde aynı şekilde cevaplanamıyor.</p><p>Gayrimenkul danışmanlık şirketi IAZI'nin SRF için gerçekleştirdiği değerlendirmeye göre satın alma ile kiralama arasındaki maliyet avantajı bölgeden bölgeye önemli ölçüde değişiyor.</p><p>Faiz oranları, satın alma fiyatı, kira seviyesi, bakım maliyetleri ve kişinin öz sermayesi hesaplamada belirleyici oluyor.</p><p>Bu nedenle bazı bölgelerde ev satın almak uzun vadede daha avantajlı olabilirken, pahalı merkezlerde kirada kalmak ekonomik açıdan daha mantıklı olabiliyor.</p><h2>Zürih'te piyasa özellikle zor</h2><p>Ülkenin en pahalı konut piyasalarından biri Zürih ve çevresi.</p><p>Hem kiralık hem de satılık konutlara yönelik yüksek talep, sınırlı yeni konut üretimiyle birleşince fiyatlar üzerinde sürekli yukarı yönlü baskı oluşturuyor.</p><p>UBS'nin risk değerlendirmesinde Zürih şehri, Nidwalden, Einsiedeln ve Graubünden'in bazı turistik bölgeleri fiyatların aşırı ısınması açısından özellikle dikkat çeken bölgeler arasında bulunuyor.</p><h2>Buna rağmen yeni konut üretiminde umut veren gelişme</h2><p>Kiralık konut tarafında ise yeni bir hareketlilik yaşanıyor.</p><p>Wüest Partner verilerine göre İsviçre genelinde son 12 ay içerisinde yaklaşık <strong>32 bin 900 yeni kiralık konut için yapı izni verildi.</strong></p><p>Bu rakam bir önceki yıla göre yüzde 11 artış anlamına geliyor.</p><p>Ancak bunların yaklaşık yüzde 15'inin mevcut binaların yıkılarak yeniden yapılması kapsamında olduğu belirtiliyor. Dolayısıyla izin verilen her yeni daire, konut stokuna ilave bir daire anlamına gelmiyor.</p><h2>Bern ve Orta İsviçre'de dikkat çekici artış</h2><p>Yeni konut projelerinin dağılımı da ülke genelinde eşit değil.</p><p>Son veriler Bern ve Orta İsviçre'de yeni kiralık konut projelerinde belirgin bir hareketlenme olduğunu gösteriyor.</p><p>Bu gelişmenin birkaç yıl içerisinde bazı bölgelerde konut arzını artırarak kiracılar üzerindeki baskıyı azaltması umut ediliyor.</p><p>Ancak uzmanlar, inşaat izinlerinin verilmesi ile dairelerin gerçekten kullanıma açılması arasında uzun bir süre bulunabileceğine dikkat çekiyor.</p><h2>Emlak balonu riski şimdilik "ılımlı"</h2><p>Yükselen fiyatlara rağmen UBS Swiss Real Estate Bubble Index, İsviçre genelinde emlak balonu riskini hâlâ <strong>ılımlı</strong> seviyede değerlendiriyor.</p><p>Ancak endeksin 2026'nın ilk çeyreğinde 0,46'dan 0,69 puana yükselmesi, piyasadaki hareketliliğin yakından takip edilmesi gerektiğine işaret ediyor.</p><p>Özellikle fiyatların hane gelirlerinden çok daha hızlı yükseldiği bölgelerde risk daha yüksek.</p><p>İsviçre'de ev sahibi olmak isteyenler açısından tablo giderek daha açık hale geliyor: Ülke genelindeki ortalama fiyatlardan çok, <strong>hangi bölgede ev alınacağı</strong> bütçenin belirleyici unsuru haline geliyor.</p>

İsviçre'de ev sahibi olmak zorlaşıyor: Fiyatlar yüzde 3,5 yükseldi

İsviçre'de son dönemde ortaya çıkan uyuşturma ve cinsel istismar vakaları federal siyaseti harekete geçirdi. Federal İçişleri Bakanı Elisabeth Baume-Schneider, K.O. damlaları ve benzeri kimyasal maddeler kullanılarak gerçekleştirilen cinsel saldırılara karşı mevcut önlemlerin yeterli olmadığını belirterek daha güçlü koruma, bilgilendirme ve önleme mekanizmaları istedi.

Sert önlem çağrısı

<p>Bakan, özellikle bu tür olayların yalnızca gece hayatında değil, ev ortamında ve yakın ilişkiler içerisinde de yaşanabileceğine dikkat çekti.</p><h2>Aargau'daki vakalar tartışmayı büyüttü</h2><p>Son haftalarda Aargau kantonunda kamuoyuna yansıyan ağır cinsel istismar soruşturmaları, K.O. damlaları olarak bilinen maddelerin kötüye kullanımını yeniden ülke gündeminin üst sıralarına taşıdı.</p><p>Baume-Schneider, son olayların kimyasal maddeler kullanılarak kişilerin savunmasız hale getirilmesi konusunda toplumdaki farkındalığın yetersiz olduğunu gösterdiğini belirtti.</p><p>Federal Bakan, önümüzdeki dönemde daha fazla benzer vakanın ortaya çıkabileceğini de düşünüyor.</p><h2>"Sadece gece kulüplerinde yaşanmıyor"</h2><p>K.O. damlaları denildiğinde çoğu kişinin aklına bar, gece kulübü veya büyük etkinlikler geliyor.</p><p>Ancak Baume-Schneider'e göre son vakalar önemli bir gerçeği ortaya çıkardı: Kimyasal maddelerle kişinin kontrolünü kaybetmesinin sağlanması evlerde ve aile veya yakın ilişki ortamlarında da gerçekleşebiliyor.</p><p>Bu nedenle önleyici çalışmaların yalnızca gece hayatına yönelik olmaması gerektiği vurgulanıyor.</p><h2>Mevcut yasada yasak ama boşluklar tartışılıyor</h2><p>İsviçre'deki mevcut uyuşturucu mevzuatı kapsamında bir kişiye onu savunmasız veya itaatkâr hale getirmek amacıyla kimyasal madde verilmesi yasak.</p><p>Baume-Schneider buna rağmen mevcut sistemde iyileştirme alanları bulunduğunu düşünüyor.</p><p>Federal Parlamento'daki bazı girişimlerde özellikle kötüye kullanılabilecek ilaç ve maddelere erişimin nasıl kontrol edilebileceği ve mevcut yasal boşlukların nasıl kapatılabileceği üzerinde duruluyor.</p><h2>Önleme ve bilgilendirme güçlendirilecek</h2><p>Federal Bakan'a göre yalnızca cezaların bulunması yeterli değil.</p><p>Toplumun K.O. maddelerinin etkileri ve riskleri konusunda daha iyi bilgilendirilmesi, sağlık çalışanlarının konuya ilişkin eğitimlerinin geliştirilmesi ve şüpheli vakaların adli makamlar tarafından kararlılıkla takip edilmesi gerekiyor.</p><p>Baume-Schneider, cinsel şiddetle mücadelede önleyici çalışmaların daha güçlü hale getirilmesini istiyor.</p><h2>Mağdurlar için zaman çok önemli</h2><p>Uzmanlar, K.O. maddelerinden şüphelenilen durumlarda hızlı hareket edilmesinin büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor.</p><p>Bazı maddeler vücuttan kısa süre içerisinde atılabildiği için olaydan sonra mümkün olduğunca hızlı şekilde hastaneye başvurulması, hem sağlık açısından hem de olası delillerin tespit edilebilmesi açısından kritik önem taşıyor.</p><p>Baume-Schneider de mağdurların yardım istemekte tereddüt etmemeleri gerektiğini vurguladı.</p><h2>Ulusal strateji hazırlanıyor</h2><p>Federal Hükümet, konuyu daha geniş kapsamlı bir mücadele planının parçası olarak da ele alıyor.</p><p>Federal İçişleri Bakanlığı ile Federal Adalet ve Polis Bakanlığı, ev içi ve toplumsal cinsiyete dayalı şiddetle mücadelede bugüne kadar yürütülen çalışmaları ortak bir <strong>ulusal strateji</strong> altında birleştirmeyi planlıyor.</p><p>Baume-Schneider'in açıklamasına göre yeni stratejinin <strong>2027 yılında hayata geçirilmesi</strong> öngörülüyor.</p><p>Son vakaların ardından K.O. maddeleriyle gerçekleştirilen cinsel saldırılara karşı alınacak önlemlerin de bu siyasi süreçte daha fazla ağırlık kazanması bekleniyor.</p>

Uyuşturucu damlalara karşı yeni önlem çağrısı: Federal Hükümet harekete geçiyor

İsviçre'de yaz tatilinin sona ermesiyle birlikte bugün birçok kantonda öğrenciler yeniden ders başı yaptı. Ancak yeni eğitim yılı alışılmışın dışında bir tartışmayla başladı. 

Sıcak sınıflar tartışma yarattı

<p>Devam eden sıcak hava dalgası nedeniyle bazı sınıflarda sıcaklıkların öğrenmeyi ciddi şekilde zorlaştırdığı belirtilirken, öğretmenler uygun şekilde serinletilmeyen okul binalarının öğrenciler arasında fırsat eşitsizliğine yol açabileceği uyarısında bulunuyor.</p><h2>Binlerce öğrenci yeniden ders başı yaptı</h2><p>10 Ağustos Pazartesi günü İsviçre'nin çeşitli kantonlarında 2026/27 eğitim yılı başladı.</p><p>Ancak öğrenciler bu yıl sınıflara ülke genelinde etkisini sürdüren sıcak hava dalgasının ortasında döndü.</p><p>Özellikle eski okul binalarında yeterli soğutma ve havalandırma sistemlerinin bulunmaması, sınıflardaki sıcaklıkları eğitim açısından önemli bir sorun haline getiriyor.</p><h2>Öğretmenler: Öğrenme performansı düşüyor</h2><p>İsviçre öğretmen örgütleri, aşırı sıcak sınıflarda öğrencilerin konsantrasyonunun ve öğrenme performansının düştüğüne dikkat çekiyor.</p><p>Yüksek sıcaklıkların yalnızca öğrencileri değil, öğretmenlerin çalışma koşullarını da olumsuz etkilediği belirtiliyor.</p><p>Öğretmen temsilcileri, iklim değişikliği nedeniyle sıcak hava dalgalarının daha sık yaşandığını ve okul binalarının yeni koşullara göre hazırlanması gerektiğini savunuyor.</p><h2>“Fırsat eşitliği” tartışması başladı</h2><p>Tartışmanın en dikkat çekici noktalarından biri ise okul binaları arasındaki farklılık.</p><p>Bazı yeni veya yenilenmiş okullarda modern havalandırma, gölgelendirme ve soğutma sistemleri bulunurken, eski binalardaki öğrenciler çok daha yüksek sınıf sıcaklıklarıyla karşı karşıya kalabiliyor.</p><p>Öğretmenler Birliği bu durumun öğrencilerin öğrenme koşullarında farklılık yarattığını ve dolayısıyla <strong>eğitimde fırsat eşitliği sorununa dönüşebileceğini</strong> belirtiyor.</p><h2>Okul binalarında yatırım çağrısı</h2><p>Öğretmen temsilcileri kantonlardan ve belediyelerden okul binalarının sıcak hava dalgalarına karşı daha dayanıklı hale getirilmesini istiyor.</p><p>Önerilen önlemler arasında;</p><ul><li>daha iyi bina yalıtımı,</li><li>dış cephe gölgelendirmesi,</li><li>etkili havalandırma sistemleri,</li><li>okul bahçelerinin daha fazla ağaçlandırılması,</li><li>uygun binalarda aktif veya pasif soğutma sistemleri</li></ul><p>yer alıyor.</p><p>Uzmanlara göre yalnızca vantilatör kullanmak uzun vadeli çözüm için yeterli değil.</p><h2>Yaz tatilinin tarihleri bile tartışılıyor</h2><p>Sıcaklıkların giderek daha geç tarihlere kadar devam etmesi İsviçre'de başka bir tartışmayı da beraberinde getirdi.</p><p>Basel-Stadt ve Basel-Landschaft'ta daha önce yaz tatilinin tarihinin değiştirilmesi ve öğrencilerin yılın en sıcak döneminde sınıflara dönmesinin önlenmesi gündeme gelmişti.</p><p>Meteorolojik değerlendirmelerde yılın en sıcak döneminin yaklaşık <strong>23 Temmuz ile 23 Ağustos</strong> arasına kaydığına dikkat çekiliyor.</p><p>Ancak öğretmen temsilcilerinin bir bölümü tatil tarihlerini değiştirmek yerine okul binalarının sıcaklığa karşı hazırlanmasının daha kalıcı bir çözüm olacağını savunuyor.</p><h2>İklim değişikliği okulları da değiştiriyor</h2><p>İsviçre'deki tartışma artık yalnızca birkaç sıcak günle sınırlı değil.</p><p>İklim değişikliğiyle birlikte daha uzun ve daha yoğun sıcak hava dönemlerinin yaşanması, gelecekte okul binalarının nasıl tasarlanacağı sorusunu da gündeme getiriyor.</p><p>Eğitim çevreleri, yeni yapılacak okullarda sıcaklığa karşı korumanın standart hale gelmesini, mevcut binaların ise kademeli olarak yenilenmesini istiyor.</p><p>2026/27 eğitim yılının ilk gününde verilen mesaj bu nedenle oldukça açık: <strong>Sıcak sınıflar artık yalnızca konfor sorunu değil, eğitim kalitesini ve öğrenciler arasındaki fırsat eşitliğini ilgilendiren bir mesele olarak görülüyor.</strong></p>

İsviçre'de yeni eğitim yılı başladı: Okullarda sıcak hava tartışması

İsviçre'de yaşlanan nüfus ve artan yaşam süresi nedeniyle emeklilik sisteminin geleceği yeniden siyasi gündemin üst sıralarına taşındı. Federal düzeyde yürütülen tartışmalarda, 65 yaşını dolduran kişilerin çalışma hayatında daha uzun süre kalmasını teşvik edecek yeni modeller değerlendiriliyor. 

Emeklilik sistemi yeniden masada

<p>Uzmanlara göre amaç, hem iş gücü açığını azaltmak hem de sosyal güvenlik sisteminin uzun vadeli sürdürülebilirliğini güçlendirmek.</p><h2>Yaşlanan nüfus yeni çözümleri zorunlu kılıyor</h2><p>İsviçre'de doğum oranlarının düşmesi ve ortalama yaşam süresinin uzaması, emeklilik sistemi üzerindeki mali baskıyı her geçen yıl artırıyor.</p><p>Çalışan nüfusun emeklileri finanse etme oranının giderek azalması nedeniyle siyasetçiler ve ekonomi çevreleri yeni çözüm önerileri üzerinde çalışıyor.</p><p>Uzmanlar, önümüzdeki yıllarda bu konunun İsviçre'nin en önemli siyasi ve ekonomik gündem maddelerinden biri olacağını belirtiyor.</p><h2>Amaç emeklilik yaşını yükseltmek değil</h2><p>Tartışılan modeller arasında en çok öne çıkan başlık, emeklilik yaşını zorunlu olarak artırmak değil, 65 yaşından sonra çalışmaya devam etmek isteyenlere daha cazip koşullar sunulması.</p><p>Değerlendirilen seçenekler arasında;</p><ul><li>vergi avantajları,</li><li>sosyal güvenlik teşvikleri,</li><li>kısmi emeklilik modelleri,</li><li>esnek çalışma saatleri,</li><li>işverenlere yönelik destekler</li></ul><p>yer alıyor.</p><h2>İş gücü açığı büyüyor</h2><p>İsviçre'de özellikle sağlık, bakım, mühendislik, bilişim ve teknik mesleklerde nitelikli personel açığı devam ediyor.</p><p>Ekonomi çevreleri, deneyimli çalışanların birkaç yıl daha aktif kalmasının hem işletmelere hem de ülke ekonomisine önemli katkı sağlayacağını savunuyor.</p><h2>Sendikalar temkinli yaklaşıyor</h2><p>Çalışan temsilcileri ise her mesleğin aynı şartlara sahip olmadığını vurguluyor.</p><p>Fiziksel olarak ağır işlerde çalışan kişilerin daha uzun süre çalışmasının gerçekçi olmayacağını belirten sendikalar, olası reformların meslek gruplarına göre farklı uygulanması gerektiğini savunuyor.</p><h2>Esnek emeklilik öne çıkıyor</h2><p>Uzmanlara göre gelecekte tam zamanlı çalışmadan tamamen emekli olmaya geçiş yerine, kademeli emeklilik modeli daha yaygın hale gelebilir.</p><p>Bu sistemde çalışanlar çalışma sürelerini azaltarak gelir elde etmeye devam ederken aynı zamanda emeklilik haklarından da kademeli olarak yararlanabilecek.</p><h2>Nihai karar için siyasi süreç devam ediyor</h2><p>Emeklilik sistemine ilişkin olası değişikliklerin hayata geçebilmesi için Federal Konsey, Parlamento ve gerektiğinde halk oylaması süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.</p><p>Yetkililer, kısa vadede zorunlu bir değişiklikten ziyade, uzun vadeli ve sürdürülebilir çözümler üzerinde çalışıldığını vurguluyor.</p>

65 yaş sonrası çalışma için yeni teşvikler tartışılıyor

İsviçre'de haftalardır etkisini sürdüren aşırı sıcaklar ve yağış eksikliği, tarım sektörünü olağanüstü önlemler almaya zorladı. Fribourg kantonunda kuruyan otlaklar ve azalan su kaynakları nedeniyle İsviçre Ordusu, çiftliklere içme suyu taşımak için görevlendirildi. 

Fribourg'da olağanüstü önlem

<p>Yetkililer, kuraklığın devam etmesi halinde benzer destek operasyonlarının diğer bölgelerde de uygulanabileceğini belirtiyor.</p><p><strong>Hayvanlar için su sıkıntısı yaşanıyor</strong></p><p>Fribourg kantonunun dağlık bölgelerinde bulunan çok sayıda çiftlikte doğal su kaynakları büyük ölçüde kurudu.</p><p>Normal şartlarda hayvanların su ihtiyacını karşılayan küçük göletler, pınarlar ve su depoları yetersiz kalınca, çiftçiler günlük su ihtiyacını karşılamakta zorlanmaya başladı.</p><p>Özellikle büyükbaş hayvan yetiştiriciliği yapılan işletmelerde, her gün binlerce litre suya ihtiyaç duyulması sorunu daha da büyütüyor.</p><p><strong>Ordu devreye girdi</strong></p><p>Fribourg Kantonu'nun talebi üzerine İsviçre Ordusu lojistik destek sağlamak amacıyla harekete geçti.</p><p>Askeri tanker araçlarıyla yüksek rakımlı çiftliklere düzenli olarak su taşınırken, operasyonlara sivil savunma ekipleri ve itfaiye birimleri de destek veriyor.</p><p>Yetkililer, önceliğin hayvanların susuz kalmasını önlemek ve çiftçilerin üretime devam edebilmesini sağlamak olduğunu belirtiyor.</p><p><strong>Kuraklık son yılların en ağırlarından biri</strong></p><p>Meteoroloji verilerine göre birçok bölgede haftalardır kayda değer yağış görülmedi.</p><p>Yüksek sıcaklıklar nedeniyle topraktaki nem hızla azalırken, otlakların büyük bölümü erken kurudu.</p><p>Bu durum sadece su kaynaklarını değil, hayvan yemi üretimini de olumsuz etkiliyor.</p><p>Uzmanlar, 2026 yazının son yılların en kurak dönemlerinden biri olarak kayıtlara geçebileceğini ifade ediyor.</p><p><strong>Çiftçiler endişeli</strong></p><p>Bölgedeki üreticiler, kış ayları için hazırladıkları yem stoklarını yaz ortasında kullanmaya başladıklarını belirtiyor.</p><p>Kuraklığın birkaç hafta daha sürmesi halinde hem süt üretiminde hem de et sektöründe maliyetlerin artabileceği değerlendiriliyor.</p><p>Bazı üreticiler ise hayvan sayılarını azaltmayı düşünmeye başladıklarını dile getiriyor.</p><p><strong>İklim değişikliği etkisi</strong></p><p>Uzmanlar, son yıllarda yaşanan benzer kuraklıkların tesadüf olmadığını vurguluyor.</p><p>İklim değişikliğinin etkisiyle sıcak hava dalgalarının daha uzun sürdüğü, yağışların ise düzensiz hale geldiği belirtiliyor.</p><p>Bu nedenle su depolama altyapısının güçlendirilmesi ve tarım sektörünün yeni iklim koşullarına uyum sağlaması gerektiği ifade ediliyor.</p>

Kuraklık büyüyor: İsviçre ordusu çiftliklere su taşımaya başladı

İsviçre'nin Basel kentinde 2022 yılında düzenlenen 23 Nisan Türk Çocuk Festivali'ne yönelik saldırıyla ilgili davada karar açıklandı. Basel Ceza Mahkemesi, yargılanan 14 sanıktan 11'ini çeşitli suçlardan mahkûm ederken, 3 sanık hakkında beraat kararı verdi. 

200 video incelendi, karar çıktı

<p>Mahkeme, sanıkların büyük bölümüne ertelenmiş hapis cezası verirken, iki sanığın cezalarının bir kısmının cezaevinde infaz edilmesine hükmetti.</p><p>Yaklaşık dört yıl süren soruşturma ve yargılama sürecinin ardından açıklanan karar, yalnızca verilen cezalar nedeniyle değil, mahkemenin olayın oluş şekline, toplu suç işlenmesine ve mülteci statüsüne ilişkin değerlendirmeleri nedeniyle de dikkat çekti.</p><h2><strong>Dört yıl süren kapsamlı soruşturma</strong></h2><p>8 Mayıs 2022'de Basel'in Marktplatz Meydanı'nda düzenlenen 23 Nisan Türk Çocuk Festivali sırasında meydana gelen saldırının ardından başlatılan soruşturma yaklaşık dört yıl sürdü.</p><p>Yargılamanın uzun sürmesinin en önemli nedenlerinden biri, olay anına ilişkin yaklaşık <strong>200 video ve fotoğrafın</strong> tek tek incelenmesi oldu. Mahkeme, her sanığın olay sırasındaki konumunu, eylemlerini ve diğer sanıklarla bağlantısını ayrıntılı görüntü analizleriyle değerlendirdi.</p><p>Savcılık ayrıca sanıkların yalnızca bireysel eylemlerinden değil, birlikte hareket ederek gerçekleştirdikleri saldırı nedeniyle de toplu olarak yargılanmalarını talep etti. Mahkeme de kararında bu değerlendirmeyi esas aldı.</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/2c931def9f5ed215775f81804.png" width="1024" height="576"></figure><h2><strong>Mahkeme: Festivale yönelik saldırı gerçekleştirildi</strong></h2><p>Mahkemenin karar gerekçesine göre olay, festival alanına gelen grubun siyasi sloganlar atmasının ardından kısa süre içinde fiziksel saldırıya dönüştü. Hakim, siyasi slogan atmanın tek başına suç oluşturmadığını, ancak olayın güvenlik bariyerlerinde başlayan ve daha sonra meydanın farklı noktalarına yayılan organize şiddet eylemlerine dönüştüğünü belirtti.</p><p>Kararda, yaşananların karşılıklı bir kavga olarak değil, festival alanına yönelik gerçekleştirilen bir saldırı olarak değerlendirildiği vurgulandı.</p><p>Mahkeme başkanı, saldırının şehir merkezinde kamu düzenini ağır şekilde bozduğunu belirterek yaşananları "bir şiddet patlaması" olarak nitelendirdi.</p><h2><strong>11 sanık mahkûm edildi</strong></h2><p>Mahkeme, sanıklardan biri hariç tamamını <strong>toplu saldırı (Angriff)</strong> ve <strong>kamu düzenini bozma (Landfriedensbruch)</strong> suçlarından mahkûm etti.</p><p>Sanıkların büyük bölümüne <strong>9 ila 23 ay arasında değişen ertelenmiş hapis cezaları</strong> verildi.</p><p>İki sanık ise daha ağır cezalara çarptırıldı. Bu kişilerden biri <strong>34 ay</strong>, diğeri ise <strong>36 ay hapis cezası</strong> aldı. Cezaların sırasıyla <strong>6 ve 8 aylık bölümleri cezaevinde infaz edilecek</strong>, kalan kısmı ise ertelenecek.</p><p>Bazı sanıklar ayrıca <strong>basit yaralama</strong> ve <strong>kasten ağır yaralamaya teşebbüs</strong> suçlarından da mahkûm edildi.</p><p>Mahkeme kararında dikkat çeken örneklerden birinde, sanıklardan birinin yerde bulunan bir kişiye <strong>"futbol topuna vurur gibi ensesine tekme attığı"</strong> belirtilirken, bu eylem ağır yaralamaya teşebbüs kapsamında değerlendirildi.</p><h2><strong>Üç sanık beraat etti</strong></h2><p>Yargılanan 14 kişiden üçü hakkında beraat kararı verildi.</p><p>Mahkeme dosyasına göre sanıkların tamamı olay günü Solothurn kantonundaki Gerlafingen'de düzenlenen bir kongreye katılmıştı. Ancak soruşturma kapsamında incelenen görüntüler ve diğer deliller, beraat eden üç kişinin olaylar sona erdikten sonra Basel'e ulaştığını ortaya koydu.</p><p>Mahkeme ayrıca tüm sanıkları <strong>halkı korkuya sevk etme</strong> ve <strong>mala zarar verme</strong> suçlamalarından da beraat ettirdi.</p><h2><strong>Sınır dışı kararı verilmedi</strong></h2><p>Duruşmanın en dikkat çeken bölümlerinden biri, mahkemenin sınır dışı konusundaki değerlendirmesi oldu.</p><p>Mahkeme başkanı, mahkûm edilen kişilerin mevcut <strong>mülteci statüleri nedeniyle bu dava kapsamında sınır dışı edilmelerinin hukuken mümkün olmadığını</strong> ifade etti.</p><p>Ancak bunun mutlak bir koruma anlamına gelmediğini de vurgulayan mahkeme, ileride işlenebilecek daha ağır suçlar veya toplum güvenliğini ciddi şekilde tehdit edecek eylemler söz konusu olması halinde, mülteci statüsüne sahip kişiler hakkında da sınır dışı mekanizmalarının gündeme gelebileceğini belirtti.</p><p>Hakim ayrıca, sanıkların mülteci statüsünde bulunmamaları halinde, işledikleri suçlar nedeniyle sınır dışı tedbirinin uygulanabilecek hukuki seçeneklerden biri olacağını ifade etti.</p><h2><strong>Olayın geçmişi</strong></h2><p>23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı dolayısıyla düzenlenen festival, İsviçre'deki Türk toplumunun her yıl gerçekleştirdiği önemli kültürel etkinliklerden biri olarak biliniyor.</p><p>8 Mayıs 2022'de gerçekleştirilen etkinlikte çocuk gösterileri ve sahne programlarının tamamlanmasının ardından, festival sona ermek üzereyken saldırı meydana geldi.</p><p>Savcılığın iddianamesine göre saldırganlar festival alanındaki katılımcılara hakaret etti, tehditlerde bulundu ve fiziksel saldırılar gerçekleştirdi. Olaylarda güvenlik bariyerleri devrildi, şemsiye, metal tepsi ve yumruklar saldırı aracı olarak kullanıldı. Yaşanan şiddet olaylarında çok sayıda kişi yaralandı.</p><h2><strong>Türk toplumunda büyük yankı uyandırmıştı</strong></h2><p>23 Nisan Türk Çocuk Festivali'ne yönelik saldırı, yaşandığı dönemde İsviçre'de yaşayan Türk toplumunda büyük tepkiye yol açmış ve uzun süre kamuoyunun gündeminde kalmıştı.</p><p>Basel Ceza Mahkemesi'nin açıkladığı kararla birlikte davanın ilk derece yargılaması tamamlandı. Tarafların kararı üst mahkemeye taşıyıp taşımayacağı ise önümüzdeki süreçte belli olacak.</p>

Basel'deki 23 Nisan Çocuk Festivali'ne saldırı davasında karar: 11 sanığa hapis cezası

Aargau kantonunda, son haftalarda ülke gündemini sarsan cinsel istismar dosyasına benzer yeni bir soruşturma daha ortaya çıktı. Savcılık, bir erkeğin 2017 ile 2022 yılları arasında birden fazla kadını bilinçlerini kaybettirecek maddelerle etkisiz hale getirerek cinsel saldırıda bulunduğunu ve olayları gizlice kayda aldığını öne sürüyor. 

İsviçre'yi sarsan ikinci dosya

<p>Şüpheli hakkındaki soruşturma devam ederken, mahkeme tutukluluğun uzatılmasına karar verdi.&nbsp;</p><h2>Soruşturma tutukluluk kararına yapılan itirazla ortaya çıktı</h2><p>Dava, zanlının tutukluluk süresinin uzatılmasına yaptığı itirazın Aargau Yüksek Mahkemesi tarafından değerlendirilmesi sırasında kamuoyuna yansıdı.</p><p>Mahkeme kararında yer alan bilgilere göre savcılık, zanlıyı ağır cinsel suçlar, mağdurları bilinçlerini kaybettirecek maddelerle etkisiz hale getirme ve çeşitli diğer suçlardan soruşturuyor. Şu aşamada henüz kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı bulunmuyor ve <strong>masumiyet karinesi</strong> geçerliliğini koruyor.&nbsp;</p><h2>En az dört mağdur olduğu değerlendiriliyor</h2><p>Savcılığın iddiasına göre zanlı, uzun yıllar birlikte olduğu ve olayların başlangıcında reşit olmayan kız arkadaşını GBL veya halk arasında "K.O. damlası" olarak bilinen maddelerle defalarca bayılttı.</p><p>Soruşturma kapsamında en az üç farklı mağdur daha tespit edildiği belirtilirken, ele geçirilen görüntülerde kimliği henüz belirlenemeyen başka kişilerin de bulunabileceği ifade ediliyor. Bu nedenle mağdur sayısının artabileceği ihtimali üzerinde duruluyor.&nbsp;</p><h2>Gizli kamera ve video kayıtları</h2><p>Mahkeme belgelerine göre mağdurlardan biri, evde gizlenmiş bir kamera bulduktan sonra olaylardan şüphelenmeye başladı.</p><p>Savcılık, zanlının bilinçsiz durumdaki kadınlara yönelik cinsel saldırıları görüntülediğini ve bu kayıtların bir bölümünü pornografik platformlara yüklediğini iddia ediyor. Bu iddialar da soruşturmanın önemli delilleri arasında yer alıyor.&nbsp;</p><h2>Mahkeme: Deliller üzerinde etkide bulunma riski var</h2><p>Aargau Yüksek Mahkemesi, zanlının serbest bırakılması halinde delilleri etkileme veya yeni suçlar işleme riskinin bulunduğu değerlendirmesiyle tutukluluğun devamına hükmetti.</p><p>Kararda ayrıca soruşturmanın henüz tamamlanmadığı ve yeni mağdurların ortaya çıkma ihtimalinin bulunduğu vurgulandı.&nbsp;</p><h2>Son haftalardaki büyük davayla benzerlik taşıyor</h2><p>Yeni soruşturma, kısa süre önce yine Aargau kantonunda eski bir siyasetçi hakkında açılan ve ülke genelinde büyük yankı uyandıran cinsel istismar davasını akıllara getirdi.</p><p>Ancak yetkililer, iki dosyanın birbirinden bağımsız soruşturmalar olduğunu belirtiyor. Ortak nokta ise her iki olayda da mağdurların bilinçlerini kaybettirecek maddeler kullanıldığı yönündeki iddialar.&nbsp;</p>

Aargau'da bilinci kapatılan kadınlara yeni cinsel istismar soruşturması

İsviçre Fiyat Denetleme Kurumu (Preisüberwacher), Gotthard güzergâhındaki otoyol dinlenme tesislerinde satılan akaryakıt fiyatlarıyla ilgili inceleme başlattı. Tatil sezonunda sürücülerden gelen yoğun şikâyetler üzerine başlatılan süreçte, otoyol istasyonlarındaki fiyatların ülke ortalamasının belirgin şekilde üzerinde olup olmadığı araştırılıyor.

Denetleme Kurumu inceleme başlattı

<h2>Tatil trafiğiyle birlikte şikâyetler arttı</h2><p>Özellikle Gotthard Karayolu Tüneli'ni kullanan sürücüler, otoyol üzerindeki bazı akaryakıt istasyonlarında fiyatların şehir merkezlerindeki istasyonlara göre çok daha yüksek olduğunu belirtiyor.</p><p>Yaz tatili döneminde artan trafik nedeniyle bu güzergâhta yakıt alan sürücü sayısı da önemli ölçüde yükseliyor.</p><h2>Fiyat farkları inceleniyor</h2><p>Fiyat Denetleme Kurumu, otoyol dinlenme tesislerinde uygulanan fiyatların işletme maliyetlerinden mi kaynaklandığını, yoksa rekabet açısından sorun oluşturabilecek bir durum bulunup bulunmadığını değerlendirecek.</p><p>İnceleme sonucunda gerekli görülmesi halinde ilgili işletmelerden açıklama istenebilecek.</p><h2>Geçmişte de benzer tartışmalar yaşandı</h2><p>Akaryakıt fiyatları daha önce de rekabet kurumlarının gündemine gelmişti. Yapılan önceki piyasa incelemelerinde, yüksek fiyatların tek başına rekabet ihlali anlamına gelmediği, bölgesel rekabet koşullarının da etkili olduğu değerlendirilmişti.</p><h2>Sürücüler tasarruf için alternatifleri tercih ediyor</h2><p>Tüketici platformlarında ve sosyal medyada birçok sürücü, otoyoldan çıkarak şehir içindeki istasyonlardan yakıt almanın daha ekonomik olduğunu paylaşıyor. Özellikle tatil dönemlerinde bu fiyat farklarının daha görünür hâle geldiği ifade ediliyor.</p>

Tatilcilerin şikâyeti sonrası Gotthard'daki yakıt fiyatları mercek altında

İsviçre'de erik üreticileri bu yıl uzun yılların en kaliteli ve en verimli hasat dönemlerinden birini yaşamaya hazırlanıyor. Uygun ilkbahar koşulları ve güneşli yaz mevsimi sayesinde hem ürün miktarında hem de meyve kalitesinde önemli artış bekleniyor.

Erik hasadında yüzler gülüyor

<h2>Yaklaşık 3 bin tonluk üretim öngörülüyor</h2><p>Üretici birliklerinin tahminlerine göre bu yıl ülke genelinde yaklaşık <strong>3 bin ton erik</strong> hasadı yapılacak.</p><p>Geçen yıla kıyasla daha yüksek verim beklenirken, özellikle yerli ürünlerin pazarda daha fazla yer bulacağı belirtiliyor.</p><h2>Kalite beklentisi yüksek</h2><p>Uzmanlar, ilkbaharda yaşanan don olaylarının sınırlı kalması ve yaz aylarındaki güneşli havanın meyvenin gelişimine olumlu katkı sağladığını ifade ediyor.</p><p>Hasat edilen eriklerin irilik, renk ve şeker oranı bakımından son yılların en başarılı sezonlarından biri olacağı tahmin ediliyor.</p><h2>Yerli üretici umutlu</h2><p>İsviçreli üreticiler, tüketicilerin yerli meyveye olan ilgisinin artmasının sektöre olumlu yansıyacağını düşünüyor.</p><p>Özellikle doğrudan çiftlik satışları ile yerel pazarlarda bu yıl talebin yüksek olması bekleniyor.</p><h2>Uzmanlardan tüketicilere çağrı</h2><p>Tarım uzmanları, mevsiminde üretilen yerli meyvelerin tercih edilmesinin hem üreticiyi desteklediğini hem de daha taze ürün tüketimine katkı sağladığını belirtiyor.</p><p>Üreticiler ayrıca hasat döneminde gıda israfının azaltılması ve yerel ürünlerin değerlendirilmesi konusunda farkındalık çağrısında bulunuyor.</p><h2>İhracata da katkı sağlayabilir</h2><p>Kaliteli hasat sayesinde bazı bölgelerde ihracat miktarının da artabileceği değerlendiriliyor.</p><p>Sektör temsilcileri, hava koşullarının sezon sonuna kadar elverişli seyretmesi halinde üretim hedeflerinin aşılabileceğini ifade ediyor.</p>

İsviçre'de son yılların en verimli Erik sezonu bekleniyor

İsviçre Federal Bilgi Teknolojileri ve Telekomünikasyon Dairesi'ne (BIT) ait bilişim altyapısı, uluslararası çapta etkili olan bir siber saldırı girişiminin hedefi oldu. Güvenlik açığından yararlanmaya çalışan saldırganlar nedeniyle bazı sistemlerde önleyici tedbirler alınırken, olayla ilgili kapsamlı inceleme başlatıldı.

İsviçre'de güvenlik alarmı

<h2>SharePoint güvenlik açığı hedef alındı</h2><p>Federal makamların açıklamasına göre saldırı, dünya genelinde birçok kamu kurumu ve özel şirketi etkileyen Microsoft SharePoint güvenlik açığını hedef aldı.</p><p>Riskin tespit edilmesinin ardından ilgili sunucular güvenlik amacıyla internet erişimine kapatıldı ve gerekli güncellemeler uygulanmaya başlandı.</p><h2>Hassas sistemler koruma altına alındı</h2><p>Yetkililer, saldırının ardından kritik devlet sistemlerinin izlemeye alındığını açıkladı.</p><p>Şu ana kadar yapılan incelemelerde vatandaşların kişisel verilerinin ele geçirildiğine dair kesinleşmiş bir bulguya rastlanmadığı belirtildi. Ancak dijital izleme çalışmaları sürüyor.</p><h2>Uluslararası saldırı dalgasının parçası</h2><p>Uzmanlara göre aynı güvenlik açığı son haftalarda Avrupa ve Kuzey Amerika'da çok sayıda kamu kurumu ile büyük şirketi etkiledi.</p><p>Siber güvenlik uzmanları, saldırganların sistemlere uzaktan erişim sağlamaya çalıştığını ve güncelleme yapılmayan sunucuların risk altında bulunduğunu ifade ediyor.</p><h2>Federal kurumlar teyakkuzda</h2><p>İsviçre Ulusal Siber Güvenlik Merkezi (NCSC), kamu kurumları ve özel sektör kuruluşlarına güvenlik yamalarının vakit kaybetmeden yüklenmesi çağrısında bulundu.</p><p>Yetkililer, benzer saldırı girişimlerinin devam edebileceğini belirterek sistem yöneticilerinden olağan dışı hareketleri dikkatle takip etmelerini istedi.</p><h2>Dijital güvenlik ön plana çıkıyor</h2><p>Son yıllarda kamu kurumlarına yönelik siber saldırılardaki artış, dijital altyapının korunmasının stratejik önemini bir kez daha ortaya koyuyor.</p><p>Uzmanlar, sadece kamu kurumlarının değil şirketlerin ve bireysel kullanıcıların da güncel güvenlik önlemlerini ihmal etmemesi gerektiğini vurguluyor.</p>

Federal bilişim sistemi siber saldırının hedefi oldu

İsviçre Merkez Bankası'nın (SNB) faizleri düşük seviyede tutmasının ardından ipotek kredilerine olan talep artarken, birçok bölgede ev ve daire fiyatları yeniden yükselişe geçti. Uzmanlar, özellikle ilk kez ev sahibi olmak isteyenlerin önümüzdeki dönemde daha yüksek maliyetlerle karşılaşabileceği uyarısında bulunuyor.

Ev fiyatları yeniden yükselişte

<h2>Düşük faiz talebi artırdı</h2><p>İsviçre Merkez Bankası'nın faiz indirimleri sonrasında mortgage (ipotek) faizleri yeniden cazip seviyelere geriledi. Bunun sonucunda hem yatırımcıların hem de bireysel alıcıların konut talebinde belirgin bir artış yaşandı.</p><p>Gayrimenkul danışmanlık şirketlerinin verilerine göre özellikle büyük şehirler ile çevresindeki bölgelerde satış hareketliliği yeniden hız kazandı.</p><h2>Ev fiyatlarında yeniden yükseliş</h2><p>2026'nın ilk yarısında;</p><ul><li>Müstakil ev fiyatları birçok kantonda yükseldi.</li><li>Kat mülkiyetli dairelerde de artış eğilimi devam etti.</li><li>Özellikle Zürih, Zug, Cenevre ve Lozan çevresinde fiyat artışları ülke ortalamasının üzerinde gerçekleşti.</li></ul><p>Uzmanlar, konut arzının sınırlı kalmasının da fiyatların yükselmesinde önemli rol oynadığını belirtiyor.</p><h2>İlk kez ev alacaklar zorlanabilir</h2><p>Düşük faiz oranları kredi maliyetlerini azaltırken, artan konut fiyatları özellikle ilk kez ev satın alacak aileler için önemli bir engel oluşturuyor.</p><p>Uzmanlara göre birçok bölgede gelir artışı, konut fiyatlarındaki yükselişin gerisinde kalıyor. Bu nedenle ev sahibi olmak isteyenlerin daha yüksek peşinat ayırması gerekiyor.</p><h2>Kiralık konut piyasasına da yansıdı</h2><p>Satılık konut fiyatlarındaki artışın kiralık piyasasını da etkilemeye başladığı belirtiliyor.</p><p>Yeni konut üretiminin talebin gerisinde kalması nedeniyle kiralar üzerindeki baskının önümüzdeki aylarda da devam etmesi bekleniyor.</p><h2>Uzmanlar temkinli olunmasını öneriyor</h2><p>Ekonomistler, faizlerin düşük seyretmesinin piyasayı desteklediğini ancak fiyat artışlarının aynı hızla devam etmeyebileceğini ifade ediyor.</p><p>Küresel ekonomik gelişmeler, enflasyon ve İsviçre Merkez Bankası'nın gelecekte alacağı faiz kararlarının konut piyasasının yönünü belirleyeceği belirtiliyor.</p>

İsviçre'de düşük faiz politikası konut piyasasını yeniden canlandırdı

İsviçre'de toplu taşıma kullanan milyonlarca kişiyi ilgilendiren önemli bir fiyat artışı açıklandı. Aralık 2026'dan itibaren yürürlüğe girecek yeni tarifeyle birlikte Genel Abonman (GA) fiyatı tarihinde ilk kez 4 bin İsviçre frangını aşacak.

Tren yolculuğu pahalanıyor

<p>Zam, diğer birçok toplu taşıma aboneliği ve bilet türünü de kapsıyor.</p><h2>Yeni tarifeler yıl sonunda yürürlüğe girecek</h2><p>İsviçre Toplu Taşıma Birliği (Alliance SwissPass) tarafından açıklanan yeni fiyat listesine göre, artan enerji, bakım ve personel maliyetleri nedeniyle birçok bilet ve abonelikte fiyat güncellemesine gidilecek.</p><p>En dikkat çeken değişiklik ise ülke genelinde sınırsız seyahat imkânı sunan <strong>Genel Abonman (GA)</strong> oldu. Yeni tarifeyle birlikte tam fiyatlı yetişkin GA aboneliği ilk kez <strong>4.000 İsviçre frangının üzerine çıkacak.</strong></p><h2>Maliyetler gerekçe gösterildi</h2><p>Yetkililer, son yıllarda demiryolu altyapısına yapılan yatırımlar, bakım giderleri, enerji maliyetleri ve enflasyon nedeniyle fiyat artışının kaçınılmaz hale geldiğini belirtti.</p><p>Buna rağmen toplu taşımanın, özel araç kullanımına kıyasla hâlâ ekonomik ve çevreci bir ulaşım seçeneği olduğu vurgulandı.</p><h2>Diğer abonelikler de zamlanıyor</h2><p>GA'nın yanı sıra;</p><ul><li>Yarı Fiyat Kartı (Halbtax)</li><li>Hat abonelikleri</li><li>Günlük kartlar</li><li>Bazı şehir içi ulaşım tarifeleri için de fiyat artışları planlanıyor.</li></ul><p>Yeni ücret tarifeleri Aralık ayında yürürlüğe girecek kış tarifesiyle birlikte uygulanmaya başlanacak.</p><h2>Yolcular tepkili</h2><p>Özellikle her gün işe trenle gidip gelen yolcular, art arda gelen zamların aile bütçesini zorladığını ifade ediyor.</p><p>Tüketici örgütleri ise fiyat artışlarının toplu taşımaya olan ilgiyi azaltabileceği uyarısında bulunuyor.</p>

Toplu taşımaya tarihi zam: GA aboneliği ilk kez 4 bin frankı aşıyor

İsviçre'de haftalardır etkisini sürdüren sıcak hava ve kuraklık, hayvancılık sektörünü ciddi şekilde zorluyor. Yem sıkıntısı, düşen süt verimi ve artan bakım maliyetleri nedeniyle çok sayıda çiftçi hayvanlarını planlanandan erken kesime göndermeye başladı.

Kuraklık hayvancılığı vurdu

<p>Bu durum, ülke genelindeki mezbahalarda son yılların en yoğun dönemlerinden birinin yaşanmasına neden oldu.&nbsp;</p><h2>Kesim sayıları olağanüstü seviyeye ulaştı</h2><p>İsviçre Hayvan Tüccarları Birliği'ne göre ağustos ve eylül aylarında kesim sayılarının artması normal kabul edilse de, bu yıl ulaşılan rakamlar alışılmışın çok üzerinde.</p><p>Sektör temsilcileri, son iki aydır kesime gönderilen büyükbaş hayvan sayısında belirgin bir artış yaşandığını belirtiyor. Özellikle ova bölgelerindeki süt inekleri ile yaylalardan erken indirilen hayvanlar, mezbahalarda yoğunluk oluşturuyor.&nbsp;</p><h2>Kuraklık çiftçileri zorluyor</h2><p>Kuraklık nedeniyle otlaklarda yeterli yem yetişmemesi, birçok işletmeyi dışarıdan yem satın almaya mecbur bırakıyor. Artan maliyetler karşısında bazı üreticiler sürülerini küçültme yoluna gidiyor.</p><p>Buna ek olarak sıcak hava nedeniyle süt ineklerinin verimi de düşüyor. Hayvanların daha fazla strese girmesi, üreticilerin ekonomik yükünü artırıyor.&nbsp;</p><h2>Erken alp dönüşleri piyasayı etkiledi</h2><p>Normal şartlarda yaylalardaki (Alp) hayvanların dönüşü ağustos sonu ve eylül ayına yayılırken, bu yıl bazı bölgelerde dönüşler temmuz sonunda başladı.</p><p>Piyasaya aynı anda çok sayıda hayvanın gelmesi üzerine sektör temsilcileri ve çiftçi örgütleri, kesimlerin zamana yayılması çağrısında bulundu. Amaç, piyasada aşırı arz oluşmasını ve üretici fiyatlarının sert şekilde düşmesini önlemek.&nbsp;</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/bd966173247f18827cb407707.png" width="1024" height="576"></figure><h2>Et fiyatlarında şimdilik büyük düşüş beklenmiyor</h2><p>Artan kesim sayısına rağmen uzmanlar, tüketiciler açısından kısa vadede önemli bir fiyat değişikliği beklemiyor.</p><p>İsviçre'de kırmızı et talebi hâlâ yüksek seviyede bulunurken, yerli üretim iç talebi tamamen karşılayamıyor. Bu nedenle piyasadaki geçici arz artışının fiyatlarda sert bir çöküşe yol açması beklenmiyor.</p><p>Buna rağmen üreticilerin hayvan başına elde ettiği gelir son haftalarda hafif gerilemeye başladı.&nbsp;</p><h2>Yeni virüs de tabloyu ağırlaştırıyor</h2><p>Sektörü zorlayan tek etken sıcak hava ve kuraklık değil.</p><p>Son günlerde İsviçre'de tespit edilen ve sivrisineklerle bulaştığı belirlenen <strong>Orthobunyavirus</strong>, bazı süt ineklerinde ateş, ishal ve süt veriminde düşüşe neden oluyor.</p><p>Uzmanlar, hastalığın yayılması halinde daha fazla hayvanın kesime gönderilebileceği ve bunun piyasadaki baskıyı artırabileceği uyarısında bulunuyor.&nbsp;</p><h2>Çiftçiler endişeli</h2><p>Hayvancılık sektörü temsilcileri, sıcak ve kurak havanın ağustos sonuna kadar devam etmesi halinde yem sıkıntısının daha da büyümesinden endişe ediyor.</p><p>Çiftçiler, artan maliyetler ve düşen verim nedeniyle 2026 yazının son yılların en zorlu sezonlarından biri olduğunu ifade ediyor. Uzmanlar ise iklim değişikliğinin benzer krizleri gelecekte daha sık yaşatabileceğine dikkat çekiyor.&nbsp;</p>

Sıcak hava çiftçileri zorladı, binlerce hayvan erken kesime gönderildi

Basel kentinde son iki hafta içinde görülen Legionella salgını endişe yaratıyor. Yetkililer şimdiye kadar 26 kişide enfeksiyon tespit edildiğini, bir kişinin ise yaşamını yitirdiğini açıkladı. Yapılan incelemelerde bakterinin kaynağı olarak bir iş merkezine ait soğutma kuleleri belirlendi ve sistemler derhal devre dışı bırakıldı. 

Yetkililer uyardı

<h2>Salgının kaynağı belirlendi</h2><p>Basel-Stadt Sağlık Dairesi tarafından yapılan açıklamaya göre, kentte son iki hafta içerisinde 26 doğrulanmış Legionella vakası görüldü. Hastaların 25'i hastaneye kaldırılırken, bunlardan 7'si yoğun bakımda tedavi gördü. Yetkililer, bir kişinin tüm müdahalelere rağmen hayatını kaybettiğini doğruladı.&nbsp;</p><p>Yapılan çevresel incelemeler sonucunda bakterinin yayılma kaynağı olarak <strong>Kleinbasel bölgesindeki bir iş merkezinde bulunan iki soğutma kulesi</strong> tespit edildi. Sağlık ekipleri, kuleleri hemen hizmet dışı bırakarak kapsamlı dezenfeksiyon çalışması başlattı.&nbsp;</p><h2>Legionella nasıl bulaşıyor?</h2><p>Legionella bakterisi kişiden kişiye bulaşmıyor. Enfeksiyon, bakteriyi içeren çok küçük su damlacıklarının solunmasıyla ortaya çıkıyor.</p><p>Risk oluşturabilecek kaynaklar arasında:</p><ul><li>Soğutma kuleleri</li><li>Klima sistemleri</li><li>Endüstriyel su tesisleri</li><li>Jakuziler</li><li>Yetersiz bakım yapılan sıcak su sistemleri yer alıyor.</li></ul><h2>Belirtileri grip ile karıştırılabiliyor</h2><p>Uzmanlar, Legionella enfeksiyonunun ilk belirtilerinin çoğu zaman grip veya zatürreyle karıştırılabildiğini belirtiyor.</p><p>En sık görülen belirtiler:</p><ul><li>Yüksek ateş</li><li>Şiddetli öksürük</li><li>Nefes darlığı</li><li>Kas ağrıları</li><li>Halsizlik</li><li>Baş ağrısı</li></ul><p>Özellikle belirtilerin birkaç gün içinde ağırlaşması halinde vakit kaybetmeden doktora başvurulması tavsiye ediliyor.&nbsp;</p><h2>Kimler daha fazla risk altında?</h2><p>Uzmanlara göre aşağıdaki gruplarda hastalık daha ağır seyredebiliyor:</p><ul><li>50 yaş üzerindeki kişiler</li><li>Sigara kullananlar</li><li>Kronik akciğer hastaları</li><li>Bağışıklık sistemi zayıf olanlar</li><li>Diyabet ve kronik hastalığı bulunan kişiler</li></ul><p>Sağlıklı bireylerde de enfeksiyon görülebilse de ağır tablo daha çok risk grubundaki kişilerde ortaya çıkıyor.</p><h2>Halka panik yapılmaması çağrısı</h2><p>Basel Sağlık Dairesi, salgının kaynağının belirlenmesinin ardından gerekli önlemlerin hızla alındığını açıkladı. Yetkililer, şu aşamada şehir genelinde olağanüstü bir risk bulunmadığını ancak belirtiler gösteren kişilerin gecikmeden sağlık kuruluşlarına başvurması gerektiğini vurguladı. Soruşturma ise bakterinin yayılımını tamamen ortaya çıkarmak amacıyla sürüyor.&nbsp;</p>

Basel'de Legionella alarmı: 26 vaka, 1 kişi hayatını kaybetti

İsviçre'de son haftalarda yer yer görülen sağanak yağışlara rağmen kuraklık etkisini sürdürüyor. Uzmanlar, yağışların toprağı kısa süreli olarak nemlendirdiğini ancak aylardır devam eden su açığını gidermeye yetmediğini belirtiyor. Özellikle tarım, ormanlar ve küçük akarsular üzerindeki baskının devam ettiği uyarısı yapılıyor.

Kuraklık alarmı büyüyor

<h2>Yağışlar kalıcı rahatlama sağlamadı</h2><p>MeteoSwiss ve federal kuraklık platformunun değerlendirmelerine göre, gök gürültülü sağanaklar bazı bölgelerde geçici rahatlama sağlasa da ülke genelindeki kuraklık tablosunu değiştirecek ölçekte olmadı.</p><p>Uzmanlar, uzun süreli ve geniş alanı kapsayan yağışlar görülmediği sürece toprak neminin, yer altı su seviyelerinin ve nehir debilerinin düşük kalmaya devam edeceğini ifade ediyor.&nbsp;</p><h2>Tarım ve ormanlar baskı altında</h2><p>Kuraklıktan en fazla etkilenen alanların başında tarım geliyor. Birçok bölgede çiftçiler sulama ihtiyacının arttığını bildirirken, otlaklar ve yem bitkileri de sıcak hava nedeniyle zarar görüyor.</p><p>Ormancılık uzmanları ise kuraklık nedeniyle ağaçların strese girdiğini, bunun da zararlı böcek istilaları ve orman yangını riskini artırdığını belirtiyor. İçme suyunda ülke genelinde ciddi bir sorun beklenmese de, tarımsal sulama açısından durumun daha kritik olduğu ifade ediliyor.&nbsp;</p><h2>Göl ve nehirlerde su seviyesi düşüyor</h2><p>Kuraklığın etkileri yalnızca tarım alanlarında değil, göl ve nehirlerde de hissediliyor. İsviçre–Fransa sınırındaki <strong>Lac des Brenets</strong> gölü, aylar süren yağış eksikliği ve sıcak hava dalgaları nedeniyle neredeyse tamamen kurudu. Gölü besleyen Doubs Nehri'nin debisinin düşmesiyle tekne turları dururken, turizm işletmeleri de ekonomik kayıplarla karşı karşıya kaldı.&nbsp;</p><h2>Belediyeler su kullanımını sınırlandırıyor</h2><p>Kuraklığın uzaması üzerine bazı belediyeler su tüketimine yönelik geçici kısıtlamalar uygulamaya başladı. Bahçe sulama, araç yıkama ve benzeri faaliyetlerde su kullanımının sınırlandırıldığı yerleşimler bulunuyor.</p><p>Federal kuraklık platformu, ülkenin birçok bölgesinde kuraklık seviyesinin <strong>"çok kuru"</strong> veya <strong>"aşırı kuru"</strong> kategorilerine ulaştığını bildiriyor. Yetkililer, vatandaşlardan suyu tasarruflu kullanmalarını istiyor.</p><h2>Sıcak hava dalgaları etkili oluyor</h2><p>İklim uzmanları, 2026 yılının ilkbahar ve yaz döneminin son yılların en kurak dönemlerinden biri olduğunu belirtiyor. Nisan ayından bu yana birçok bölgede yağış miktarı mevsim normallerinin oldukça altında kaldı.</p><p>Uzmanlara göre iklim değişikliğiyle birlikte uzun süren kuraklık ve sıcak hava dalgalarının daha sık görülmesi bekleniyor. Bu nedenle su kaynaklarının korunması ve kuraklığa uyum sağlayacak önlemlerin artırılması büyük önem taşıyor.&nbsp;</p>

Son yağışlar İsviçre'deki su açığını kapatmaya yetmiyor

İsviçre'de gece hayatında kullanılan uyuşturucu maddeler arasında ketamin giderek daha fazla dikkat çekiyor. Başlangıçta tıpta anestezi amacıyla kullanılan madde, parti ortamlarında farklı uyuşturucularla birlikte tüketilebiliyor. 

Ketamin kullanımı mercek altında

<p>Zürih'teki Drug Checking hizmetlerinde ketamin de düzenli olarak analiz edilen maddeler arasında yer alırken uzmanlar, özellikle alkol ve diğer uyuşturucularla birlikte kullanımının ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği konusunda uyarıyor.</p><h2>Anestezi ilacından parti uyuşturucusuna</h2><p>Ketamin uzun yıllardır tıpta, özellikle anestezi alanında kullanılan güçlü bir madde.</p><p>Ancak son yıllarda Avrupa'nın birçok ülkesinde olduğu gibi İsviçre'deki gece hayatında da eğlence amaçlı kullanılan maddeler arasında yer alıyor.</p><p>Kullanıcılar ketaminin algı, zaman ve mekân hissinde değişiklik yaratabilen etkileri nedeniyle bu maddeye yönelirken, uzmanlar dozun ve içeriğin bilinmemesinin ciddi risk oluşturduğunu belirtiyor.</p><h2>Zürih'te uyuşturucular laboratuvarda test ediliyor</h2><p>Zürih'teki Drogeninformationszentrum (DIZ), parti ve festivallerde mobil Drug Checking hizmeti sunuyor.</p><p>Kullanıcılar ellerindeki maddeleri laboratuvar analizine verebiliyor.</p><p>Yaklaşık 20 dakika süren analizlerde ketaminin yanı sıra MDMA, kokain, amfetamin ve LSD gibi maddelerin içeriği ve yoğunluğu belirlenebiliyor.</p><p>Test sırasında kullanıcılarla zorunlu bir danışmanlık görüşmesi de gerçekleştiriliyor.</p><p>Amaç uyuşturucu kullanımını teşvik etmek değil, tüketimin yol açabileceği sağlık zararlarını azaltmak.</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/72a3e4ecfcb17795abe97500d.png" width="1024" height="576"></figure><h2>İçinde ne olduğunu bilmek mümkün olmayabilir</h2><p>Uzmanların en önemli uyarılarından biri, yasa dışı piyasadan satın alınan bir maddenin gerçekte ne içerdiğinin kullanıcı tarafından bilinmemesi.</p><p>Laboratuvar testlerinde bazı maddelerde beklenenden çok daha yüksek etken madde oranları veya farklı katkı maddeleri tespit edilebiliyor.</p><p>Bu nedenle görünüşü veya satıcının verdiği bilgi, maddenin içeriği konusunda güvenilir bir gösterge olarak kabul edilmiyor.</p><h2>Alkolle birlikte kullanım özellikle riskli</h2><p>Ketaminin başka maddelerle birlikte kullanılması sağlık risklerini önemli ölçüde artırabiliyor.</p><p>Özellikle alkol veya merkezi sinir sistemini baskılayan diğer maddelerle birlikte tüketilmesi bilinç kaybı, koordinasyon bozukluğu ve kişinin çevresine tepki verme yeteneğinin ciddi şekilde azalması gibi sonuçlara yol açabiliyor.</p><p>Yüksek dozlarda kişinin hareket kabiliyeti ve çevresiyle iletişimi büyük ölçüde bozulabiliyor.</p><h2>Street Parade uyuşturucu risklerini yeniden gündeme getirdi</h2><p>Zürih'te yüz binlerce kişinin katıldığı Street Parade gibi büyük elektronik müzik etkinlikleri, parti uyuşturucularının yol açabileceği sağlık risklerini de her yıl yeniden gündeme getiriyor.</p><p>Uzmanlar özellikle sıcak havalarda MDMA, kokain ve diğer psikoaktif maddelerin vücut üzerindeki etkilerinin daha tehlikeli hale gelebileceğini belirtiyor.</p><p>Yoğun dans, yüksek sıcaklık, yetersiz sıvı tüketimi ve farklı maddelerin birlikte kullanılması durumunda dolaşım sistemi üzerindeki yük daha da artabiliyor.</p><h2>Hastanelerde ağır vakalar görülebiliyor</h2><p>Zürih Üniversite Hastanesi'nin daha önce paylaştığı bilgilere göre Street Parade döneminde acil servise normal bir güne kıyasla çok daha fazla hasta başvurabiliyor.</p><p>Vakalar arasında aşırı alkol tüketiminin yanı sıra uyuşturucu kullanımına bağlı dolaşım problemleri, bilinç kaybı ve ciddi sağlık sorunları da bulunuyor.</p><p>Uzmanlar özellikle birden fazla maddenin birlikte kullanılmasının sonuçlarının öngörülmesini çok daha zor hale getirdiğine dikkat çekiyor.</p><h2>Drug Checking zarar azaltmayı hedefliyor</h2><p>İsviçre'nin bazı şehirlerinde uygulanan Drug Checking sistemi, uyuşturucuların güvenli olduğu anlamına gelmiyor.</p><p>Sistemin temel amacı, yasa dışı madde kullanan kişilerin bilinmeyen içerikler ve tehlikeli dozlar konusunda bilgilendirilmesi ve mümkün olduğunca ağır sağlık sonuçlarının önlenmesi.</p><p>Uzmanların ortak mesajı ise açık: Laboratuvar analizi riskleri ortaya çıkarabilse de uyuşturucu kullanımını risksiz hale getiren bir yöntem bulunmuyor.</p>

Street Parade sonrası uyuşturucu kullanımı yeniden gündemde

İsviçre'de konut sıkıntısı ve hızla yükselen kiralar, siyasi gündemin en önemli başlıklarından biri olmaya devam ediyor. Federal Parlamento'da ve çeşitli siyasi partiler arasında kiracıların daha güçlü korunması, uygun fiyatlı konut üretiminin artırılması ve kira piyasasında şeffaflığın güçlendirilmesine yönelik yeni öneriler tartışılıyor. 

Kira krizi siyasetin gündeminde

<p>Uzmanlar, konut piyasasındaki baskının önümüzdeki yıllarda da devam edebileceği uyarısında bulunuyor.</p><h2>Boş konut sayısı düşüyor</h2><p>İsviçre'nin birçok kantonunda kiralık konut bulmak her geçen yıl daha da zorlaşıyor.</p><p>Özellikle Zürih, Cenevre, Lozan, Zug ve Basel gibi büyük şehirlerde boş konut oranlarının düşük seviyelerde seyretmesi, kira fiyatlarının yükselmesine neden oluyor.</p><p>Artan nüfus, yeni konut üretiminin talebi karşılayamaması ve yüksek inşaat maliyetleri de piyasadaki baskıyı artıran başlıca nedenler arasında gösteriliyor.</p><h2>Siyaset çözüm arıyor</h2><p>Federal düzeyde yürütülen tartışmalarda öne çıkan öneriler arasında;</p><ul><li>uygun fiyatlı konut projelerinin artırılması,</li><li>yeni konut yatırımlarının hızlandırılması,</li><li>kiracı haklarının güçlendirilmesi,</li><li>kira artışlarında daha fazla şeffaflık sağlanması,</li><li>konut üretimini teşvik edecek düzenlemeler yer alıyor.</li></ul><p>Siyasi partiler çözüm konusunda farklı görüşlere sahip olsa da, konut sıkıntısının ülke genelinde büyüyen bir sorun olduğu konusunda geniş bir uzlaşı bulunuyor.</p><h2>Gençler ve aileler daha fazla etkileniyor</h2><p>Uzmanlara göre yükselen kiralar en çok;</p><ul><li>genç çalışanları,</li><li>öğrencileri,</li><li>çocuklu aileleri,</li><li>düşük ve orta gelir grubundaki haneleri etkiliyor.</li></ul><p>Birçok şehirde kiraya çıkan dairelere yüzlerce başvuru yapılırken, uygun fiyatlı konut bulma süresi de giderek uzuyor.</p><h2>Ev sahipleri de maliyet baskısı altında</h2><p>Konut sektörünü temsil eden kuruluşlar ise bakım giderleri, enerji yatırımları, finansman maliyetleri ve yeni çevre standartlarının mülk sahipleri üzerinde önemli bir mali yük oluşturduğunu belirtiyor.</p><p>Bu nedenle olası düzenlemelerde hem kiracıların hem de mülk sahiplerinin dengeli şekilde korunması gerektiği ifade ediliyor.</p><h2>Uzun vadeli çözüm: Daha fazla konut üretimi</h2><p>Ekonomi uzmanları, kira krizinin temel çözümünün yeni konut üretiminin artırılması olduğunu vurguluyor.</p><p>İmar süreçlerinin hızlandırılması, yeni yerleşim alanlarının planlanması ve kamu-özel sektör iş birliklerinin artırılması sayesinde piyasadaki arzın güçlendirilebileceği belirtiliyor.</p><h2>Tartışmalar sürecek</h2><p>Federal Parlamento'nun önümüzdeki dönemde konut piyasasına ilişkin çeşitli yasa tekliflerini değerlendirmesi bekleniyor.</p><p>Sektör temsilcileri, alınacak kararların hem kiracılar hem de yatırımcılar açısından İsviçre konut piyasasının geleceğini belirleyeceğini ifade ediyor.</p>

Federal Parlamento yükselen kiralara karşı yeni çözüm arayışı içinde

İsviçre'de kara para aklama ve mali suçlarla mücadele kapsamında bankacılık sektöründe yeni denetim uygulamaları gündeme geldi. Büyük tutarlı nakit para işlemlerinde kimlik doğrulama, işlem kayıtları ve risk analizlerinin daha kapsamlı hale getirilmesi planlanıyor. 

Daha kapsamlı inceleme

<p>Uzmanlar, yeni düzenlemelerin günlük bankacılık işlemlerini değil, özellikle yüksek tutarlı nakit hareketlerini hedef aldığını vurguluyor.</p><h2>Büyük nakit işlemleri mercek altında</h2><p>İsviçre, uluslararası mali şeffaflık standartlarını güçlendirmek amacıyla kara para aklama ile mücadele alanındaki uygulamalarını güncellemeye hazırlanıyor.</p><p>Bankaların özellikle yüksek tutarlı nakit yatırma ve çekme işlemlerinde müşterilerden işlemin kaynağına ve amacına ilişkin daha ayrıntılı bilgi talep edebileceği belirtiliyor.</p><p>Yetkililer, bu uygulamanın dürüst müşterileri zor durumda bırakmak için değil, mali suçların önüne geçmek amacıyla planlandığını ifade ediyor.</p><h2>Günlük bankacılık işlemleri etkilenmeyecek</h2><p>Uzmanlara göre maaş ödemeleri, kart kullanımı, havaleler veya düşük tutarlı nakit işlemleri açısından vatandaşların günlük bankacılık alışkanlıklarında önemli bir değişiklik beklenmiyor.</p><p>Denetimlerin daha çok olağan dışı büyüklükteki işlemlere ve riskli görülen para hareketlerine odaklanacağı belirtiliyor.</p><h2>Bankalar müşterilerden ek belge isteyebilir</h2><p>Yeni uygulamalar kapsamında bazı durumlarda müşterilerden;</p><ul><li>paranın kaynağını gösteren belgeler,</li><li>satış sözleşmeleri,</li><li>miras belgeleri,</li><li>şirket evrakları</li><li>veya diğer destekleyici dokümanlar istenebilecek.</li></ul><p>Uzmanlar, bu tür kontrollerin uluslararası finans merkezlerinin büyük bölümünde uzun süredir uygulandığını hatırlatıyor.</p><h2>Amaç finans sistemine duyulan güveni artırmak</h2><p>İsviçre bankacılık sektörü, dünyanın en güvenilir finans merkezlerinden biri olarak kabul ediliyor.</p><p>Yetkililer, yeni uygulamaların hem uluslararası yükümlülüklerin yerine getirilmesine hem de İsviçre finans merkezinin itibarının korunmasına katkı sağlayacağını belirtiyor.</p><h2>Vatandaşlar ne yapmalı?</h2><p>Mali danışmanlar, yüksek tutarlı nakit işlemi yapacak kişilerin bankalarından önceden bilgi almalarını tavsiye ediyor.</p><p>Böylece gerekli belgelerin önceden hazırlanması ve işlemlerin gecikmeden tamamlanması mümkün olabilecek.</p><p>Uzmanlara göre yeni süreç, çoğu vatandaşın günlük yaşamını etkilemeyecek olsa da yüksek tutarlı nakit işlemleri yapan kişi ve işletmeler için yeni bir dönemin başlangıcı olabilir.</p>

İsviçre bankalarında yeni dönem: Nakit işlemler daha sıkı denetlenecek

Glarus kantonunda A3 otoyolundaki Kerenzerberg Tüneli'nde bugün sabah saatlerinde meydana gelen ağır trafik kazası ölümle sonuçlandı. Tünel içerisinde arızalanan aracını güvenli bir noktaya götürmeye çalışan bir sürücüye kamyon çarptı. Ağır yaralanan sürücü olay yerinde hayatını kaybederken, Kerenzerberg Tüneli saatler boyunca trafiğe kapatıldı.

A3'te feci kaza

<h2>Araç tünelde arızalandı</h2><p>Kaza 10 Ağustos Pazartesi sabahı A3 otoyolunun Filzbach GL yakınlarındaki Kerenzerberg Tüneli'nde meydana geldi.</p><p>İlk bilgilere göre bir sürücünün aracı tünel içerisinde arızalandı.</p><p>Sürücü, aracını trafik şeridinden çıkararak tünelde bulunan acil durma cebine götürmeye çalıştı.</p><h2>Aracını iterken kamyon çarptı</h2><p>Sürücü aracını acil durma alanına doğru iterken aynı yönde ilerleyen bir kamyonun çarpması sonucu ağır şekilde yaralandı.</p><p>Olay yerine sağlık ve kurtarma ekipleri sevk edildi.</p><p>Ancak yapılan müdahalelere rağmen sürücünün hayatını kaybettiği bildirildi.</p><h2>Tünel saatlerce kapalı kaldı</h2><p>Kaza nedeniyle A3 üzerindeki Kerenzerberg Tüneli sabah boyunca trafiğe kapatıldı.</p><p>Bu durum özellikle Zürih ile Chur arasındaki önemli ulaşım güzergâhında trafik aksaklıklarına neden oldu.</p><p>Polis ve kurtarma ekiplerinin çalışmalarının yanı sıra kazanın meydana geliş şeklinin belirlenmesi için olay yerinde inceleme yapıldı.</p><h2>Kazanın nedeni araştırılıyor</h2><p>Yetkililer şimdi kamyonun sürücüye hangi koşullarda çarptığını ve kazanın tam olarak nasıl meydana geldiğini araştırıyor.</p><p>Soruşturma kapsamında olay yerindeki izler ve diğer mevcut deliller değerlendirilecek.</p><p>Kazaya ilişkin daha ayrıntılı bilgilerin soruşturmanın ilerleyen aşamalarında açıklanması bekleniyor.</p><h2>Tünelde araç arızalanırsa ne yapılmalı?</h2><p>Olay, tünellerde meydana gelen araç arızalarının ne kadar tehlikeli olabileceğini bir kez daha gündeme getirdi.</p><p>Bir araç tünel içerisinde arızalandığında mümkünse acil durma cebine veya güvenli bir noktaya alınması gerekiyor. Araçtan çıkılması gerekiyorsa reflektörlü güvenlik yeleğinin giyilmesi ve yolcuların trafik şeridinden uzaklaşması büyük önem taşıyor.</p><p>Tünellerde bulunan acil yardım telefonları kullanılarak trafik kontrol merkezine haber verilmesi de kurtarma ekiplerinin hızla harekete geçmesini sağlıyor.</p><h2>A3'ün önemli geçiş noktalarından biri</h2><p>Kerenzerberg Tüneli, Walensee boyunca uzanan A3 otoyolunun önemli bölümlerinden biri.</p><p>Güzergâh Zürih bölgesi ile Sargans ve Graubünden arasındaki trafiğin önemli bölümünü taşıyor. Bu nedenle tünelde yaşanan kazalar ve kapanmalar kısa sürede bölgesel ulaşımı etkileyebiliyor.</p><p>Bugünkü ölümcül kazayla ilgili soruşturma devam ediyor.</p>

Kerenzerberg Tüneli'nde feci kaza: Sürücü hayatını kaybetti

İsviçre, uzun süredir üzerinde çalışılan elektronik kimlik sistemi (E-ID) için hazırlıklarını hızlandırıyor. Federal hükümet, devlet tarafından sunulacak yeni dijital kimlik sisteminin güvenli, ücretsiz ve gönüllülük esasına göre kullanılacağını açıkladı. 

Gözler halk oylamasında

<p>Yeni sistemin hayata geçmesiyle birlikte birçok resmi işlem, bankacılık hizmeti ve dijital doğrulama işleminin daha hızlı ve güvenli şekilde yapılması hedefleniyor.</p><h2>Devlet tarafından sunulacak</h2><p>İlk E-ID projesinin halk oylamasında reddedilmesinin ardından hazırlanan yeni modelde en önemli değişiklik, sistemin özel şirketler yerine doğrudan İsviçre devleti tarafından sunulacak olması.</p><p>Federal Konsey, vatandaşların kişisel verilerinin korunmasının sistemin temel önceliği olduğunu vurguluyor.</p><h2>Hangi işlemlerde kullanılacak?</h2><p>Yeni elektronik kimliğin;</p><ul><li>resmi kurumlarla yapılacak dijital işlemlerde,</li><li>kimlik doğrulaması gerektiren çevrim içi hizmetlerde,</li><li>elektronik imza süreçlerinde,</li><li>bazı bankacılık ve sigorta işlemlerinde,</li><li>kantonların sunacağı dijital kamu hizmetlerinde</li></ul><p>kullanılması planlanıyor.</p><p>Sistem, fiziksel kimlik kartının yerini almayacak; isteyen vatandaşlar dijital kimliği ek bir hizmet olarak kullanabilecek.</p><h2>Kullanım zorunlu olmayacak</h2><p>Federal makamlar, E-ID'nin tamamen <strong>gönüllülük esasına</strong> dayanacağını açıkladı.</p><p>Vatandaşlar isterlerse klasik kimlik kartı ve pasaportlarını kullanmaya devam edebilecek. Dijital kimlik, yalnızca çevrim içi işlemleri kolaylaştıran ek bir seçenek olacak.</p><h2>Veri güvenliği ön planda</h2><p>Yeni sistem hazırlanırken en fazla önem verilen konuların başında kişisel verilerin korunması geliyor.</p><p>Yetkililere göre kullanıcıların hangi bilgileri paylaşacağına kendileri karar verecek ve yalnızca gerekli bilgiler ilgili kurumlarla paylaşılacak.</p><p>Sistem ayrıca yüksek güvenlik standartlarına uygun şifreleme teknolojileriyle korunacak.</p><h2>Dijital kamu hizmetleri genişleyecek</h2><p>Uzmanlara göre E-ID'nin yaygınlaşmasıyla birlikte kamu kurumlarında birçok işlem tamamen dijital ortama taşınabilecek.</p><p>Adres değişikliği bildirimleri, çeşitli başvurular, belge doğrulamaları ve elektronik imza gerektiren işlemlerin daha hızlı tamamlanması hedefleniyor.</p><p>İş dünyası da yeni sistem sayesinde kimlik doğrulama süreçlerinin daha güvenli ve daha düşük maliyetle gerçekleştirilebileceğini değerlendiriyor.</p><h2>Halk oylaması belirleyici olacak</h2><p>Yeni E-ID yasasının yürürlüğe girebilmesi için İsviçre'de yapılacak halk oylaması büyük önem taşıyor.</p><p>Vatandaşların onay vermesi halinde elektronik kimlik sistemi aşamalı olarak kullanıma sunulacak ve dijital devlet hizmetlerinde yeni bir dönem başlayacak.</p>

İsviçre dijital kimlikte yeni döneme hazırlanıyor: E-ID için geri sayım başladı

İsviçre'de milyonlarca hane ve işletmeyi ilgilendiren 2027 elektrik tarifeleri yavaş yavaş açıklanmaya başladı. İlk veriler, bazı bölgelerde elektrik faturalarının düşebileceğini gösterirken, şebeke kullanım ücretleri ve altyapı yatırımları nedeniyle bazı kantonlarda ise artış yaşanabileceğine işaret ediyor. 

Hangi kantonda ne değişecek?

<p>Yetkililer, tüm dağıtım şirketlerinin tarifelerini önümüzdeki haftalarda kamuoyuna açıklamasıyla birlikte ülke genelindeki tablonun netleşeceğini belirtiyor.</p><h2>İlk tarifeler açıklanıyor</h2><p>İsviçre'deki elektrik dağıtım şirketleri, 2027 yılında uygulanacak yeni tarifeleri belirleme sürecine girdi.</p><p>İlk açıklanan tarifelere göre elektrik fiyatlarının seyri, yalnızca enerji maliyetlerine değil;</p><ul><li>şebeke kullanım ücretlerine,</li><li>sistem hizmetlerine,</li><li>yenilenebilir enerji katkı paylarına</li><li>ve bölgesel altyapı maliyetlerine</li></ul><p>bağlı olarak değişiklik gösterecek.</p><p>Bu nedenle aynı tüketim miktarına sahip iki hane, yaşadıkları kantona veya belediyeye göre farklı elektrik faturaları ödeyebilecek.</p><h2>Bazı bölgelerde indirim bekleniyor</h2><p>Enerji piyasasında son dönemde yaşanan fiyat istikrarı sayesinde bazı elektrik şirketleri 2027 yılı için indirim sinyali verdi.</p><p>Özellikle toptan elektrik fiyatlarındaki gerilemenin tüketici faturalarına kısmen yansıması bekleniyor.</p><p>Bununla birlikte uzmanlar, enerji bedelindeki düşüşün her zaman toplam faturaya aynı oranda yansımadığına dikkat çekiyor.</p><h2>Şebeke maliyetleri belirleyici olacak</h2><p>Elektrik sektörüne göre önümüzdeki yıllarda en büyük maliyet kalemlerinden biri, elektrik şebekesinin modernizasyonu olacak.</p><p>Artan elektrik tüketimi, güneş enerjisi sistemlerinin yaygınlaşması ve elektrikli araç kullanımındaki artış nedeniyle birçok bölgede altyapı yatırımları hız kazanıyor.</p><p>Bu yatırımların finansmanı ise bazı dağıtım bölgelerinde şebeke kullanım ücretlerinin yükselmesine neden olabiliyor.</p><h2>Tasarruf için yeni fırsatlar</h2><p>Enerji uzmanları, vatandaşların elektrik tedarikçilerinin açıklayacağı yeni tarifeleri takip etmelerini öneriyor.</p><p>Özellikle;</p><ul><li>yüksek tüketimli elektrikli cihazların verimli kullanılması,</li><li>LED aydınlatmaya geçilmesi,</li><li>çatı tipi güneş enerjisi sistemlerinin değerlendirilmesi,</li><li>akıllı enerji yönetim sistemlerinin kullanılması</li></ul><p>önümüzdeki yıllarda elektrik giderlerini azaltabilecek önemli adımlar arasında gösteriliyor.</p><h2>Nihai tarifeler sonbaharda netleşecek</h2><p>Elektrik şirketlerinin 2027 tarifelerini sonbahar aylarında peş peşe açıklaması bekleniyor.</p><p>Böylece tüketiciler, yaşadıkları bölgedeki yeni fiyatları karşılaştırabilecek ve 2027 yılı bütçelerini buna göre planlayabilecek.</p><p>Uzmanlar, enerji piyasasında yaşanabilecek uluslararası gelişmelerin de fiyatlar üzerinde etkili olabileceğini belirtiyor.</p>

Elektrik faturalarında yeni dönem: 2027 tarifeleri netleşmeye başladı

İsviçre’nin kuzeydoğusundaki Bodensee’nin alt kesiminde su seviyesi tarihi ölçüde düştü. Uzun süren kuraklık nedeniyle tekneler kıyıya yanaşamıyor, bazı iskeleler kullanılamıyor ve turist sayısında belirgin düşüş yaşanıyor. Bölgedeki işletmeler, yaz sezonunun ortasında ciddi gelir kaybıyla karşı karşıya.

Turistler bölgeden uzaklaştı

<h2>Tekneler kuma saplandı</h2><p>Bodensee’nin Untersee olarak bilinen alt bölümünde su seviyesi o kadar düştü ki birçok tekne artık iskelelere ulaşamıyor. Bazı tekne sahipleri araçlarını erken dönemde sudan çıkarmak zorunda kaldı, kalan teknelerin bağlandığı noktalar ise daha açık bölgelere taşındı.</p><p>Teknesine ulaşmak isteyenler önce çamurlu ve sığ zeminde yürümek, ardından şişme yatak, küçük bot veya başka yüzme araçları kullanmak zorunda kalıyor. Berlingen’de teknelere erişimi kolaylaştırmak amacıyla küçük bir kanal dahi açıldı.&nbsp;</p><h2>Tekne seferlerinde kısıtlama</h2><p>Düşük su seviyesi profesyonel yolcu taşımacılığını da doğrudan etkiliyor. Untersee ve Rhein arasında sefer yapan URh şirketi haftalardır özel “düşük su seviyesi tarifesi” uyguluyor.</p><p>Stein am Rhein ile Diessenhofen arasındaki güzergâh kullanılamıyor ve bunun yerine sınırlı ring seferleri düzenleniyor. Bazı iskelelerde gemiye giriş açısı çok dik hale geldiği için yürüme desteği kullananlar, tekerlekli sandalye kullanıcıları ve yaşlı yolcular gemilere binemiyor.&nbsp;</p><h2>Yeni gemiler için milyonluk yatırım gerekebilir</h2><p>URh yönetimi, benzer sorunların gelecekte daha sık yaşanabileceğini belirterek daha az su çekimine ihtiyaç duyan gemilere geçilmesi gerektiğini düşünüyor.</p><p>Şirketin değerlendirmesine göre bu özellikteki yeni bir geminin maliyeti yaklaşık 18 ila 20 milyon frank arasında bulunuyor. Ayrıca iskelelerin daha düşük su seviyelerine uygun şekilde yeniden düzenlenmesi talep ediliyor.&nbsp;</p><h2>Plajlar boş kaldı</h2><p>Su seviyesindeki düşüş turizmi de vurdu. Ermatingen’deki plaj işletmelerinde normalde yaz aylarında yoğunluk yaşanırken bu sezon birçok ziyaretçi bölgeye gelmedi.</p><p>Suyun kıyıdan çok uzaklaşması, yüzme alanlarının sığ kalması ve bazı bölgelerde kötü koku yayan alg tabakalarının oluşması tatilcileri uzaklaştırdı. Yerel işletmeler, yaz sezonunun ortasında bekledikleri müşteri sayısına ulaşamadıklarını belirtiyor.&nbsp;</p><h2>Turizm sektörü yeni çözümler arıyor</h2><p>Thurgau Turizm yetkilileri, 2026 yazında yaşananlardan ders çıkarılması gerektiğini söylüyor. Otel ve restoranlarda daha güçlü soğutma sistemleri kurulması, göl seviyesinden bağımsız kullanılabilecek yüzme havuzlarının artırılması ve sahil altyapısının yeniden düzenlenmesi seçenekler arasında yer alıyor.</p><p>Yetkililere göre bu yaz, iklim değişikliğinin göl turizmi üzerindeki etkilerini açık biçimde gösterdi.&nbsp;</p><h2>Bölge halkı endişeli</h2><p>Bodensee çevresinde uzun yıllardır yaşayan bazı kişiler, daha önce bu ölçüde düşük bir su seviyesi görmediklerini ifade ediyor. Bölge sakinleri, kuraklığın yalnızca turizmi değil, tekne ulaşımını ve günlük yaşamı da değiştirdiğine dikkat çekiyor.</p><p>Uzmanlar, sıcak ve kurak yazların daha sık yaşanması halinde Bodensee çevresindeki altyapının yeni koşullara göre uyarlanması gerektiğini belirtiyor.</p>

Bodensee’de tarihi kuraklık: Tekneler kuma oturdu

Yapay zekânın iş hayatındaki etkisi giderek büyürken, İsviçre'deki birçok şirket çalışanlarını yeni döneme hazırlamak için kapsamlı eğitim programları başlatıyor. İşverenler, yapay zekânın bazı görevleri devralacağını kabul ederken, çalışanların teknolojiyi etkin kullanabilmesi için yeniden beceri kazandırmaya (reskilling) odaklanıyor.

<h2>Yapay zekâ artık işin bir parçası</h2><p>Finans, sigorta, sağlık, üretim ve kamu yönetimi başta olmak üzere birçok sektörde yapay zekâ destekli uygulamaların kullanımı hızla artıyor.</p><p>Şirketler, rutin ve tekrar eden işleri yapay zekâya devrederken, çalışanlardan daha fazla analiz, karar verme, müşteri ilişkileri ve problem çözme becerisi bekliyor.</p><h2>Eğitim bütçeleri büyüyor</h2><p>İnsan kaynakları uzmanlarına göre şirketler artık sadece yeni personel almak yerine mevcut çalışanlarını yeni teknolojilere uyum sağlayacak şekilde eğitmeyi tercih ediyor.</p><p>Bu kapsamda;</p><ul><li>yapay zekâ araçlarının kullanımı,</li><li>veri analizi,</li><li>dijital güvenlik,</li><li>üretken yapay zekâ uygulamaları,</li><li>süreç otomasyonu</li></ul><p>gibi alanlarda eğitim programları yaygınlaşıyor.</p><h2>Bazı meslekler değişecek, yenileri doğacak</h2><p>Uzmanlar, yapay zekânın bazı görevleri ortadan kaldırabileceğini ancak bunun aynı zamanda yeni iş alanları oluşturacağını belirtiyor.</p><p>Özellikle teknoloji okuryazarlığı, veri yönetimi ve yapay zekâ sistemlerini denetleme becerilerine sahip çalışanlara olan talebin artması bekleniyor.</p><h2>Uzmanlardan çalışanlara tavsiye</h2><p>Uzmanlar, yapay zekâyı rakip olarak görmek yerine günlük iş hayatını kolaylaştıran bir araç olarak değerlendirmek gerektiğini ifade ediyor.</p><p>Sürekli öğrenmeye açık olan çalışanların, iş gücü piyasasında daha avantajlı konuma geleceği belirtiliyor.</p>

Yapay zekâ iş dünyasını değiştiriyor: Şirketler çalışanlarını yeniden eğitiyor

İsviçre'nin kuzeyi ile güneyini birbirine bağlayan Gotthard Karayolu Tüneli, ağustos ayında yapılacak bakım ve teknik çalışmalar nedeniyle belirli gecelerde trafiğe kapatılacak. Yetkililer, özellikle İtalya yönüne seyahat edecek sürücülerden yolculuklarını önceden planlamalarını istedi.

Sürücüler için kritik uyarı

<h2>Bakım çalışmaları gece yapılacak</h2><p>Federal Karayolları Dairesi (ASTRA), Gotthard Karayolu Tüneli'nde güvenlik sistemlerinin düzenli bakımı kapsamında çeşitli teknik çalışmalar gerçekleştirileceğini açıkladı.</p><p>Bu nedenle tünel, belirlenen tarihlerde gece saatlerinde her iki yönde de ulaşıma kapatılacak.</p><p>Yetkililer, bakım çalışmalarının gündüz trafiğini etkilememesi için gece saatlerinin tercih edildiğini belirtti.</p><h2>Alternatif güzergâh kullanılacak</h2><p>Kapanış süresince sürücüler alternatif olarak:</p><ul><li>Gotthard Geçidi (hava şartlarına bağlı olarak),</li><li>San Bernardino güzergâhı,</li><li>diğer bölgesel bağlantı yollarını kullanabilecek.</li></ul><p>Ağır vasıtalar için ise trafik yönetimi kapsamında ek yönlendirmeler yapılacak.</p><h2>Tatil sezonunda dikkat</h2><p>Ağustos ayı, İsviçre ve Avrupa'da yaz tatilinin en yoğun dönemlerinden biri olması nedeniyle Gotthard güzergâhında her yıl uzun araç kuyrukları oluşuyor.</p><p>Yetkililer, bakım gecelerinde seyahat edecek sürücülerin alternatif rotaları önceden planlamalarının zaman kaybını önleyeceğini belirtiyor.</p><h2>Gotthard İsviçre'nin en önemli ulaşım koridorlarından biri</h2><p>Yaklaşık <strong>17 kilometre</strong> uzunluğundaki Gotthard Karayolu Tüneli, her yıl milyonlarca araç tarafından kullanılıyor.</p><p>Özellikle Almanya, İsviçre ve Benelüks ülkelerinden İtalya'ya giden tatilcilerin büyük bölümü bu güzergâhı tercih ediyor.</p><p>Bu nedenle kısa süreli kapanışlar bile trafik akışını önemli ölçüde etkileyebiliyor.</p><h2>Güvenlik ön planda</h2><p>ASTRA, bakım çalışmalarının tünelin havalandırma, aydınlatma, yangın güvenliği ve acil durum sistemlerinin sorunsuz çalışması için düzenli olarak yapıldığını vurguladı.</p><p>Yetkililer, sürücülerden elektronik trafik tabelalarını takip etmelerini ve alternatif güzergâh yönlendirmelerine uymalarını istedi.</p>

Gotthard Tüneli belirli gecelerde trafiğe kapanacak

İsviçre'de birçok ev sahibi ve kiracı, ev eşyalarının gerçek değerinin altında sigorta yaptırdığı için büyük maddi risk altında bulunuyor. Uzmanlar, "eksik sigorta" nedeniyle hasar anında binlerce franklık kayıp yaşanabileceği konusunda uyarıyor.

Poliçenizi kontrol edin

<h2>En büyük hata: Eşyaların değerini düşük göstermek</h2><p>Sigorta uzmanlarına göre birçok kişi primini düşük tutmak amacıyla evindeki eşyaların değerini olduğundan daha düşük beyan ediyor.</p><p>Ancak yangın, su baskını veya hırsızlık gibi büyük hasarlarda bu durum ciddi maddi kayıplara yol açabiliyor.</p><h2>Eksik sigorta nasıl çalışıyor?</h2><p>Örneğin evinizdeki eşyaların gerçek değeri <strong>100 bin frank</strong>, sigortaya bildirilen değer ise <strong>50 bin frank</strong> ise, oluşan hasarın yalnızca yarısı karşılanabiliyor.</p><p>Bu nedenle küçük görünen bir yanlış beyan, büyük hasarlarda on binlerce frank zarara neden olabiliyor.</p><h2>Kiracılar da risk altında</h2><p>Uzmanlar, sadece ev sahiplerinin değil kiracıların da ev eşyası sigortasını düzenli olarak güncellemesi gerektiğini belirtiyor.</p><p>Özellikle son yıllarda elektronik cihazların, bilgisayarların, bisikletlerin ve değerli ev eşyalarının artması nedeniyle birçok poliçenin güncelliğini yitirdiği ifade ediliyor.</p><h2>Poliçeler düzenli kontrol edilmeli</h2><p>Sigorta şirketleri vatandaşlara şu önerilerde bulunuyor:</p><ul><li>Ev eşyalarının güncel değerini hesaplayın.</li><li>Yeni satın alınan pahalı ürünleri poliçeye ekleyin.</li><li>Taşınma sonrasında sigortanızı yeniden gözden geçirin.</li><li>Değerli takı ve sanat eserleri için ek teminatları değerlendirin.</li></ul><p>Uzmanlara göre birkaç dakikalık poliçe kontrolü, ileride yaşanabilecek büyük maddi kayıpların önüne geçebilir.</p>

Ev sigortasında yapılan hata binlerce franka mal olabilir

İsviçre'nin Aargau kantonunda bulunan Rupperswil-Auenstein Hidroelektrik Santrali'nde yaşanan teknik arıza, Aare Nehri'nde büyük bir çevre felaketine yol açtı. Su seviyesinin birkaç saat içinde 2,5 metre düşmesi sonucu yüzlerce, hatta binlerce balık ve diğer su canlıları yaşamını yitirdi.

Çevre felaketi

<p>Olay, <strong>30 Temmuz'u 31 Temmuz'a bağlayan gece</strong> meydana geldi. İsviçre Balıkçılık Federasyonu'nun (SFV) açıklamasına göre, santralde yaşanan teknik arıza nedeniyle balıkların göç geçidi tamamen susuz kaldı. Yeni restore edilen doğal geçiş kanalının kurumasıyla balıklar, kerevitler ve çok sayıda su canlısı kısa sürede öldü.</p><p>Sabah saatlerinde su yeniden kanala verilse de artık çok geçti. Yetkililer acil kurtarma çalışmasını değerlendirse de balıkların büyük bölümünün hayatını kaybettiği belirlendi. İlk incelemelere göre ölen balık sayısının <strong>yüzlerle değil, binlerle ifade edilebileceği</strong> belirtiliyor.</p><p>Olayı fark eden bir vatandaşın ihbarı üzerine polis ve Aargau kantonu yetkilileri bölgede inceleme başlattı. Yerel balıkçılık derneği ise santral işletmesi hakkında resmi suç duyurusunda bulundu.</p><p>Santralin işletmecisi olan <strong>SBB</strong>, yaşanan olaydan büyük üzüntü duyduklarını belirterek, su seviyesindeki ani düşüşün teknik bir arızadan kaynaklandığını açıkladı. Arızanın kesin nedeni ise halen araştırılıyor.</p><p>Uzmanlar, otomatik çalışan hidroelektrik santrallerinde benzer olayların zaman zaman yaşandığına dikkat çekiyor. Balıkçılık Federasyonu, nehirlerdeki su seviyesinin bu kadar ani değişmemesi için yeni güvenlik önlemleri alınmasını ve ekosistemin korunmasına yönelik düzenlemelerin güçlendirilmesini talep ediyor.</p>

Santral arızası Aare Nehri'ni vurdu: Binlerce balık telef oldu

ih Kantonu'nda yürürlüğe giren yeni köpek yasasıyla birlikte, 1 Haziran 2025 tarihinden itibaren köpek sahiplenen herkes için zorunlu eğitim uygulaması başladı. Düzenleme, yalnızca büyük ırkları değil, tüm köpekleri kapsıyor ve özellikle ilk kez köpek sahibi olacak kişilere ek yükümlülükler getiriyor. 

Köpek sahipleri dikkat

<h2>Artık tüm köpek sahiplerini kapsıyor</h2><p>Önceki uygulamada yalnızca belirli büyük köpek ırkları için eğitim zorunluluğu bulunurken, yeni yasayla birlikte <strong>ırk ve boyut ayrımı kaldırıldı</strong>.</p><p>1 Haziran 2025'ten sonra Zürih Kantonu'nda köpek edinen herkes, köpeğinin cinsi ne olursa olsun zorunlu eğitim sürecine katılmak zorunda.&nbsp;</p><h2>İlk kez köpek sahibi olanlara teori eğitimi</h2><p>Daha önce hiç köpek beslememiş veya son 10 yıl içinde köpek sahibi olmamış kişiler için:</p><ul><li>Yaklaşık 2 saatlik teori eğitimi,</li><li>Eğitim sonunda kısa bir sınav,</li></ul><p>zorunlu tutuluyor. Bu eğitimin, köpek sahiplenilmeden önce veya en geç ilk iki ay içinde tamamlanması gerekiyor.&nbsp;</p><h2>Altı derslik pratik eğitim</h2><p>Yeni düzenlemenin en önemli bölümü ise pratik eğitim.</p><p>Tüm köpek sahiplerinin, köpekleri altı aylık olduktan sonra başlayabilecek <strong>altı derslik uygulamalı eğitimi</strong> tamamlaması gerekiyor. Eğitimlerde temel itaat, günlük yaşam, güvenli yürüyüş, diğer insanlar ve hayvanlarla iletişim gibi konular işleniyor.&nbsp;</p><h2>Amaç daha güvenli bir yaşam</h2><p>Zürih Veterinerlik Dairesi, düzenlemenin amacının köpek saldırılarını azaltmak, hayvan refahını artırmak ve köpek sahiplerinin sorumluluk bilincini güçlendirmek olduğunu belirtiyor.</p><p>Uzmanlara göre doğru eğitim alan köpeklerin şehir yaşamına daha kolay uyum sağladığı ve istenmeyen davranışların önemli ölçüde azaldığı görülüyor.&nbsp;</p><h2>İsviçre genelinde geçerli değil</h2><p>Bu uygulama <strong>İsviçre genelinde zorunlu bir federal düzenleme değil</strong>. Köpek eğitimi kuralları kantonlara göre değişiyor.</p><p>Zürih, en kapsamlı zorunlu eğitim sistemlerinden birini uygulayan kantonlardan biri olurken, diğer kantonlarda farklı kurallar geçerli olabiliyor.&nbsp;</p>

Zürih'te yeni köpek alanlara teori ve pratik ders şartı

İsviçre'de yapılan yeni bir araştırma, 1 Ağustos Ulusal Günü kutlamalarında kullanılan havai fişeklerin yalnızca gösteri anında değil, sonrasında da kuşların davranışlarını günler boyunca etkilediğini ortaya koydu. Bilim insanları, özellikle göçmen kuşlar ve su kuşları üzerinde oluşan stresin sanılandan daha büyük olduğunu belirtiyor.



Havai fişekler kuşları günlerce etkiliyor

<p>Basel Üniversitesi ve İsviçre Ornitoloji Enstitüsü'nün katkılarıyla yürütülen araştırmada, GPS vericileriyle takip edilen kuşların hareketleri analiz edildi.</p><p>Elde edilen sonuçlara göre havai fişek gösterileri sırasında birçok kuş normal yaşam alanlarını terk ediyor, yüksek irtifalara çıkıyor ve alışılmış dinlenme bölgelerinden uzaklaşıyor. Bazı türlerde bu davranışın yalnızca gösteri sırasında değil, sonraki birkaç gün boyunca da devam ettiği belirlendi.</p><h2>Enerji kaybı ve stres artıyor</h2><p>Araştırmacılar, ani gürültü ve yoğun ışık nedeniyle kuşların gereksiz yere uzun mesafeler uçmak zorunda kaldığını belirtiyor.</p><p>Bu durum;</p><ul><li>enerji kaybına,</li><li>üreme döneminde başarının düşmesine,</li><li>yavruların beslenmesinin aksamasına,</li><li>göç döneminde ek strese</li></ul><p>neden olabiliyor.</p><p>Özellikle gece aktif olan türlerin havai fişeklerden daha fazla etkilendiği ifade ediliyor.</p><h2>Su kuşları daha fazla risk altında</h2><p>Araştırmada göller ve sulak alanlarda yaşayan kuşların, havai fişek gösterilerinden sonra toplu halde güvenli bölgelere kaçtığı gözlemlendi.</p><p>Bazı sürülerin kilometrelerce uzaklaştığı ve normal yaşam alanlarına dönmelerinin birkaç günü bulduğu kaydedildi.</p><p>Uzmanlara göre bu durum, özellikle koruma altındaki türler açısından dikkatle izlenmesi gereken bir konu.</p><h2>Daha çevreci kutlamalar öneriliyor</h2><p>Bilim insanları, geleneksel kutlamaların tamamen kaldırılması yerine doğaya daha az zarar veren alternatif yöntemlerin değerlendirilmesini öneriyor.</p><p>Bunlar arasında;</p><ul><li>sessiz havai fişekler,</li><li>lazer ve ışık gösterileri,</li><li>drone gösterileri,</li><li>belirli koruma alanlarında havai fişek yasağı</li></ul><p>gibi uygulamalar yer alıyor.</p><p>Bazı İsviçre belediyeleri son yıllarda bu tür alternatif kutlamalara geçmeye başladı.</p><h2>Doğanın korunması çağrısı</h2><p>Araştırmacılar, ulusal kutlamaların kültürel önemini kabul etmekle birlikte, yaban hayatı üzerindeki etkilerin de göz önünde bulundurulması gerektiğini vurguluyor.</p><p>Özellikle kuşların yoğun olarak bulunduğu göller, sulak alanlar ve doğal yaşam bölgelerinde daha dikkatli planlama yapılmasının hem doğa koruma hem de biyolojik çeşitlilik açısından önemli olduğu belirtiliyor.</p>

İsviçreli bilim insanlarından dikkat çeken havai fişek araştırması

İsviçre'de etkisini artıran sıcak hava dalgası, serin dağ bölgelerine olan ilgiyi önemli ölçüde artırdı. Özellikle Graubünden kantonunda oteller, teleferikler ve turizm işletmeleri yaz sezonunun en yoğun günlerini yaşarken, son dakika rezervasyonlarında da dikkat çekici artış görüldü.

Oteller dolmaya başladı

<h2>Sıcaklar tatil rotasını değiştirdi</h2><p>İsviçre'nin birçok kentinde sıcaklıkların 30 derecenin üzerine çıkmasıyla birlikte binlerce kişi serin hava ve doğayla buluşmak için dağlık bölgelere yöneldi.</p><p>Graubünden Turizm Ofisi'ne göre özellikle hafta sonlarında otellerde doluluk oranları belirgin şekilde yükselirken, günübirlik ziyaretçi sayısında da önemli artış yaşandı.</p><p>Turizm yetkilileri, Alp bölgesindeki serin iklimin yaz aylarında her geçen yıl daha fazla ziyaretçiyi cezbettiğini belirtiyor.</p><h2>Teleferikler ve yürüyüş rotalarına yoğun ilgi</h2><p>St. Moritz, Davos, Arosa, Lenzerheide ve Flims-Laax gibi popüler destinasyonlarda teleferikler, panoramik seyir noktaları ve yürüyüş parkurları en çok tercih edilen aktiviteler arasında yer aldı.</p><p>Bisiklet parkurları, dağ gölleri ve aile yürüyüş rotaları da sıcak havadan kaçmak isteyen ziyaretçilerden yoğun ilgi gördü.</p><h2>Son dakika rezervasyonları arttı</h2><p>Turizm işletmeleri, sıcak hava tahminlerinin açıklanmasının ardından özellikle kısa süreli tatiller için yapılan rezervasyonlarda belirgin artış yaşandığını bildirdi.</p><p>Birçok otel, hafta sonu için doluluk oranlarının sezon ortalamasının üzerine çıktığını açıkladı.</p><p>Sektör temsilcileri, hava koşullarının bu şekilde devam etmesi halinde yaz sezonunun beklentilerin üzerinde tamamlanabileceğini ifade ediyor.</p><h2>Yaz turizmi ekonomiye katkı sağlıyor</h2><p>Artan ziyaretçi sayısı yalnızca otelleri değil;</p><ul><li>restoranları,</li><li>kafeleri,</li><li>dağ demiryollarını,</li><li>teleferik işletmelerini,</li><li>açık hava etkinliklerini,</li><li>yerel esnafı</li></ul><p>da olumlu etkiliyor.</p><p>Yetkililer, yaz turizminin artık yalnızca kış sporlarıyla tanınan Graubünden ekonomisinin önemli gelir kaynaklarından biri haline geldiğine dikkat çekiyor.</p><h2>İklim değişikliği turizm alışkanlıklarını değiştiriyor</h2><p>Uzmanlara göre son yıllarda yaşanan sıcak hava dalgaları, yaz aylarında dağ turizmine olan ilgiyi artırıyor.</p><p>Özellikle şehir merkezlerinde yaşayanlar, daha serin hava, temiz doğa ve açık hava aktiviteleri için Alp bölgelerini tercih ediyor.</p><p>Turizm sektörü ise bu değişime uygun yeni yaz konseptleri geliştirerek sezonu daha da uzatmayı hedefliyor.</p>

Sıcak hava Graubünden turizmine yaradı

İsviçre'de süt sığırlarında görülen ve nedeni henüz tam olarak belirlenemeyen yeni bir hastalık vakaları artırıyor. Federal Gıda Güvenliği ve Veterinerlik Dairesi (FSVO) ile uzman veteriner ekipleri, hayvanlarda görülen belirtilerin kaynağını araştırırken, çiftçilere şüpheli vakaları gecikmeden bildirmeleri çağrısında bulundu.

Şüpheli vakaları bildirin uyarısı

<h2>Süt ineklerinde dikkat çeken belirtiler</h2><p>Son haftalarda farklı kantonlardaki bazı süt sığırı işletmelerinde benzer sağlık sorunlarının görülmesi üzerine federal makamlar harekete geçti.</p><p>Veteriner hekimlerin bildirdiği vakalarda hayvanlarda;</p><ul><li>süt veriminde ani düşüş,</li><li>iştahsızlık,</li><li>halsizlik,</li><li>ateş,</li><li>genel sağlık durumunda bozulma</li></ul><p>gibi belirtiler gözlemlendi.</p><p>Uzmanlar, mevcut bulguların bilinen bazı hayvan hastalıklarıyla tam olarak örtüşmediğini belirtiyor.</p><h2>Araştırmalar sürüyor</h2><p>Federal Gıda Güvenliği ve Veterinerlik Dairesi (FSVO), kanton veterinerlik birimleriyle birlikte laboratuvar incelemelerini sürdürüyor.</p><p>Araştırmalarda;</p><ul><li>bakteriyel enfeksiyonlar,</li><li>viral etkenler,</li><li>yem kaynaklı problemler,</li><li>çevresel faktörler</li></ul><p>ayrıntılı şekilde inceleniyor.</p><p>Şu ana kadar hastalığın kesin nedenine ilişkin resmî bir açıklama yapılmadı.</p><h2>İnsan sağlığı açısından risk tespit edilmedi</h2><p>Yetkililer, mevcut verilere göre hastalığın insanlara bulaştığına dair herhangi bir bulgu bulunmadığını açıkladı.</p><p>Ayrıca piyasaya sunulan süt ve süt ürünlerinin, yürürlükteki gıda güvenliği kontrollerinden geçirilmeye devam ettiği ve tüketiciler açısından ek bir risk tespit edilmediği belirtildi.</p><h2>Çiftçilere uyarı</h2><p>Veteriner makamları, hayvanlarında olağan dışı belirtiler fark eden işletmelerin vakit kaybetmeden kanton veterinerlik makamlarına başvurmasını istedi.</p><p>Erken bildirim sayesinde hem olası hastalığın yayılmasının önlenmesi hem de laboratuvar çalışmalarının hızlandırılması hedefleniyor.</p><h2>Tarım sektörü gelişmeleri yakından izliyor</h2><p>İsviçre süt üreticileri ve hayvancılık sektörü temsilcileri de süreci yakından takip ediyor.</p><p>Uzmanlar, hastalığın nedeninin kısa sürede belirlenmesinin hem hayvan sağlığı hem de süt üretiminin sürdürülebilirliği açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekiyor.</p><p>Yetkililer, yeni analiz sonuçları geldikçe kamuoyunu bilgilendirmeye devam edecek.</p>

İsviçre'de gizemli sığır hastalığı alarmı: Federal makamlar araştırma başlattı

Yeni çözüm sürecinin hukuki altyapısını oluşturmayı amaçlayan çerçeve yasa teklifi, yaklaşık 360 milletvekilinin imzasıyla TBMM Başkanlığı’na sunuldu. Teklifin 7 Ağustos’ta komisyonda görüşülmesi bekleniyor.

Mecliste Çerçeve Teklif

<p>Yeni çözüm sürecine hukuki zemin hazırlaması öngörülen <i><strong>çerçeve yasa teklifi</strong></i>, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sunuldu. Teklif, “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” adını taşıyor.</p><p>Teklifin Meclis’e sunulmasından önce AKP grubu saat 10.00’da basına kapalı olarak toplandı. Toplantının ardından açıklama yapan AKP Grup Başkanı Abdullah Güler, AKP ve MHP’nin ortak imzasını taşıyan düzenlemeye yaklaşık 360 milletvekilinin destek verdiğini bildirdi. İmzacılar arasında DEM Parti, CHP ve Hüda-Par’dan bazı milletvekillerinin de bulunduğu belirtildi.</p><p>DEM Parti daha önce yaptığı açıklamada, Eş Genel Başkanlar Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan’ın yanı sıra parti grup yönetimi ile İmralı heyeti üyelerinin de teklifi imzaladığını duyurmuştu.</p><p><i><strong>Yasa teklifinin</strong></i> 7 Ağustos Cuma günü TBMM Adalet Komisyonu’nda ele alınması, ardından Genel Kurul gündemine taşınması bekleniyor. Düzenlemenin hafta sonuna kadar yasalaşmaması durumunda en geç 11 Ağustos Salı günü Meclis’ten geçirilmesi hedefleniyor. Teklifin kabul edilmesinin ardından TBMM’nin, yeni yasama yılının başlayacağı 1 Ekim’e kadar tatile girmesi planlanıyor.</p><p>Teklif kapsamında yer alması öngörülen suçlar şöyle sıralandı:</p><ul><li>PKK/KCK’yı kurmak veya yönetmek,</li><li>Örgüte üye olmak ya da bilerek ve isteyerek yardım etmek,</li><li>Örgüt propagandası yapmak,</li><li>Örgütün faaliyetleri kapsamında suç işlemek,</li><li>Örgüt lehine, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun’da düzenlenen suçları işlemek.</li></ul><p>Örgüt faaliyetleri çerçevesinde işlenen <i><strong>kasten öldürme suçları</strong></i> düzenlemenin dışında tutulacak. Ayrıca 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar da kapsamda yer almayacak.</p><p>Kanuna giren suçlarla ilgili soruşturma ve kovuşturmaların beş veya 10 yıl süreyle ertelenmesi öngörülüyor. Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası olan suçlarda beş yıl; üst sınırı 15 yıldan fazla olanlar ile müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlarda ise 10 yıllık erteleme uygulanacak.</p><p>Erteleme kararı verilen dosyalardaki tutuklama ve adli kontrol tedbirleri kaldırılacak. İlgili kişiler belirlenen süreyi yeni bir suç işlemeden tamamlarsa haklarında kovuşturmaya yer olmadığına veya davanın düşmesine karar verilebilecek.</p><p>Yargılaması tamamlanan ve cezasının infazı süren kişiler de düzenlemeden yararlanabilecek. Bu kişilerin ceza infazları ertelenebilecek ve beş ya da 10 yıllık süre içinde suç işlememeleri durumunda cezaları infaz edilmiş sayılacak.</p><p>Kanundan yararlanılabilmesi için <i><strong>Milli Güvenlik Kurulu</strong></i> tarafından alınacak karar beklenecek. PKK’nın kontrolündeki bütün örgütsel yapılar ve unsurlarıyla fiili varlığını sona erdirdiğine ve silahsızlandığına ilişkin MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından, düzenlemeden faydalanmak isteyenlerin altı ay içinde yazılı başvuru yapması gerekecek.</p>

Çözüm Süreci Teklifi Meclis'e Sunuldu

Şehit yakınları ve gazilerin aylıklarıyla sosyal haklarını iyileştirmeyi amaçlayan kanun teklifi Meclis’e sunuldu. Düzenleme; asgari ücret güvencesi, ödeme artışları ve gazilik kapsamının genişletilmesini içeriyor.

Aylıklara Yeni Güvence

<p>AKP ve MHP, şehit yakınları ile gazilerin mali ve sosyal haklarına yönelik düzenlemeler içeren kanun teklifinin Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulduğunu açıkladı. Teklifin, hukuki altyapıyı oluşturacak çerçeve yasa çalışmasıyla eş zamanlı olarak hazırlandığı belirtildi.</p><p>Düzenlemeyle <i><strong>şehit anne ve babalarına bağlanan aylıklar</strong></i> için asgari ücret güvencesi getirilecek. Herhangi bir ayrım yapılmadan, tüm malullerin anne ve babalarına ödenen aylığın bir asgari ücretin altında kalmaması sağlanacak.</p><p>Bakıma muhtaç durumdaki gazilere verilen ilave ödemelerde ise yüzde 25 artış yapılması öngörülüyor. Böylece bu kişilere yapılan ödemeler <i><strong>net asgari ücretin iki buçuk katına</strong></i> çıkarılacak.</p><p>Teklif, çatışmalarda yaralanmalarına rağmen mevcut uygulamada malul veya gazi sayılmayan kişilere de yeni haklar tanıyor. Bu kapsamdaki kişilerin gazilere sağlanan aylık, sosyal hak ve özlük haklarından yararlanabilmelerinin önü açılacak.</p><p>AKP Grup Başkanvekili Abdülhamit Gül, düzenlemenin kapsamını şu sözlerle açıkladı:</p><blockquote><p>“Gazilik unvanı veriyoruz, aylık veriyoruz ve sosyal haklarını güçlendiriyoruz.”</p></blockquote><p>Gül, açıklamayı AKP Kayseri Milletvekili Hulusi Akar, AKP İzmir Milletvekili Mehmet Ali Çelebi ve MHP Grup Başkanvekili Erkan Akçay ile birlikte yaptı.</p><p>Düzenleme kapsamında güvenlik korucuları, askerî öğrenciler ve siviller dahil olmak üzere farklı gruplara bağlanan aylıklarda iyileştirmeye gidilecek. Ayrıca 15 Temmuz darbe girişimi sırasında yaralandığı hâlde bugüne kadar gazi kabul edilmeyen kişilere de aylık bağlanacak.</p><p>Şehit yakınları ve gazilerden oluşan bir grup, iki haftayı aşkın süredir Ankara’daki Güvenpark’ta taleplerini duyurmak için toplanıyordu. Kanun teklifi ilk olarak <i><strong>TBMM Milli Savunma Komisyonunda</strong></i> görüşülecek.</p><p>Türkiye Gaziler ve Şehit Aileleri Vakfı da teklifin TBMM Başkanlığı’na sunulmasından memnuniyet duyduğunu açıkladı.</p>

Şehit Yakını ve Gazilere Artış Teklifi

Fas, Ceuta’ya yönelik göçmen geçişlerinde 11 kişinin öldüğünü açıklarken İspanya can kaybını en az 72 olarak bildirdi. Farklı veriler tartışma yaratırken olaylarla ilgili soruşturma başlatıldı.

Ceuta’da Bilanço Çelişkisi

<p>Fas İçişleri Bakanlığı, İspanya’nın Kuzey Afrika’daki toprağı Ceuta’ya ulaşmaya çalışan göçmenlerden 11’inin hayatını kaybettiğini açıkladı. Rabat yönetiminin duyurduğu bu sayı, İspanya’nın bildirdiği <i><strong>en az 72 can kaybıyla</strong></i> büyük farklılık gösterdi.</p><p>Fas İçişleri Bakanlığı Sözcüsü Rachid El Khalfi, yaşamını yitiren 11 kişiden 10’unun boğulduğunu söyledi. Açıklamaya göre diğer göçmen ise kayalık bir bölgeden düşmesi sonucunda hayatını kaybetti.</p><p>Fas makamları, can kaybına ilişkin rakamları doğrulamak ve İspanya topraklarında bulunan cenazelerin kimliklerini belirlemek amacıyla İspanyol yetkililerle koordinasyon içinde çalıştıklarını bildirdi. Fas İnsan Hakları Derneği (AMDH) ise onlarca kişinin kayıp olduğunu ve can kaybının 130’a yakın olabileceğini öne sürdü.</p><p>Çarşamba ile cuma günleri arasında on binlerce göçmenin bölgeye geçmeye çalışması, Avrupa Birliği içerisinde de diplomatik gerilime neden oldu. Bazı AB ülkeleri, İspanya’yı sınırdaki gelişmelere karşı hareketsiz kalmak ve gevşek göç politikaları uygulamakla eleştirdi.</p><p>Fas İçişleri Bakanlığı, ani göçmen hareketliliğinde sosyal medyanın “kötü niyetli biçimde istismar edilmesinin” ve yanıltıcı bilgilerin yayılmasının etkili olduğunu savundu. Bakanlık ayrıca İspanya Yüksek Mahkemesinin 8 Temmuz tarihli kararındaki yasal hükümlerin yanlış yorumlanmasını da nedenler arasında gösterdi.</p><p>Söz konusu mahkeme kararı, deniz yoluyla İspanya’ya ulaşan göçmenlerin diğer göçmenler kadar hızlı geri gönderilmemesini öngörüyordu. Fas makamlarına göre bu karar hakkındaki yanlış değerlendirmeler, Ceuta’ya yönelik geçiş girişimlerinin artmasında rol oynadı.</p><p>Yetkililer tarafından açıklanan göç verileri şöyle sıralandı:</p><ul><li>Ceuta’ya yasa dışı geçiş için yaklaşık 40 bin girişimde bulunuldu.</li><li>Melilla’ya geçmeye çalışan 1.135 kişi Fas topraklarına geri gönderildi.</li><li>İspanya’ya göre 60 binden fazla kişi Ceuta’ya ulaşmayı başardı.</li><li>Ceuta’ya girenlerin büyük bölümünün daha sonra Fas’a döndüğü bildirildi.</li></ul><p><i><strong>Ceuta göçmen akınının</strong></i> ardından olayların nasıl gerçekleştiğinin ve kesin can kaybının belirlenmesi amacıyla savcılık tarafından resmî soruşturma başlatıldı. Fas ve İspanya’nın açıkladığı farklı rakamların, yürütülecek çalışmalar sonucunda netleşmesi bekleniyor.</p>

Fas ve İspanya’nın Can Kaybı Çelişkisi

Adalet Bakanı Akın Gürlek, 84 hâkim ve savcının meslekten men edildiğini açıkladı. Gürlek, adaletin uygulanmasında makam, unvan veya nüfuz ayrımı yapılmadığını vurguladı.

Yargıda İhraç Kararı

<p>Adalet Bakanı Akın Gürlek, yargı teşkilatına ilişkin açıklamasında <i><strong>84 hâkim ve savcının meslekten men edildiğini</strong></i> duyurdu. Gürlek, söz konusu kişiler veya kararların gerekçeleri hakkında ayrıntılı bilgi paylaşmadı.</p><p>Adaletin gereğinin yerine getirilmesi sırasında hiç kimseye makamı, unvanı ya da nüfuzu nedeniyle ayrıcalık tanınmadığını belirten Gürlek, aynı yaklaşımın yargı mensupları için de geçerli olduğunu söyledi.</p><p>Gürlek, konuya ilişkin açıklamasında şu ifadeleri kullandı:</p><blockquote><p>“Adaletin gereğini yerine getirirken kimsenin makamına, unvanına veya nüfuzuna bakmıyoruz.”</p></blockquote><p>Adalet Bakanı, bu konudaki hassasiyetlerinin <i><strong>yargı teşkilatında</strong></i> görev yapanlar bakımından da değişmediğini vurguladı.</p><blockquote><p>“Bu hassasiyetimiz, yargı teşkilatımızın mensupları bakımından da aynen geçerlidir.”</p></blockquote>

84 Yargı Mensubu Meslekten Men Edildi

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında, TV yorumcusu ve gazeteci Cem Küçük, İstanbul İl Jandarma Komutanlığı ekipleri tarafından gözaltına alındı. Küçük'e "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" ve "şantaj" suçlamaları yöneltiliyor.

Cem Küçük Gözaltına Alındı

<p>TV yorumcusu Cem Küçük, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü soruşturma çerçevesinde gözaltına alındı. İstanbul İl Jandarma Komutanlığı güçlerince gerçekleştirilen işlemde Küçük'e, "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" ve "şantaj" suçlamaları yöneltiliyor. Soruşturmanın, bazı iş insanlarından maddi menfaat karşılığında sosyal medya paylaşımları yapıldığı iddialarına ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne (İBB) yönelik soruşturma sürecindeki bazı beyanlara dayandığı bildirildi. Sağlık kontrolünden geçirilen Küçük, İl Jandarma Komutanlığı'na götürüldü.</p><p>Olay, Cem Küçük'ün 10 yıldır görev yaptığı TGRT ve Türkiye gazetesinden 29 Haziran'daki son yayınının ardından 27 Temmuz'da ayrıldığını duyurmasının hemen ardından gerçekleşti. Ayrılığın siyasi gelişmelerle bir ilgisi olmadığını belirten Küçük, kariyeri boyunca Yeni Şafak, Star ve 24 TV gibi kurumlarda da görev yapmıştı.</p>

TV Yorumcusu Cem Küçük Gözaltına Alındı

Türkiye'nin farklı bölgelerinde orman yangınlarıyla mücadele devam ederken, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı bazı illerdeki yangınların kontrol altına alındığını, Muğla, Antalya ve Balıkesir'deki bazı noktalarda ise müdahalenin sürdüğünü açıkladı. Bölgede çok sayıda kişi tedbir amaçlı tahliye edildi.

Balıkesir, Muğla ve Antalya Yangınları

<p>Türkiye genelinde süren orman yangınlarıyla ilgili açıklama yapan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı; Yalova, Kütahya ve Çanakkale merkezdeki yangınların tamamen kontrol altına alındığını belirtti. Muğla'nın Seydikemer, Antalya'nın Kaş ve Kumluca, Balıkesir'in Edremit, Altınoluk ve Gömeç ile Çanakkale'nin Ayvacık ilçelerindeki yangınların büyük ölçüde kontrol altına alındığını söyleyen Yumaklı, Alanya'daki çalışmaların ise aralıksız devam ettiğini kaydetti.</p><p>Balıkesir'in Edremit Körfezi ve Ayvalık ilçelerinde etkili olan yangınlarda binden fazla hektar alanın etkilendiği, Tıfıllar Mahallesi sakinlerinin tedbir amaçlı tahliye edildiği bildirildi. Muğla Valiliği ise Seydikemer'deki yangında alevlerin hastaneye yaklaşması üzerine 45 hastanın sevk edildiğini, 408 evin boşaltıldığını ve 703 kişi ile yaklaşık 100 hayvanın güvenli bölgelere alındığını duyurdu. Bölgede havadan ve karadan geniş çaplı söndürme çalışmaları aralıksız sürdürülüyor.</p>

Balıkesir, Muğla ve Antalya'da Orman Yangınları Sürüyor

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında, Etimesgut Belediye Başkanı Erdal Beşikçioğlu'nun da aralarında bulunduğu 52 kişi gözaltına alındı. İçişleri Bakanlığı, soruşturmanın zimmet, rüşvet ve ihaleye fesat karıştırma gibi suçlamaları kapsadığını açıkladı.

Etimesgut Belediye Başkanı Gözaltında

<p>Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde yürütülen usulsüzlük soruşturmasında, Etimesgut Belediye Başkanı Erdal Beşikçioğlu dahil 55 kişi hakkında gözaltı kararı verildi. İçişleri Bakanlığı; suç işlemek amacıyla örgüt kurmak, zimmet, rüşvet, irtikap, ihaleye fesat karıştırmak ve görevi kötüye kullanma suçlamalarıyla 37 belediye çalışanı ve 18 firma yetkilisinin de aralarında bulunduğu 52 kişinin gözaltına alındığını duyurdu. Ankara Batı Cumhuriyet Başsavcılığı, soruşturmanın ihalelerde usulsüzlük, sahte belgeler, otopark kiralama ve imar-ruhsat işlemleriyle menfaat temin edilmesi iddiaları üzerine başlatıldığını belirtti.</p><p>Operasyonun ardından CHP Sözcüsü Müslim Sarı, iktidarın sistematik biçimde CHP'li belediyeleri hedef aldığını savunarak duruma tepki gösterdi. 2024 yerel seçimlerinde oyların yüzde 56,6'sını alarak Etimesgut Belediye Başkanı seçilen ve kısa süre önce Özgür Özel'in kurduğu Yeni Parti'ye katılmayarak CHP'de kalacağını duyuran Beşikçioğlu'nun yanı sıra şüphelilerin ikamet, işyeri ve araçlarında aramalar yapıldığı bildirildi.</p>

Etimesgut Belediye Başkanı Erdal Beşikçioğlu Dahil 52 Kişi Gözaltına Alındı

İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen soruşturma kapsamında, Üsküdar Belediye Başkanı Sinem Dedetaş yapı ruhsatı ve iskan usulsüzlüğü iddialarıyla gözaltına alındı. Operasyonda dijital materyallere el konuldu.

Üsküdar'da Gözaltı Şoku

<p>İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen kapsamlı bir soruşturma çerçevesinde Üsküdar Belediyesi'ne yönelik operasyon düzenlendi. Yapı ruhsatı ve iskan süreçlerinde usulsüzlük yapıldığı iddialarını içeren dosyada, Üsküdar Belediye Başkanı <strong>Sinem Dedetaş</strong> ve Belediye Başkan Yardımcısı <strong>Ceyhun Ünlü</strong>'nün de aralarında bulunduğu altı kişi gözaltına alındı. Savcılık tarafından yürütülen soruşturmada <strong>"rüşvet, irtikap ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma"</strong> suçlamaları yer alıyor. İstanbul genelinde belirlenen 11 farklı adrese eş zamanlı ev baskınları düzenlenirken, operasyon kapsamında çok sayıda dijital materyale el konulduğu duyuruldu.</p><p>Başsavcılığın paylaştığı bilgilere göre, yapı ruhsatı verilmesinde resmi yetkisi bulunmayan Kent A.Ş. çalışanlarının, özel bir haberleşme uygulaması üzerinden kurdukları iletişim ağı vasıtasıyla belediye personelini yönlendirdiği ve ruhsat süreçlerini koordine ettiği öne sürüldü. Üsküdar Belediyesi'ne yönelik daha önce Nisan ve Mayıs aylarında da "yapı ruhsatı ve iskan süreçlerinde rüşvet ve usulsüzlük" iddialarıyla operasyonlar düzenlenmişti. Bu önceki operasyonlarda toplam 27 kişi gözaltına alınırken, şüphelilerden 16'sının hâlen tutuklu bulunduğu bildirildi.</p><p>2024 yılında gerçekleştirilen son yerel seçimlerde 1994 yılından bu yana ilk kez Cumhuriyet Halk Partisi'ne geçen Üsküdar'da başkanlık görevini yürüten Sinem Dedetaş, eski İBB Şehir Hatları Müdürü olarak tanınıyor. 1981 yılında Eskişehir'de dünyaya gelen Dedetaş, lisans ve yüksek lisans eğitimini İstanbul Teknik Üniversitesi'nde tamamlamıştı. Yetkililer tarafından soruşturmanın titizlikle sürdürüldüğü ve adli sürecin devam ettiği belirtiliyor.</p>

Üsküdar Belediye Başkanı Sinem Dedetaş Gözaltına Alındı

Görevden uzaklaştırılan Mustafa Bozbey'in yerine yapılan başkanvekili seçimini AK Parti adayı Şahin Biba kazanırken, sonuçları protesto eden CHP grubuna emniyet güçleri müdahalede bulundu.

Bursa’da Siyasi Deprem

<h3>Meclis Kararını Verdi: Yeni Başkanvekili Şahin Biba</h3><p>Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey’in "suç örgütü kurma" ve "mal varlığını aklama" suçlamalarıyla tutuklanması, belediye yönetiminde zorunlu bir değişikliği beraberinde getirdi. AK Parti’nin çoğunlukta olduğu Belediye Meclisi’nde yapılan seçimde, CHP aday çıkarmadı. Üçüncü turda 61 oy alan AK Partili <strong>Şahin Biba</strong>, Bursa’nın yeni başkanvekili seçildi. Biba, görevi devralırken yaptığı ilk açıklamada sonucun "milli iradenin tecellisi" olduğunu savundu.</p><h3>Barikatlar ve Gazlı Müdahale</h3><p>Seçimin yapıldığı saatlerde Bursa sokaklarında tansiyon doruğa çıktı. Belediye önünde toplanarak meclis iradesine yönelik müdahaleyi protesto etmek isteyen CHP’li gruba emniyet güçleri izin vermedi. Aralarında milletvekilleri ve belediye başkanlarının da bulunduğu grubun yürüyüşe geçmesi üzerine polis, biber gazı kullanarak müdahalede bulundu.</p><p>Müdahaleden etkilenen isimlerden CHP Bursa Milletvekili <strong>Nurhayat Altaca Kayışoğlu</strong>, hedef alınarak gaz sıkıldığını belirterek, "Milli egemenliğin milletten alınmasına izin vermeyeceğiz" sözleriyle tepkisini dile getirdi. CHP Bursa İl Başkanı Nihat Yeşiltaş ise kentin barikatlarla çevrilmesini "savaş alanı manzarası" olarak nitelendirdi.</p><h3>Tutuklamaya Giden Süreç</h3><p>Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey, Nilüfer Belediye Başkanlığı yaptığı 1999-2019 yılları arasındaki bazı inşaat projelerinde "rüşvet karşılığı emsal artışı sağlandığı" iddialarıyla 31 Mart'ta gözaltına alınmış, 4 Nisan'da ise tutuklanarak cezaevine gönderilmişti. Savcılık, Bozbey’i bir "suç örgütünün lideri" olmakla itham ederken, İçişleri Bakanlığı görevden uzaklaştırma kararının "geçici bir tedbir" olduğunu bildirdi.</p><h3>Özgür Özel: "Yargı Operasyonuyla Belediyeye Çöküyorlar"</h3><p>Gelişmeleri sert bir dille eleştiren CHP Genel Başkanı <strong>Özgür Özel</strong>, Bursa’daki durumu bir "yargı darbesi" olarak tanımladı. Özel, AK Parti’nin seçimle kazanamadığı Bursa’yı yargı yoluyla almaya çalıştığını iddia ederek şunları söyledi:</p><p><i><strong>"Bursa'yı kaybettikleri günün yıl dönümünde operasyon yapıyorlar. İftira atıp Bozbey’i içeri koyarak belediyeye çökmeye çalışıyorlar. Bu milletin önüne er ya da geç o sandığı getireceğiz."</strong></i></p><h3>Meclis Aritmetiği</h3><p>Seçim sonuçlarında AK Parti’nin meclisteki <strong>50 sandalyelik</strong> üstünlüğü belirleyici oldu. Mecliste CHP'nin 40, MHP'nin 8 ve İYİ Parti'nin 3 üyesi bulunurken; diğer partiler ve bağımsız üyelerle birlikte toplam 106 sandalye yer alıyor.</p>

Belediye Yönetimi AK Parti’ye Geçti, Sokaklar Karıştı

Bloomberg'in güncel analizine göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın siyasi geleceğini belirleyecek kritik ara seçimler öncesi en çok maddi destek sağlayan 11 isim ve dudak uçuklatan bağış miktarları açıklandı.

Sermaye Savaşı

<p>ABD'de Kasım 2026'da gerçekleşecek olan ara seçimler, sadece adayların değil, arkalarındaki dev sermaye güçlerinin de mücadelesine sahne oluyor. <strong>Bloomberg</strong> tarafından paylaşılan son analiz verileri, Silikon Vadisi ve Wall Street figürlerinin seçim sonuçlarını etkilemek adına yüz milyonlarca doları siyasi kampanyalara aktardığını gösteriyor. Listenin en dikkat çeken yanı, teknoloji dünyasından isimlerin bu dönemde finans dünyasıyla yarışır hale gelmesi oldu.</p><p>Listenin zirvesinde, liberal görüşleri ve dünya genelindeki vakıf çalışmalarıyla tanınan <i><strong>George Soros</strong></i> yer alıyor. Soros, toplamda <strong>102,58 milyon dolarlık</strong> bağışıyla listenin tek dokuz haneli ismi olmayı başardı. Onu, son dönemde siyasi çıkışlarıyla gündemden düşmeyen <strong>Elon Musk</strong> takip ediyor. Musk, özellikle teknoloji ve uzay vizyonunu korumak adına <strong>84,81 milyon doları</strong> gözden çıkarmış durumda. Finans dünyasının etkili ismi <strong>Jeff Yass</strong> ise özellikle sosyal medya yatırımlarının gücüyle <strong>81,78 milyon dolar</strong> bağışladı.</p><p>Haberde yer alan diğer önemli bağışçılar ve öne çıkan veriler şu şekildedir:</p><h3>💰 Bağış Yarışında Öne Çıkan İsimler ve Miktarlar</h3><ul><li><strong>George Soros:</strong> 102,58 Milyon Dolar</li><li><strong>Elon Musk:</strong> 84,81 Milyon Dolar</li><li><strong>Jeff Yass:</strong> 81,78 Milyon Dolar</li><li><strong>Richard Uihlein:</strong> 45,31 Milyon Dolar</li><li><strong>Marc Andreessen:</strong> 44,75 Milyon Dolar</li><li><strong>Ben Horowitz:</strong> 44,38 Milyon Dolar</li><li><strong>Miriam Adelson:</strong> 42,60 Milyon Dolar</li><li><strong>Paul Singer:</strong> 33,92 Milyon Dolar</li><li><strong>Diane Hendricks:</strong> 25,79 Milyon Dolar</li><li><strong>Greg ve Anna Brockman (OpenAI):</strong> Toplam 50 Milyon Dolar</li></ul><p>Siyasi analistler, bu devasa bağışların özellikle kararsız eyaletlerdeki reklam harcamalarını ve adayların seçim stratejilerini doğrudan etkilediğini belirtiyor.</p><p><i><strong>"Bu denli büyük ölçekli bağışlar, sadece bir adayı desteklemekle kalmıyor; aynı zamanda yapay zeka, vergi politikaları ve enerji vizyonu gibi kritik konularda lobicilik faaliyetlerinin de zeminini hazırlıyor."</strong></i></p><p><strong>OpenAI</strong> kurucu ortağı <strong>Greg Brockman</strong> ve eşi <strong>Anna Brockman</strong>'ın toplamda 50 milyon dolarlık katkısı, yapay zeka sektörünün ABD siyasetinde ne kadar belirleyici bir güç haline geldiğinin en net kanıtı olarak yorumlanıyor. Seçimlere doğru bu rakamların daha da artması bekleniyor.<br><br>&nbsp;</p>

ABD 2026 Ara Seçimlerinin Finansörleri:En Çok Bağış Yapan Milyarderler

ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın sunduğu yeni geçiş protokolünü kabul etmeyeceklerinin sinyalini vererek, Tahran yönetiminin son 47 yıldaki eylemleri için daha büyük bir bedel ödemesi gerektiğini savundu.

Kapılar kapandı

<p>ABD Başkanı <strong>Donald Trump</strong>, İran'ın Hürmüz Boğazı için hazırladığı 12 maddelik yeni yönetim planına ilişkin sert bir açıklama yaptı. Kendi sosyal medya platformu <i>Truth Social</i> üzerinden değerlendirmelerde bulunan Trump, planı henüz detaylıca incelemediğini ancak genel yaklaşımın ABD için kabul edilebilir görünmediğini belirtti. Trump, "<strong>Son 47 yılda insanlığa ve dünyaya yaptıkları için henüz yeterince büyük bir bedel ödemediklerinden dolayı bunun kabul edilebilir olabileceğini hayal edemiyorum</strong>" ifadelerini kullanarak Tahran üzerindeki baskının artarak süreceğini vurguladı.</p><p>Basın mensuplarının sorularını da yanıtlayan Trump, diplomatik mesajların ötesinde askeri seçeneklerin de masada olduğunu açıkça dile getirdi. İran'a yönelik yeni bir saldırı dalgasının başlama ihtimalinin her zaman mevcut olduğunu söyleyen ABD Başkanı, halihazırda İran limanlarına uygulanan deniz ablukasının ise şaşırtıcı bir şekilde "<strong>dostane</strong>" olduğunu savundu. Tahran'daki yönetim boşluğuna da değinen Trump, ülkede muhatap alınacak gerçek bir liderin kim olduğunun hala belirsizliğini koruduğunu iddia etti.</p><p>Trump’ın açıklamaları sadece İran ile sınırlı kalmadı; müttefik ilişkilerine dair kritik bir veri de paylaştı. Daha önce gündeme gelen <strong>Almanya'dan asker çekme</strong> kararının boyutlarının genişleyeceğine işaret eden Trump, çekilecek asker sayısının <strong>5 bini aşacağını</strong> belirterek Avrupa savunma hattında radikal bir değişikliğe gideceklerini teyit etti. Washington'ın bu "bedel ödetme" odaklı stratejisinin, hem Orta Doğu hem de Transatlantik ilişkilerinde güç dengelerini kökten değiştirmesi bekleniyor.</p>

"Henüz Yeterince Bedel Ödemediler"

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Mart ayında memleketi Rize’ye gerçekleştirdiği ziyaretin maliyetine dair Sözcü Gazetesi’nde yer alan veriler, kamuoyunda geniş yankı buldu.

Ziyaretin Maliyeti

<p>Cumhurbaşkanı <strong>Recep Tayyip Erdoğan</strong>’ın 20 Mart tarihinde Rize’ye yaptığı ziyaretin ekonomik faturasına dair iddialar siyasetin gündemine oturdu. Sözcü’de yer alan bilgilere göre, kısa süreli bu ziyaretin toplam maliyeti yaklaşık <i>30 milyon TL</i> seviyesine ulaştı. Haberde, özellikle güvenlik önlemleri kapsamında görevlendirilen personel için yapılan harcamalar dikkat çekti.</p><p>Verilere göre, sadece Rize Emniyet Müdürlüğü tarafından görevli polislere dağıtılan <strong>22 bin öğün yemek</strong> için bütçeden <i>13 milyon TL</i> ödeme yapıldığı öne sürüldü. Bu rakamlar, ekonomik tasarruf tedbirlerinin konuşulduğu bir dönemde kamu kaynaklarının kullanımı konusunda eleştirileri beraberinde getirdi. Resmi makamlardan harcama kalemlerinin detaylarına ilişkin henüz kapsamlı bir yalanlama veya teyit gelmezken, ziyaretin lojistik ve güvenlik maliyetlerinin büyüklüğü sosyal medyada da en çok konuşulan konulardan biri oldu.</p>

22 Bin Öğün Yemeğe 13 Milyon TL Ödendiği İddia Edildi

Adalet Bakanı Akın Gürlek, CHP’nin geçtiğimiz kurultayına ilişkin başlatılan ve "mutlak butlan" iddialarını içeren davanın istinaf aşamasında olduğunu belirterek, sürecin yargı usulleri çerçevesinde işlediğini ifade etti.

CHP kurultay davası

<p>Adalet Bakanı <strong>Akın Gürlek</strong>, kamuoyunda geniş yankı uyandıran ve Cumhuriyet Halk Partisi’nin (CHP) son büyük kurultayının hukuki geçerliliğini tartışmaya açan "mutlak butlan" davasıyla ilgili önemli açıklamalarda bulundu. Davanın mevcut durumu hakkında bilgi veren Bakan Gürlek, dosyanın yerel mahkeme aşamasından sonra şu an <strong>istinaf incelemesinde</strong> olduğunu belirtti. Gürlek, yargı sürecinin şeffaf ve usullere uygun şekilde devam ettiğini vurgulayarak, bakanlık olarak mahkemelerin karar verme takvimine veya içeriğine dair bir müdahalelerinin söz konusu olamayacağını ifade etti.</p><p>Davanın teknik boyutu hakkında konuşan Gürlek, <i>"Şu an istinaf aşamasında. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi inceliyor. Oranın takdirinde,"</i> diyerek dosyanın <strong>Ankara Bölge Adliye Mahkemesi</strong> tarafından titizlikle ele alındığını teyit etti. CHP içindeki muhalif gruplar tarafından gündeme getirilen ve tüzük ihlalleri iddiasına dayanan <i>"mutlak butlan"</i> (hukuken geçersiz sayılma) talebinin, partinin yönetim kadroları üzerindeki hukuki etkileri siyaset kulislerinde de yakından takip ediliyor. Bakan Gürlek, yürütmenin yargı üzerindeki sınırlarını hatırlatarak, mahkemenin ne tür bir karar vereceği konusunda önceden bir bilgiye sahip olmadıklarını yineledi.</p><p>Hukukçular, istinaf mahkemesinin vereceği kararın CHP'nin mevcut yönetim meşruiyeti açısından kritik bir dönemeç olduğunu belirtiyor. Eğer mahkeme <i>"mutlak butlan"</i> yönünde bir karar verirse, kurultayda alınan kararlar ve yapılan seçimler hukuken hiç gerçekleşmemiş sayılabilir; bu da ana muhalefet partisinde <strong>kayyum veya yeniden kurultay</strong> sürecini tetikleyebilir. Adalet Bakanı Gürlek'in açıklamaları, hükümetin süreci "yargısal bir prosedür" olarak izlediği mesajını verirken, kararın ne zaman çıkacağı ise tamamen yargının işleyiş hızına bağlı bulunuyor.</p>

Bakan Gürlek’ten CHP’deki "Mutlak Butlan" Davası Açıklaması.

Kahramanmaraş’ta bir okulda gerçekleşen saldırıda hayatını kaybedenlerin sayısı arttı. Olayla ilgili güvenlik güçleri geniş çaplı soruşturma başlattı.

Soruşturma derinleşiyor.

<p>Kahramanmaraş’ta bir okulda meydana gelen <i>silahlı saldırı</i> Türkiye genelinde büyük üzüntü yarattı. İlk belirlemelere göre saldırıda hayatını kaybedenlerin sayısı artarken, çok sayıda yaralının hastanelerde tedavi altına alındığı bildirildi. Olay, ülkede <i>okul güvenliği</i> konusunu yeniden gündeme taşıdı.</p><p>İçişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:<br>“<i>Saldırının tüm yönleriyle araştırılması için çok yönlü soruşturma başlatılmıştır. Sorumlular adalet önüne çıkarılacaktır.</i>” Açıklama sonrası bölgeye çok sayıda güvenlik ve sağlık ekibi sevk edildi.</p><p>Uzmanlar, son dönemde artan bireysel şiddet olaylarına dikkat çekerek, <i>psikososyal destek mekanizmalarının</i> güçlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Ayrıca okullarda <i>güvenlik önlemleri</i> ve <i>erken uyarı sistemleri</i> gibi uygulamaların yaygınlaştırılması gerektiği ifade ediliyor. Olayla ilgili soruşturma sürerken, kamuoyunun gelişmelere yönelik hassasiyeti devam ediyor.</p>

Kahramanmaraş’ta Okul Saldırısında Can Kaybı Arttı, Soruşturma Genişletildi

Kahramanmaraş’ta bir ortaokulda gerçekleşen silahlı saldırı, Türkiye’yi derinden sarstı. Saldırıda çoğu öğrenci olmak üzere 9 kişi hayatını kaybederken, çok sayıda yaralı hastanelerde tedavi altına alındı.

Okulda Katliam

<p>Türkiye, Kahramanmaraş’ın Onikişubat ilçesinde bulunan bir ortaokulda gerçekleşen <i>silahlı okul saldırısı</i> ile sarsıldı. Resmi açıklamalara göre saldırıda <i>1 öğretmen ve 8 öğrenci hayatını kaybetti</i>, <i>13 kişi yaralandı</i> ve yaralılardan bazılarının durumunun ağır olduğu bildirildi. Olayın, Türkiye’de nadir görülen ancak son günlerde artış gösteren <i>okul şiddeti</i> vakalarının en ağır örneklerinden biri olduğu değerlendiriliyor.</p><p>Yetkililer tarafından paylaşılan bilgilere göre saldırganın <i>14 yaşında bir öğrenci</i> olduğu ve olayda <i>5 farklı silah ve çok sayıda mühimmat</i> kullandığı belirtildi. Saldırganın, silahları babasından temin ettiği iddiaları üzerinde durulurken, olayın nedeni henüz netlik kazanmadı. Yaşanan panik sırasında öğrencilerin canlarını kurtarmak için <i>pencerelerden atladığı</i> ve okul çevresinde büyük bir kaos oluştuğu aktarıldı.</p><p>Olay sonrası bölgeye çok sayıda <i>polis ve sağlık ekibi</i> sevk edilirken, yetkililer tarafından geniş çaplı <i>soruşturma</i> başlatıldı. İçişleri ve Milli Eğitim yetkililerinin bölgeye intikal ettiği açıklanırken, saldırının ardından kentte <i>okulların tatil edilmesi</i> kararı alındı. Ayrıca medya kuruluşlarına yönelik <i>yayın kısıtlaması</i> getirildiği bildirildi.</p><p>Uzmanlar, bu saldırının yalnızca bireysel bir olay olarak değil, <i>okul güvenliği</i>, <i>bireysel silah erişimi</i> ve <i>psikososyal riskler</i> açısından kapsamlı şekilde değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Olayın, bir gün önce Şanlıurfa’da yaşanan benzer saldırının hemen ardından gerçekleşmesi ise kamuoyunda <i>“okullarda güvenlik”</i> tartışmasını yeniden gündeme taşıdı.</p>

Kahramanmaraş’ta Okul Saldırısı: 9 Kişi Hayatını Kaybetti, Türkiye Sarsıldı

Türkiye, uzay alanında son yıllarda attığı adımlarla dikkat çekerken, bu vizyonun en güçlü temsilcileri çoğu zaman ülke sınırlarının ötesinde, uluslararası projelerde görev alan bilim insanları ve mühendisler oluyor. 

Göklerde iz bırakan başarı öyküsü

<p>Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) çığır açan <strong>Comet Interceptor</strong> görevi de bu küresel iş birliklerinin en çarpıcı örneklerinden biri. Güneş Sistemi’ne ilk kez giren “bozulmamış” bir kuyruklu yıldızı hedefleyen bu iddialı görev, insanlığın evrenin kökenine dair sorularına ışık tutmayı amaçlıyor.</p><p>Bu vizyoner projede, <strong>Türk bir kadın mühendis olan Ebru Dağtekin</strong>, Avrupa’nın uzay merkezlerine uzanan kariyer yolculuğunda, bugün ESA’nın en prestijli bilimsel görevlerinden birinde görev alıyor. Dağtekin’in hikâyesi, yalnızca bilimsel bir başarı değil; aynı zamanda genç nesiller için ilham verici bir yol haritası niteliği taşıyor. <i>Pusula Swiss</i> olarak, göklerde iz bırakan bu başarı öyküsünü okurlarımızla buluşturuyoruz.</p><p><i>Röportaj: Özgür Mumcular</i></p><p><strong>Şu anda Bern’de, Avrupa Uzay Ajansı’nın Comet Interceptor görevi üzerinde çalışıyorsunuz. Bu misyonun temel amacı nedir?</strong></p><p>Comet Interceptor, ESA’nın Kozmik Vizyon Programı kapsamında seçilmiş, yaklaşık sekiz yıllık bir zaman dilimine yayılan öncü bir uzay görevi. Bu misyonun en ayırt edici özelliği, Güneş Sistemi’nin iç bölgelerine ilk kez giren, daha önce hiç gözlemlenmemiş “bozulmamış” bir kuyruklu yıldızı ya da potansiyel bir yıldızlararası cismi hedeflemesi.<br>&nbsp;</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fb.jpg" width="1024" height="576"></figure><p><strong>Comet Interceptor’ı önceki kuyruklu yıldız görevlerinden ayıran temel fark nedir?</strong></p><p>Daha önce ziyaret edilen kuyruklu yıldızların büyük çoğunluğu, Güneş’e defalarca yaklaşmış ve bu süreçte yapıları değişime uğramış cisimlerdi. Comet Interceptor ise Güneş Sistemi’ne ilk kez giren bir kuyruklu yıldızı hedefliyor.<br>Bu sayede, kuyruk bölgesinde bulunan ve bugüne kadar detaylı şekilde gözlemlenememiş toz ve plazma yapıları incelenebilecek. Ayrıca, milyarlarca yıldır neredeyse hiç değişmemiş ilkel maddelere ulaşma ihtimali söz konusu. Bu da Güneş ve gezegenlerin nasıl oluştuğuna dair mevcut teorileri test etmek açısından çok değerli.</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fc.jpg" width="1024" height="576"></figure><p><strong>Türk bir kadın mühendis olarak ESA gibi bir kurumda görev almak sizin için ne ifade ediyor?</strong></p><p>Bu benim için büyük bir gurur. Mustafa Kemal Atatürk’ün “İstikbal göklerdedir” sözü, meslek hayatım boyunca bana yol gösteren bir ilke oldu. Bugün Bern’de, Avrupa ve Japonya’nın ortak yürüttüğü bu bilimsel görevde aktif rol almak, hem kişisel hem de ülkemi temsil etme açısından çok anlamlı.<br>Uluslararası bir ekip içinde çalışmak, farklı bakış açılarıyla bilim üretmenin ne kadar güçlü sonuçlar doğurabileceğini de her gün yeniden gösteriyor.</p><p><strong>Türkiye’nin uzay alanındaki son yıllardaki çalışmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz?</strong></p><p>Türkiye, uzay konusunda önemli ve umut verici adımlar atıyor. Türkiye Uzay Ajansı’nın kurulması, yerli uydu projeleri ve savunma sanayiine yönelik çalışmalar bu açıdan çok değerli.<br><br><strong>Uzay mühendisliği alanında kariyer hedefleyen gençlere neler tavsiye edersiniz?</strong></p><p>Her şeyden önce meraklı ve sabırlı olmalarını öneririm. Uzay mühendisliği; fizik, elektronik, yazılım ve malzeme biliminin bir arada çalıştığı çok disiplinli bir alan. Teknik bilgi kadar ekip çalışması, iletişim ve problem çözme becerileri de çok önemli.<br>Ve elbette cesur olmalarını isterim. Dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar, bilimsel projelere katkı sunabileceklerine inansınlar.</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/9d8dadb6d8e429a52057696fd.jpg" width="1024" height="576"></figure><p><strong>Son olarak, görevin uluslararası boyutundan da bahseder misiniz?</strong></p><p>Comet Interceptor, ESA ile Japonya Uzay Araştırma Ajansı JAXA’nın ortak yürüttüğü bir görev. Her iki taraf da farklı bilimsel enstrümanlar geliştiriyor. Bu tür iş birlikleri, bilimin gerçekten sınır tanımadığını gösteriyor. Kültürler ve ülkeler arası bu ortak çalışma ortamı son derece ilham verici.</p><p><strong>L2 LAGRANGE NOKTASI nedir?</strong></p><p>L2 noktası, Dünya ile Güneş arasındaki yerçekimi dengesinin çok özel bir şekilde kurulduğu bir uzay noktasıdır. Konum olarak, Dünya'nın tam arkasında yer alır, yani Güneş'ten bakarsak: Yaklaşık 1,5 milyon km Dünya’nın ötesinde (Ay’ın 4 katı uzaklıkta) bulunur.</p><p><strong>Peki, neden önemli?</strong></p><p>Bu noktada bir uzay aracı:</p><p>•Hem Dünya hem Güneş’in çekim gücüyle dengede kalabilir,</p><p>•Dünya ile aynı hızda Güneş’in etrafında döner (yani hep Dünya’yla birlikte "ilerler"),</p><p>•Uzay teleskopları veya sondalar burada sabit bir gözlem pozisyonuna yerleşebilir.</p><p>James Webb Uzay Teleskobu da tam bu noktaya yerleştirildi.</p><p><strong>Neden COMET INTERCEPTOR burada bekliyor?</strong></p><p>•Çünkü oradan hem Güneş’i hem uzak uzayı çok rahat gözleyebilir.</p><p>•Ayrıca yeni keşfedilecek kuyruklu yıldızlar nereye giderse gitsin, L2’den kalkış yapan bir araç onları daha kolay yakalayabilir. Bu bir nevi "uzayda pusuya yatmak" gibi.</p><p>Kısaca Analojiyle: L2 noktası, sanki uzayda bir "denge noktası" gibi.&nbsp;Oraya konan bir uydu, ne Dünya’ya düşer ne de Güneş’e savrulur. Güneş etrafındaki dönüşünü Dünya ile "senkronize" şekilde yapar.</p><p>ESA Comet Interceptor Projesi, uluslararası işbirliğiyle yürütülen bir uzay görevidir. Aşağıda projeye katkı sağlayan başlıca ülkeler ve kurumlar yer alıyor:</p><p><strong>Bilimsel işbirlikler:</strong></p><p>Ayrıca birçok Avrupa üniversitesi ve araştırma merkezi proje kapsamında bilimsel ve teknik işbirliği yürütmektedir. Bu kurumlar arasında:</p><p>•CNES (Fransa Uzay Ajansı)</p><p>•DLR (Almanya)</p><p>•ASI (İtalyan Uzay Ajansı)</p><p>•SNSB (İsveç)&nbsp;</p>

Bern’den evrene: ESA’nın kuyruklu yıldız avında bir Türk imzası

Ömer Orhun, fotoğrafı yalnızca bir kayıt aracı olarak değil, öncelikle bir “görme biçimi” olarak ele alan bir sanatçı. Aile albümlerinden kentsel dönüşümün yok ettiği doğa parçalarına kadar farklı fotoğraf türlerini ayırırken, kendi üretimini belgelemenin ötesine taşıyarak düşünsel bir alan kuruyor.

“Hakikat kareye sığmaz”

<p>Ona göre fotoğraf, gerçeği bütünüyle temsil edemez; çünkü her kare, sayısız ayrıntıyı dışarıda bırakarak anlam üretir ve hakikat her zaman eksik bir çerçeve içinde kalır.</p><p>“Parlak Karanlık” adlı kitabında yapay zekâyı ani bir kopuş değil, elektriğin icadından bugüne uzanan uzun bir dönüşüm sürecinin devamı olarak okuyan Orhun, teknolojiyi insanı taşıyan bir akış olarak tanımlıyor.&nbsp;</p><p>Görüntü bolluğu çağında anlamın giderek simülasyonlara dönüştüğünü söyleyen sanatçı, gerçeklik algısının da beş duyudan uzaklaştığını ve yeni nesillerin dijital bir gerçeklik içinde büyüdüğünü belirtiyor.</p><p>Fotoğraf, teknoloji ve insan algısı üzerine düşünen Ömer Orhun ile görmenin sınırlarını, hakikatin kadrajla ilişkisini ve görüntü çağında değişen gerçeklik algısını konuştuk.</p><p><strong>Röportaj: Ferah Koçak Erdoğan</strong></p><p><strong>Ömer Orhun, öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?</strong></p><p>İstanbul’da doğdum. Mimar Sinan Üniversitesi Fotoğraf Ana Sanat Dalı’ndan 1982 yılında mezun oldum. Meslek hayatıma basında başladım; Güneş ve Cumhuriyet gazetelerinde fotoğraf editörlüğü yaptım.</p><p>Daha sonra akademik alana yöneldim ve Yıldız Teknik Üniversitesi’nde Müzecilik yüksek lisansımı tamamladım. Aynı üniversitenin İletişim Tasarımı Bölümü’nde dersler verdim. Fotoğraf alanında hem Türkiye’de hem de yurt dışında çeşitli sergilere katıldım, çok sayıda kişisel sergi açtım. Taksim Sanat Evi, Aksanat ve Milli Reasürans Sanat Galerisi’nde açtığım sergiler benim için önemlidir. Ayrıca İstanbul Modern, Köprü6 ve Beit Ha Gefen (Hayfa) gibi karma sergilerde yer aldım; işlerim İstanbul Modern aracılığıyla Bahreyn Ulusal Sanat Müzesi ve Paris’te Musée de l’Orangerie du Sénat’ta da sergilendi.</p><p>Yıllar içinde John Berger’in “Görme Biçimleri” yaklaşımını tartışmaya açarak, fotoğraf ve algı üzerine kendi düşünsel çerçevemi geliştirdim. Algının teknolojilerle birlikte nasıl dönüştüğünü anlamaya ve anlatmaya çalışıyorum. Bu çerçevede çeşitli üniversitelerde dersler ve atölyeler yürütüyor, fotoğraf ve video üzerine çalışmalar yapıyorum.</p><p>Yazı alanında da üretimlerim var. 1995 yılında yayımlanan “Aşıkmışız” ve “Bırak Tembel Çıksın Resmimiz” adlı iki şiir kitabım bulunuyor.</p><p><strong>Fotoğraf sizin için bir kayıt aracı mı yoksa bir düşünme biçimi mi?</strong></p><p>Aile fotoğrafları belge ve anı; şehrin apartman AVM dikilmemiş, bina dikilmemiş son kalan doğa parçalarının fotoğrafları büyük belge, keza eşinizle dostunuzla olan fotoğraflar ben kayıdım, belgeyim diyor iyi ki varlar ama gerisi daha çok düşünme biçimi değil de görme biçimi. Fotoğraf benim için görme biçimi. İlgilendiğim fotoğraf görme biçimlerini yansıtmalı, birileri de belgeleyecek elbette</p><p><strong>“Görmek” ile “anlamak” arasında nasıl bir fark olduğunu düşünüyorsunuz?</strong></p><p>Anlamayı bir duyuya değil de beş duyuya genişlettiğimizde hem hakikate-gerçekliğe hem de payımıza düşen anlayışa varabiliriz diye düşünüyorum, görmek etraflıca görmek, yani dikdörtgenin içini değil de dışını da görmek anlamanın ancak ufak bir parçası olabilir, anlamak için beş duyu gerekli, fotoğraflar bunu karşılamaz, karşılıyorsa uyum ve kabuller gereğidir.</p><p><strong>Fotoğrafın hakikatle ilişkisi sizce zayıflıyor mu yoksa dönüşüyor mu?</strong></p><p>Fotoğrafın hakikatle ilişkisi hiçbir zaman tam olmadı, biraz daha açayım. Makinemizi bir yere doğrulttuğumuzda sadece bir yere doğrulturuz, fotoğrafçının yansıtmadığı o kadar çok şey vardır ki…her şeyi, önünü arkasını, sağını solunu, yukarıyı çekmeyiz. Yani binlerce şey karenin dışında kalır. Fotoğraf bir kare olmak için, o karenin dışında kalanları feda eder, bir kareye ne sığdırabilirsek o kadardır fotoğraflar, ya dışında kalanlar? Biri dese ki “o zaman yüz kare çekerim bende” peki ama anlar ne oluyor diye sormak lazım, fotoğrafın hakikiyim dediği şey bir an içindir sadece, başka bir karede başka bir ana geçeriz.</p><p><img src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/0528674344dd77ac7b3413d00.jpg" alt="Ömer Orhun - Parlak Karanlık" width="1024" height="576"></p><p><strong>Parlak Karanlık’ta yapay zekânın bir kopuş değil süreklilik olduğunu söylüyorsunuz. Bu sürekliliğin en kritik kırılma noktası sizce nedir?</strong></p><p>1700 ve 1800’ lerin ürünü elektriğin icadının yarattığı şaşkınlık, çekici yabancılık ile bizim şu anda yapay zekaya bakışımız aynı kıymet, hayret silsilesinde. Makineler insanları değiştirdi, en büyük alameti farikamız olan zekanın yapaylaşması artık bize huzur veriyor, bunlara da gelişme diyoruz. Kabuller ve uyum adına bir sür git içindeyiz. Elektriğin ve makinelerin insanı dönüştürmesi, dönüşen insanın zekasını yapaylığa açması ve bunu bir makinede icat etmesi yapay zekayı sürekli kılar. Hazırlık aşamaları diyebiliriz yapay zeka için. İnsan nesilleri elektriğin icadı ile ona hizmet etmekteydi. İnsan, bir kişi olarak sürekli değil; sürekli olan nesiller. O varlığın oluşumuna hizmet ettik 1800’ leden sonra…en azından birileri böyle görüyor… İletişim bilimi böyle görebilir, “araçlar ve aracılar kuramları” bu okumaya yol açar. Konrol, iletişim araçlarını kullananların elinde olamaz; sahip, her zaman iletişim araçlarını örgün olarak kullandıranlardır, ortaya atanlardır, yatırımı yapanların elindedir kontrol…ve bu hiç değişmedi.</p><p><strong>Teknolojiyi “insanı taşıyan bir akış” olarak tanımlıyorsunuz. Bu, insanın kontrolü kaybettiği anlamına mı geliyor?</strong></p><p>Evet bu soru yanıtı kapsıyor; çok doğru bir soru; teknoloji ve tüm getirileri insan nesillerini bir müddettir taşıyan bir akış.</p><p><strong>Modern insan sizce teknolojiyle birlikte özgürleşiyor mu yoksa daha mı bağımlı hale geliyor?</strong></p><p>Eski çağlardan bir esinti özgürlük, doğanın sahibi olduğunu sanmayan eski “sözlü kültür insanına” has bir özellik. Ne zaman mı bitti ve dönüştü? Ben özgürüm demeye başlayınca. Özgürlük, kullanıldığında kendini bitiren bir sözcük. Başka bir açıdan baktığımızda “düşünüyorum öyleyse varım” dendiğinde bitmeye yüz tutan cinsten bir anlayış özgürlük anlayışı. Diğer canlılar özgürlüklerini yitirdiğinde başladı, insan dünyanın efendisi olduğunda başladı özgürlük söylemleri. Özgürlük estiğinde herkesi, tüm canlıları eşit savuran bir rüzgâr olmalı; birileri diğer canlılara göre ben daha çok özgürüm dediğinde başka bir alana gireriz. Tabiat insanın oyuncağı değildi eski kültürlerde. Sahiplik duygusu özgürlüğü dışlar.</p><p><strong>Görüntü bolluğu çağında “anlam” nasıl korunabilir? Teknolojiyle büyüyen yeni neslin “gerçeklik” algısı sizce nasıl şekilleniyor?</strong></p><p>Bizler elektriğin ve tüm getirilerinin olmazsa olmaz olduğu bir çağın içine doğduk, yeni nesiller ise internetin ve yapay zekanın olmazsa olmaz olduğu çağlara doğar oldu günümüzde. Simülasyon ve ürünü simülakrlar bu çağın fenomeni. Hakikati elle tutmaya, beş duyu ile anlamaya gerek olmayan bir çağdayız. Geçtiğimiz yüz yılın önemli düşünürleri bu konuyu çok iyi anlattılar, Cesur Yeni Dünya’ da Huxley… Postman, Ellül ve diğerleri durumu anlattılar, ikaz ettiler, ama o çağlarda da az okumaya geçmiştik zaten, kitaplar epeydir az okunuyor.</p><p><strong>Doğal ve yapay ayrımı sizce hala anlamlı mı?</strong></p><p>Fotoğrafın icadı ile reprodüksiyonlar yeni bir kavram olan orijinallik kavramını yarattı, bu kavram evrensel olarak işledi, tüm kopyalar-tekrarlar orijinali gösterdi, aynı bunun gibi, yapaylığı doğala benzerliği üzerinden tanımlıyoruz, doğallığı da yapay olabildiği için seviyoruz, yapaylık doğalımız oluyor. Doğal ve yapay arasındaki uçurum bir merdiven basamağı mesafesine indirgendi.</p><p><strong>Gelecekte insanlar bugüne baktığında en büyük yanılgımız ne olarak görülecek?</strong></p><p>Uygarlık denen şey kimilerimizi hoşnut kıldı ama mülk duygusu olmazsa olmazımız haline geldi. Sonu gelmez ihlaller başladı, makinesiz dünyada küçük kavimlerde, klanlarda, köylerde yaşayan atalarımızdan kalma birlik duygusunu modern çağlarda sahip olduklarımızla yitirdik. Sisteme rehin verdik, şehirlerde ve tarihte olmamış şekliyle çok kalabalık olduk. Sahip olduklarımız artık sahibimiz. Kutsal metinlerimiz “yalan söylemeyin, şunu yapmayın bunu yapmayın” dedi yalan ve yapmayın dedikleri her şey kaçış noktası yarattı. Karanlık tarafta organize hale geldi, ”hem öyle olduk hem böyle” , bıçak ekmek de doğradı canlıları da. İnsan hakları evrensel beyannamesiyle eşitiz dedik. Okullar, puanlar ve sınavlarla zekayı ölçülebilir kıldık…ve benzerleri…</p><p><strong>Eğer bugünün insanına tek bir cümle söyleme hakkınız olsaydı, ne söylerdiniz?</strong></p><p>Bir kitap yazmak isterdim…ismini Parlak Karanlık koyardım…</p><p><img src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/0528674344dd77ac7b3413d01.jpg" width="1024" height="576"></p><p>&nbsp;</p>

Ömer Orhun: "Görüntünün içinde kaybolan gerçeklik"

PLR (Parti Libéral-Radical / Liberal-Radikal Parti) bünyesinde Membre du comité olarak görev yapan Sara Pınar, İsviçre siyaset sahnesinde gençlik enerjisiyle öne çıkan bir isim. Siyasete henüz 14 yaşında adım atan Pınar, yerel komitelerden kanton düzeyindeki çalışmalara kadar geniş bir siyasi deneyime sahip. 

İsviçre siyaset sahnesinde gençlik enerjisi

Sara Pınar ile siyaseti, geleceği ve toplumsal katılımı konuştuk

Cenevre’de yaşayan mühendis kökenli araştırmacı Ali Rıza Tuna, kırk yılı aşkın süredir Anadolu’nun kadim dokuma kültürünü bir sanat tarihi perspektifinden yeniden yorumluyor. 

Mitlerden sanata uzanan motifler

Ali Rıza Tuna ile Anadolu kilimlerinin görsel dili üzerine bir söyleşi

İsrail ile Hamas arasında 10 Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkes, uluslararası kamuoyunda Gazze’deki yıkımın en azından geçici olarak duracağı yönünde bir umut yaratmıştı. Ancak kısa süre içinde İsrail ordusunun ateşkese rağmen Gazze’nin farklı bölgelerine operasyonlar düzenlemeye devam ettiği görüldü

Filistin için umut var

<p>Bu durum, sivillere yönelik baskının sona ermediğini ve insani krizin derinleştiğini bir kez daha gösterdi. Uluslararası hukuk uzmanları saldırıları ateşkes ruhunun açık ihlali olarak değerlendirirken, Avrupa kamuoyunda da tepkiler giderek artıyor.</p><p>Böylesi bir atmosferde, İsviçre siyasetinde İsrail–Filistin meselesindeki net tutumuyla tanınan Geri Müller yeniden dikkat çekiyor. 2003–2015 yıllarında Ulusal Konsey üyeliği ve ardından Baden Belediye Başkanlığı yapan Müller, insan hakları ve Orta Doğu politikalarına odaklanan çizgisiyle öne çıkıyor. İsviçre–Filistin Derneği başkanı ve parlamentodaki Filistin Dostluk Grubu’nun aktif bir üyesi olarak, uzun yıllardır İsrail’in askeri politikalarına yönelik eleştirileriyle bilinen Müller ile &nbsp;Gazze’deki güncel gelişmeler karşısında da açık tavrını sürdürüyor.</p><p>Bu röportajda, Müller’in İsrail–Filistin meselesine dair birikimini ve bugünkü krize ilişkin değerlendirmelerini konuştuk.</p><p><strong>Röportaj: Ferah Koçak Erdoğan</strong></p><p><strong>Sayın Müller, İsrail devletinin Filistin toprakları üzerinde nasıl kurulduğu hakkında bize kısa bir bilgi verebilir misiniz?</strong></p><p>Esas olarak İngiltere ve Fransa arasında imzalanan Sykes-Picot Anlaşması ve ardından Balfour'un hırsızlığıyla (Jaffa'dan Hayfa'ya kadar olan sahil şeridini, Hindistan'dan çaldığı malları İngiltere'ye güvenli bir şekilde ulaştırmak için istiyordu). Osmanlılar da 1. Dünya Savaşı'nı kaybettikleri için Levant'ın koruması ortadan kalktı ve İngiltere Levant'ı kolonileştirdi. 1922'den itibaren İngilizler Filistin köylerini boşalttı ve soydu. İngiltere, “Araplardan” daha çok güvendikleri için İngiliz Yahudilerini Filistin'e gönderdi. Ben Gurion, 1910'larda Filistin'i ziyaret etmiş ve Filistinli Haredi Yahudilerini hor görmüştü. Bu nedenle, özellikle Doğu Avrupalı Yahudileri aradı. 2. Dünya Savaşı'ndan sonra, birçok Avrupa ülkesi Avrupalı Yahudileri Filistin'e gönderdi.</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/45d57ffab9f29bfe75b04a450.jpg" width="1024" height="576"></figure><p><strong>Size göre, İsrail'in kısa süre içinde güçlü bir ordu ve uluslararası destek oluşturabilmesinin ana sebepleri nelerdir?</strong></p><p>İngiltere, 1922'den itibaren Yahudilere giderek daha fazla güç verdi. 1920'lerin sonunda İngiltere'nin Levant'a olan ilgisi azaldığında, güçlerini adım adım Yahudilere devretti. Siyonistler İngiliz silahlarını miras aldılar ve en az iki terör örgütü, Irgun ve Haganah'ı kurdular. Bu gruplar, köyleri yıkmayı ve insanları kovmayı çabucak öğrendi.</p><p>İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra, Küçük BM (çoğunlukla sömürgecilerden oluşan, yaklaşık 40 ülke) sözde 2 devletli çözümü kabul etti. Bölge İsrail'e çok elverişli bir şekilde bölündü (İsrailliler %25 oranında %60 oranında toprak aldı!</p><p><strong>Batılı ülkeler ve ABD’nin İsrail'e verdiği destek, bölgedeki dengeyi nasıl değiştirdi?</strong></p><p>ABD için İsrail, petrol ve gazla çevrili bir bölgenin tam ortasında bir ada ve bu nedenle de “bir bekçi köpeği” işlevi gördü. İngilizlerse “Arapları” tanımıyor ve onlara güvenmiyorlardı. Bu sebeple tam destek verdiler.</p><p><strong>Gazze’deki sivil kayıplara Uluslararası toplumun tepkisi sizce yeterli mi?</strong></p><p>Hangi tepki? Soykırım uygulamak veya buna göz yummak için hiçbir gerekçe yok. Bu nedenle Roma Statüsü ve Cenevre Sözleşmeleri çerçevesinde net bir müdahale beklerim. Güney Afrika’nın girişimi bunun bir örneğidir.</p><figure class="image"><img style="aspect-ratio:1024/576;" src="https://api.pusulaswiss.ch/upload/content/45d57ffab9f29bfe75b04a44f.jpg" width="1024" height="576"></figure><p><strong>Gazze’de iki yıldır yaşanan insani durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?&nbsp;</strong></p><p>Tam anlamıyla felaket! Daha önce benzeri görülmemiş bir durum yaşanıyor. İki yıldır açıkça ilan edilmiş bir soykırım var. Yemen ve İran dışında yaşanan bu soykırıma neredeyse tüm dünya seyirci kalıyor.</p><p><strong>BM ve uluslararası mahkemeler İsrail'in eylemlerini insan hakları ihlali olarak tanımlıyor. Uluslararası yaptırımların uygulanmaması ne anlama geliyor?</strong></p><p>BM'nin bir sorunu var: Güvenlik Konseyi. Konseyin başında üç sömürgeci güç ve iki BRICS temsilcisi var.. Bu durumda kim kazanacak? Ayrıca, adli süreçler çok uzun sürüyor bunu da göz ardı etmemek gerek.</p><p><strong>Avrupa’nın bir çok noktasında Filistin için destek mitingleri düzenlendi, sizce bu gösteriler karar vericiler üzerinde gerçekten bir baskı oluşturdu mu?&nbsp;</strong></p><p>Kısmen evet, diye düşünüyorum. Bu baskı durumu, bir ülkenin ve o ülkenin hükümetinin ABD’ye ne kadar bağımlı olduğuna göre de değişiyor.</p><p><strong>Filistin halkının geleceği ve özgürlüğü konusunda umutlu musunuz?</strong></p><p>Evet umutluyum, şu nedenlerden dolayı:&nbsp;</p><p>İsrail'in sonu yaklaşıyor: On binlerce, özellikle iyi eğitimli İsrailli, tüm bu savaşlar ve hükümetin veya diğer ülkelerdeki iş ortaklarının düşmanca tavırlarından bıkıp, kesin olarak ülkeyi terk etti.</p><p>Tüm kıtalardaki bazı önemli ülkeler İsrail'i ebedi bir savaş çığırtkanı olarak görüyor ve ondan bıkmış durumda.&nbsp;</p><p>Filistinliler “sumud” (direnç, sebat) kavramını iyi bilir; bu da onları güçlü kılar.</p>